Yaxın Şərq

İsrail Knesseti 2023-cü il 7 oktyabr hücumlarında iştirakda ittiham olunan fələstinlilərin mühakiməsi üçün xüsusi tribunalın yaradılmasını nəzərdə tutan qanun layihəsini təsdiqləyib. Məlumata görə, qanun layihəsi 120 yerlik parlamentdə 93 səslə qəbul olunub. Səsvermədə əleyhinə səs verən olmayıb, qalan deputatlar isə ya iclasda iştirak etməyib, ya da bitərəf qalıb.

“Saudi Aramco” şirkətinin baş icraçı direktoru Amin Nasser Hörmüz boğazında yaranmış fasilələrin qlobal neft bazarı üçün ciddi risk yaratdığını bildirib. Onun sözlərinə görə, mövcud vəziyyət davam edərsə, dünya bazarı hər həftə təxminən 100 milyon barel neft itkisi ilə üzləşə bilər. Nasser qeyd edib ki, boğazdan keçən gəmi sayı kəskin azalaraq gündəlik 70-dən iki-beş gəmi səviyyəsinə enib. Şirkət rəhbəri vəziyyətin uzun müddət davam etməsinin enerji bazarlarında ciddi nəticələr doğura biləcəyi barədə xəbərdarlıq edib.

İsrail Mərkəzi Bankı xarici valyuta bazarına müdaxilə etməyə tələsmədiyini açıqlayıb. Qurumun sədr müavini Endryu Abir bildirib ki, güclənən şekel inflyasiyanın nəzarətdə saxlanılmasına kömək edir. O, eyni zamanda bazarların geosiyasi vəziyyətlə bağlı həddindən artıq nikbin davrandığını vurğulayıb. Dollar/şekel məzənnəsi hazırda 1993-cü ildən bəri ən aşağı səviyyələrdən birində qərarlaşıb.

İsrail qüvvələrinin İordan çayının qərb sahilində yerləşən Qələndiya qaçqın düşərgəsinə təşkil etdiyi reyd zamanı bir fələstinli həyatını itirib. Fələstin Səhiyyə Nazirliyi ölən şəxsin 30 yaşlı Əymən Rafiq Məhəmməd əl-Həşləmun olduğunu açıqlayıb. Məlumata görə, əməliyyat zamanı canlı sursat, gözyaşardıcı qaz və səs qumbaralarından istifadə edilib. Hadisə bölgədə onsuz da yüksək olan gərginliyi daha da artırıb.

BBC tərəfindən yayımdan çıxarılan “Qəzza: Hücum Altında Həkimlər” sənədli filmi televiziya üzrə “Bafta” mükafatına layiq görülüb. Filmin yaradıcıları mükafatlandırma mərasimində çıxış edərək BBC-ni sərt şəkildə tənqid ediblər. Qəzzadakı fələstinli səhiyyə işçilərinin şahid ifadələrini əks etdirən film daha sonra “Channel 4” telekanalında yayımlanıb. Mükafat qazanan layihə BBC-nin qərarı ilə bağlı beynəlxalq media müzakirələrini yenidən gündəmə gətirib.

Qətərin sabiq Baş naziri Şeyx Həməd bin Casim Al Tani Yaxın Şərqdə baş verən son müharibələrin təsadüfi eskalasiya deyil, regionu yenidən formalaşdırmağa yönəlmiş uzunmüddətli geosiyasi strategiyanın nəticəsi olduğunu bəyan edib. O, “Al Jazeera” telekanalına verdiyi geniş müsahibədə İsrailin bölgədəki siyasəti, Hörmüz boğazında yaranan böhran və artan təhlükəsizlik riskləri ilə bağlı diqqətçəkən açıqlamalar səsləndirib.

“Microsoft” şirkəti İsrail bölməsinin baş direktoru Alon Haymoviçin vəzifədən uzaqlaşdırıldığını açıqlayıb. Qərar şirkətin qlobal rəhbərliyi tərəfindən aparılan daxili araşdırmadan sonra qəbul olunub. Araşdırma İsrail filialının təhlükəsizlik qurumları ilə əməkdaşlığının xarakteri və texnoloji sistemlərin istifadəsi ilə bağlı şəffaflıq məsələlərini əhatə edib.

Avropa İttifaqı Suriya ilə iqtisadi və ticarət münasibətlərinin geniş şəkildə bərpası barədə qərar qəbul edib. Avropa Şurasının qəbul etdiyi qərara əsasən, Avropa İqtisadi Birliyi ilə Suriya Ərəb Respublikası arasında əməkdaşlıq sazişinin qismən dayandırılması ləğv olunub və bununla da tərəflər arasında daha geniş ticarət əlaqələrinin bərpasına start verilib.

İsrailin Baş naziri Benyamin Netanyahu ABŞ-ın İsrailə göstərdiyi hərbi və maliyyə yardımının mərhələli şəkildə dayandırılmasının vaxtının çatdığını bildirib. Netanyahu ABŞ-ın CBS televiziya kanalında yayımlanan “60 Minutes” proqramına müsahibəsində İsrail iqtisadiyyatının gücləndiyini və artıq yardım modelindən strateji tərəfdaşlıq modelinə keçmək istədiklərini bəyan edib.

Dəməşqdəki Dördüncü Cinayət Məhkəməsi bazar günü Suriyanın keçmiş rəhbərliyinə — Bəşşar Əsəd rejiminə qarşı keçirilən açıq məhkəmə prosesinin ikinci iclasına başlayıb. Məhkəmə devrilmiş rejimin ən yüksək rütbəli simalarını mülki hüquqlardan məhrum etmək və onların bütün daşınar və daşınmaz əmlaklarını hökumətin idarəçiliyinə vermək barədə qərar çıxarıb.