BAKI, VOA, Orxan Qədirzadə
1770-ci il martın 5-də ABŞ tarixində mühüm hadisələrdən biri hesab olunan Boston qırğını baş verdi. Hadisə Böyük Britaniya ilə Amerika koloniyaları arasında gərginliyin kəskinləşdiyi dövrdə baş verərək sonradan Amerika İnqilabının ideoloji başlanğıclarından biri sayıldı.
Həmin gün Boston şəhərində yerləşən Gömrük Evinin qarşısında bir qrup amerikalı kolonist britaniyalı əsgərlərə qarşı etiraz aksiyası keçirməyə başlayıb. Özlərini “Patriotlar” adlandıran etirazçılar Böyük Britaniya parlamentinin koloniyalarda tətbiq etdiyi və amerikalıların təmsil olunmadığı vergi siyasətinə qarşı çıxırdılar.
Boston şəhərində asayişi qorumaq üçün yerləşdirilən britaniya qoşunları etirazçılarla üz-üzə gəldi. Britaniya zabiti Tomas Preston əsgərlərə süngülərini hazırlamağı əmr etdi.
Kolonistlər əsgərlərə qar topaları və müxtəlif əşyalar atmağa başladılar. Bu zaman britaniyalı əsgər Hyu Montqomeri zərbə aldıqdan sonra silahını atəşə açdı. Ardınca digər əsgərlər də atəş açdılar.
Atışma nəticəsində beş kolonist öldü və üç nəfər yaralandı. Ölənlər arasında Krispus Attuks, Patrik Karr, Samuel Qrey, Samuel Maverik və Ceyms Kolduell var idi. Bəzi tarixçilər bu hadisəni Amerika İnqilabı müharibəsinin ilk qurbanları kimi qiymətləndirirlər.
Hadisədən sonra britaniyalı əsgərlər məhkəməyə verildi. Maraqlıdır ki, gələcək ABŞ prezidenti olacaq Con Adams və hüquqşünas Cozaya Kuinsi əsgərlərin müdafiəsini üzərlərinə götürdülər.
1770-ci ilin dekabrında keçirilən məhkəmənin nəticəsində iki britaniyalı əsgər qəsdən adam öldürmədə deyil, ehtiyatsızlıqdan adam öldürmədə təqsirli bilinərək cəzalandırıldı.
Amerika koloniyalarında fəaliyyət göstərən “Azadlıq Oğulları” təşkilatı hadisəni Böyük Britaniyanın zülmünün simvolu kimi təqdim etdi.
Patriot lideri Pol Rivir hadisəni təsvir edən məşhur qravüra hazırladı. Bu təsvir britaniyalı əsgərlərin kolonistlərə qarşı planlı şəkildə atəş açdığını göstərirdi və koloniyalarda Britaniya hakimiyyətinə qarşı mənfi münasibətin güclənməsinə səbəb oldu.
Boston qırğını koloniyalar ilə Britaniya arasında münasibətləri daha da gərginləşdirdi.
1775-ci ildə Leksinqton və Konkord döyüşləri ilə Amerika İnqilab Müharibəsi başladı.
1776-cı ilin martında isə Corc Vaşinqtonun rəhbərlik etdiyi kontinental ordu Dorçester yüksəkliklərində artilleriya yerləşdirdikdən sonra britaniyalılar Bostonu tərk etməyə məcbur oldular.
Bu hadisə Britaniya qoşunlarının şəhərdə səkkiz illik hakimiyyətinin sonu oldu və ABŞ-ın müstəqilliyinə aparan prosesdə mühüm mərhələ kimi tarixə düşdü.