BAKI, VOA
24 May tarixi dünya tarixində bir sıra önəmli hadisələrlə yadda qalıb. Aşağıda bu gün baş vermiş əsas hadisələrin xronoloji xülasəsini təqdim edirik:
1945 – Nasist Almaniyasının ali rəhbərlərindən Heinrich Himmler Britaniya əsirliyində intihar etdi.
1956 – İsveçin paytaxtı Stokholmda ilk dəfə Avroviziya Mahnı Müsabiqəsi keçirildi.
1960 – Yaponiya Baş naziri Nobusuke Kishi ABŞ-la təhlükəsizlik müqaviləsinin təsdiqinə qarşı olan nümayişçilərin təzyiqi fonunda istefa verdiyini açıqladı.
1963 – Afrika İttifaqı Təşkilatı yaradıldı.
1964 – Peru prezidenti Fernando Belaúnde ölkədə torpaq islahatlarına başladığını elan etdi.
1966 – Ayın səthinə yönəldilən "Luna 10" sovet kosmik aparatı uğurla Yerə məlumat ötürdü.
1969 – SSRİ-də “Soyuz 5” layihəsi üzrə növbəti kosmik uçuşun hazırlıqları barədə ilk rəsmi açıqlama verildi.
1970 – Moskva metrosunda texniki səbəbdən baş verən qəza nəticəsində 3 nəfər həyatını itirdi.
1971 – Kiprdə türk və yunan icmaları arasında qarşıdurma yenidən alovlandı, bir neçə nəfər həlak oldu.
1972 – Almaniyanın Frankfurt şəhərində solçu “Baader-Meinhof” qrupunun hücumu nəticəsində 3 nəfər öldü, 17 nəfər yaralandı.
1973 – İranda şah rejiminə qarşı gizli fəaliyyət göstərən solçu tələbələr kütləvi şəkildə həbs edildi.
1974 – Hindistanın cənub bölgəsində daşqınlar nəticəsində yüzlərlə insan evsiz qaldı.
1975 – Fransa prezidenti Valeri Jiskar Desten, iqtisadi böhrana qarşı yeni islahatlar paketini təqdim etdi.
1976 – Türkiyədə siyasi zorakılığın artması fonunda fövqəladə vəziyyət rejimi bir neçə əyalətdə yenidən tətbiq olundu.
1977 – İspaniyada diktatura rejiminin sonundan sonra ilk dəfə müstəqil qəzetlər sərbəst şəkildə çap olunmağa başladı.
1978 – Qahirədə Misir və İsrail nümayəndələri arasında sülh danışıqlarının yeni mərhələsi baş tutdu.
1979 – NATO, Sovet İttifaqının Avropada raket yerləşdirməsinə cavab olaraq “ikili qərar” planının ilkin mərhələsini hazırladı.
1980 – Cənubi Koreyada Gvanju üsyanı hökumət tərəfindən qəddarlıqla yatırıldı; yüzlərlə insan həyatını itirdi.
1981 – Ekvadorun paytaxtı Kito şəhərində güclü zəlzələ baş verdi, təxminən 600 nəfər öldü.
1982 – BMT Təhlükəsizlik Şurası Livandakı vəziyyəti müzakirə etmək üçün təcili iclas çağırdı.
1983 – ABŞ prezidenti Ronald Reyqan NATO çərçivəsində Avropaya yeni raketlərin yerləşdirilməsinə dəstək verdi.
1984 – İran-İraq müharibəsində Basra bölgəsində şiddətli döyüşlər yaşandı.
1985 – Banqladeşdə tropik fırtına nəticəsində 10 minə yaxın insan həyatını itirdi.
1986 – Qərbi Berlinin divarına qarşı etiraz olaraq keçirilən konsertdə David Bowie, Genesis və Eurythmics çıxış etdi.
1987 – İtaliyada mafiya ilə əlaqəli araşdırmalarda yüksək rütbəli məmurların adı hallandı.
1988 – Əfqanıstandan sovet qoşunlarının çıxarılması rəsmi şəkildə başlandı.
1989 – Çin Xalq Respublikasında Tyananmen meydanında tələbə aksiyaları geniş vüsət aldı.
1990 – Moldova SSR-də ilk dəfə rumın dili dövlət dili olaraq tanındı.
1991 – Eritreya silahlı qüvvələri paytaxt Asmaranı ələ keçirdi, müstəqillik yolunda həlledici mərhələ başladı.
1992 – BMT, Bosniya və Herseqovinadakı vəziyyəti “insanlıq əleyhinə cinayət” kimi qiymətləndirdi.
1993 – Efiopiyada yeni konstitusiya layihəsi üzərində işlərə start verildi.
1994 – Şimali Koreya nüvə proqramına dair monitorinqi məhdudlaşdırdığını elan etdi.
1995 – Türkiyə Böyük Millət Məclisində PKK ilə mübarizə çərçivəsində fövqəladə qanunlar qəbul edildi.
1996 – Rusiyada prezidentliyə namizədlər arasında ciddi debat mərhələsi başladı.
1997 – Səudiyyə Ərəbistanında ilk dəfə olaraq qadın hüquqları ilə bağlı ictimai forum keçirildi.
1998 – Hindistan ikinci dəfə nüvə sınağı keçirdiyini təsdiqlədi, beynəlxalq narahatlıq artdı.
1999 – Yuqoslaviya münaqişəsi zamanı NATO, Belqradda yeni strateji obyektlərə zərbələr endirdi.
2000 – İsrailin Livandan çıxmaq qərarı rəsmiləşdirildi və bu tarixdə ilk geriçəkilmə mərhələsi baş tutdu.
2001 – Nepal kral ailəsində baş verən kütləvi qətl hadisəsi bütün dünyanı şoka saldı.
2002 – Rusiya və ABŞ “Strateji Hücum Silahlarının Azaldılması” haqqında müqavilə imzaladılar.
2003 – İstanbulda terror aktları ilə bağlı tutulan şəxslərlə bağlı kütləvi məhkəmə prosesi başladı.
2004 – Şimali Koreya ABŞ ilə danışıqlarda “bütün sahələr üzrə əməkdaşlığa” hazır olduğunu bildirdi.
2005 – Fransa Avropa Konstitusiyasına qarşı olan güclü ictimai narazılıqla üz-üzə qaldı.
2006 – Monqolustanda prezident seçkilərində Nambaryn Enkhbayar qələbə qazandı.
2007 – Misirdə parlament binası önündə polis və müxalifət arasında toqquşmalar oldu.
2008 – ABŞ-da Barak Obama Demokratlar Partiyası içində rəsmi namizəd olaraq önə çıxdı.
2009 – Şri Lankada Tamil Pələngləri təşkilatının tam məğlubiyyəti elan edildi.
2010 – Qırğızıstanda müvəqqəti hökumət yeni konstitusiya layihəsini təqdim etdi.
2011 – İslandiya Avropa İttifaqına üzvlüklə bağlı danışıqlara başladığını bildirdi.
2012 – Yunanıstanda iqtisadi böhran fonunda yeni seçkilər üçün hazırlıqlar sürətləndi.
2013 – Böyük Britaniyada Londonda bir əsgərin küçədə qətlə yetirilməsi ölkəni sarsıtdı.
2014 – Taylandda hərbi çevriliş baş verərək hökumət devrildi.
2015 – İranda qadınların stadionlara daxil olması ilə bağlı müzakirələr hökumət səviyyəsinə qalxdı.
2016 – Misirdə “EgyptAir” aviaşirkətinə məxsus sərnişin təyyarəsi Aralıq dənizində qəzaya uğradı.
2017 – ABŞ prezidenti Donald Tramp Vatikanı ziyarət etdi və Papa Fransisk ilə görüşdü.
2018 – İranda ABŞ-ın nüvə sazişindən çıxmasından sonra geniş etirazlar başladı.
2019 – BMT, Aralıq dənizində qeyri-qanuni miqrasiya nəticəsində insan ölümlərinin rekord səviyyəyə çatdığını açıqladı.
2020 – COVID-19 pandemiyası fonunda bir çox ölkə tədricən karantin rejimindən çıxış planlarını açıqladı.
2021 – Belarus hökuməti müxalif bloqer Roman Protaseviçin olduğu təyyarəni məcburi Minskə endirərək onu həbs etdi.
2022 – ABŞ-da Texas ştatında ibtidai məktəbdə baş verən atışmada 21 nəfər, o cümlədən uşaqlar həyatını itirdi.
2023 – Türkiyədə prezident seçkilərinin ikinci turuna hazırlıqlar fonunda müxalifətin birləşməsi diqqət çəkdi.
2024 – Avropa Parlamentində keçirilən iclasda süni intellektin hüquqi çərçivəsi ilə bağlı ilk ümumi razılaşma əldə edildi.