BAKI,VOA
Toyota brendi öz adını təsisçisi Kiiçiro Toyodanın soyadından götürüb. Lakin qeyd etmək lazımdır ki, orijinal Toyota "Toyota" deyil, "Toyoda" adlanırdı.
"TOYODA"-dan "TOYOTA"-ya keçid: Niyə?
1 sentyabr 1933-cü ildə "Toyota Automatic Loom Works" (Avtomatik Toxucu Dəzgahları Zavodu) avtomobil istehsalı üçün bir bölmə yaratdı — bu, bugünkü "Toyota Motor Corporation"ın xəbərçisi idi.
1936-cı ilin iyulunda bölmə özünün ilk minik avtomobilinin tamamlanmasını bayram etmək üçün "Toyoda" loqosu üçün ictimai dizayn müsabiqəsi elan etdi. 25 sentyabrda keçirilən seçim iclasında, Yaponiya boyu göndərilən 27,000 müraciət arasından dairə daxilində yapon simvollarından ibarət (トヨタ) dizayn seçildi.
Şirkət markasında "Toyota"nın "Toyoda"dan üstün tutulmasının dörd əsas səbəbi var idi:
Dizayn və Səs: Kommersiya dizaynı baxımından yapon simvolları ilə "Toyota" vizual olaraq daha sadə idi. Həmçinin tələffüzü qulağa daha xoş gəlirdi ("Toyota" yapon dilində kar samitlərlə deyilir, bu isə "Toyoda"dakı cingiltili samitlərdən daha "aydın" hesab olunur).
Uğurlu rəqəm (Jikaku): Yapon simvollarını yazmaq üçün lazım olan cizgilərin sayı (jikaku) vacib faktordur. Səkkiz rəqəminin sərvət və bəxt gətirdiyinə inanılır və "Toyota" (トヨタ) məhz səkkiz cizgidən ibarətdir."Toyoda" sözü hərfi mənada "bərəkətli düyü tarlaları" deməkdir. Adın dəyişdirilməsi şirkətin köhnə üslublu kənd təsərrüfatı ilə əlaqələndirilməsinin qarşısını aldı.
Toyoda adından uzaqlaşmaq, şirkətin bir ailə biznesindən daha geniş sosial quruma çevrilməsini və kiçik müstəqil şirkətdən böyük korporativ müəssisəyə qədər böyüməsini simvolizə edirdi.
28 avqust 1937-ci ildə Kiiçiro Toyoda yeni yaradılmış "Toyota" sözünü ticarət nişanı kimi qeydiyyatdan keçirdikdən sonra "Toyota Motor Company" rəsmi olaraq quruldu.
Toyota loqosunun mənası nədir?
Toyota loqosundakı üç oval üfüqi simmetrik konfiqurasiyada düzülüb və fərqli elementləri təmsil edir:
Daxili iki perpendikulyar oval: Böyük ovalın daxilindəki bu ovallar müştərinin qəlbi ilə şirkətin qəlbini təmsil edir. Onların kəsişməsi qarşılıqlı faydalı münasibəti və etibarı simvolizə edir.
"T" hərfi və Sükan: Bu iki daxili ovalın kəsişməsi həm Toyota-nın "T" hərfini, həm də avtomobilin özünü təmsil edən sükanı formalaşdırır.
Xarici oval: Bu, Toyota-nı əhatə edən dünyanı - şirkətin qlobal miqyasını və təsirini simvolizə edir. Ovallardakı fərqli xətt qalınlıqları isə ənənəvi yapon fırça sənətinə (kalliqrafiya) işarədir.
Fon boşluğu: Loqo daxilindəki boşluq Toyota-nın müştərilərinə çatdırmaq istədiyi sonsuz dəyərləri (üstün keyfiyyət, gözləntiləri aşan dəyər, sürüş sevinci, innovasiya, təhlükəsizlikdə dürüstlük, ətraf mühit və sosial məsuliyyət) təmsil edir.
Loqonun tarixi təkamülü
Orijinal "TOYODA" Loqosu (1935): Mavi fon və stilizə edilmiş səkkizbucaqlıdan ibarət idi. Ortadakı "TOYODA" yazısı təsisçinin soyadını əks etdirirdi. Bu loqo "Toyota AA/AB/AC" modellərində və "G1" yük maşınlarında istifadə edilib.
Toyota "トヨタ" (1936): 27,000 dizayn arasından seçilən dairəvi yapon simvollarından ibarət loqo idi. Bir çox azarkeş səhvən bu simvolların "TEQ/Technology" mənasını verdiyini düşünsə də, bu, sadəcə şirkət adının "Katakana" əlifbası ilə yazılışıdır.
1958-ci il Loqosu: Həndəsi formalar çıxarıldı və ilk dəfə ingilis dilində yazıya keçildi. Ağ fonda qara rənglə, qeyri-bərabər qalınlıqlı hərflər və ensiz seriflərlə (hərf sonu cizgiləri) yazılmış "Toyota" sözü brendin Amerika bazarına girişini təmsil edirdi.
1969-cu il Loqosu: Üslub dəyişərək "sans-serif" şriftinə keçdi. Daha müasir və mütərəqqi görünüş üçün xətlər sadələşdirildi. "Helvetica" şriftinə bənzər bu dizaynda "Y" hərfi sanki iki "O" hərfinin üzərində dayanırdı.
1978-ci il Loqosu: Şirkət parlaq qırmızı və ağ rəng sxeminə qayıtdı. Bu loqoda istifadə olunan şrift bu gün tanıdığımız müasir "Toyota" yazısının təməlini qoydu.
İlk İkonik Oval Emblem (1989): Şirkətin 50 illiyi münasibətilə təqdim edildi. Bu üç ellipsdən ibarət emblemin dizaynı o qədər uğurlu oldu ki, illər keçsə də demək olar ki, dəyişməz qaldı.
2005-ci il Yenilənməsi: Qırmızı emblemin üzərinə gümüşü qradiyent əlavə edilərək ona üçölçülü (3D) görünüş verildi. Emblemin konturları daha qalınlaşdırıldı və "TOYOTA" yazısı daha tünd qırmızı rəngə boyandı.
Müasir Dövr: 2D və Rəqəmsal Keçid (2019 - 2020): 2019-cu ildən başlayaraq Toyota brend kommunikasiyalarında 3D loqodan istifadəni dayandırdı. 2020-ci ilin iyulunda Avropa bazarı üçün daha sadə, 2D (müstəvi) dizayn təqdim edildi. Yeni loqo şəffaflıq, sadəlik və müasirliyi təmsil edir.
Avropa versiyası: Tünd boz rəngli ovallardan ibarətdir və emblemin yanında "TOYOTA" yazısı yoxdur (brend artıq kifayət qədər tanındığı üçün).
ABŞ versiyası: Böyük qırmızı kvadratın daxilində ağ oval emblem və sağ tərəfində qara hərflərlə yazılmış "Toyota" sözündən ibarətdir.