Bakı, AzerVoice

Son illərdə "alter eqo" ifadəsi həm filmlərdə, həm də kitablarda tez-tez qarşımıza çıxır. Latın dilindən gələn bu söz bəzən "eqo" ilə səhv salınır, amma əslində hər ikisi fərqli məna kəsb edir. Alter eqo — insanın öz şəxsiyyətindən fərqli olduğuna inanılan alternativ obrazı, yəni daxili dünyasında yaratdığı ikinci "mənlikdir".

Alter eqo ilə persona arasındakı fərq nədir?
Alter eqo insanın öz iç dünyasında yaratdığı və əsl şəxsiyyətindən fərqli xarakterdir. Bu xarakter sanki insanın şüurundakı bir dost, bəzən sirdaşı kimi çıxış edir. Alter eqo insanın əsl xarakterindən kənara çıxaraq özünü daha sərbəst ifadə etməsinə şərait yaradır. Əksinə, persona daha çox sosial münasibətlər üçün nəzərdə tutulmuş bir “maskadır”. Yəni insanlar personanı başqalarına uyğunlaşmaq, münasibətlərini asanlaşdırmaq üçün taxırlar. Bir növ, persona insanın ictimai həyat üçün istifadə etdiyi rol, alter eqo isə özünə yaratdığı bir alternativ kimlikdir.

Tarixi baxış
"Alter eqo" ifadəsi ilk dəfə qədim Romalı dövlət xadimi Marcus Tullius Cicero tərəfindən işlədilib. O, alter eqo anlayışına "ikinci mənlik" deyə müraciət edib. XIX əsrdə bu anlayış psixoloqlar tərəfindən araşdırılaraq geniş şəkildə istifadə olunmağa başlanıb.

Ədəbiyyatda və pop mədəniyyətdə alter eqo
Bəzi yazıçılar və sənətçilər öz alter eqolarını yaratmaq üçün hekayələrindəki qəhrəmanlardan istifadə edirlər. Bu, onlara real həyatda ifadə edə bilmədikləri hissləri və davranışları təqdim etməyə imkan yaradır. Məsələn, məşhur "Harry Potter" kitabının müəllifi J.K. Rowling Hermiona obrazı vasitəsilə öz gənclik təcrübələrini və şəxsi xüsusiyyətlərini əks etdirdiyini bildirib.

Alter eqo müasir insan üçün nə deməkdir?
Müasir dövrdə alter eqo insanlara daxili konfliktlərini həll etmək, yaradıcılıqlarını ifadə etmək və həyatın çətinlikləri ilə daha asan mübarizə aparmaq üçün bir vasitə kimi xidmət edir. Alter eqo, insanın iç dünyasının səsi, bəzən də cəmiyyətin qoyduğu qaydalardan kənara çıxmaq üçün sığınacaq rolunu oynayır.