#Suriya əməliyyatları

Almaniya Baş naziri Fridrix Merts, Suriya Prezidenti Əhməd Əş-Şəraayı ölkənin sabitliyinə töhfə vermək və Almaniyada yaşayan suriyalıların vətənə qayıtması məsələlərini müzakirə etmək üçün Almanyaya dəvət etdiyini açıqlayıb. Merts, Şlesviq-Holşteyn əyalətinə səfəri zamanı verdiyi açıqlamada, Suriya ilə bağlı deportasiya planlarını da qeyd edərək bildirib ki, “Əlbəttə, cinayətkarları Suriyaya deportasiya etməyə davam edəcəyik. Plan budur və indi bunu konkret şəkildə həyata keçirəcəyik. Daxili İşlər Naziri bu məsələ üzərində işləyir.”

Türkiyə Prezidenti Rəcəb Tayyib Ərdoğan İstanbul Konqres Mərkəzində keçirilən 41-ci İSEDAK Toplantısı Açılış Mərasimində Suriyanın bərpası ilə bağlı mühüm açıqlamalar verib. Ərdoğan, qonşu ölkənin ən qısa zamanda əvvəlki günlərinə qayıtmasının Türkiyə üçün əsas prioritet olduğunu vurğulayıb. “Qonşumuz Suriyanın yenidən ayağa qalxması, ən qısa zamanda əvvəlki günlərinə qayıtması əsas prioritetimizdir. Bu istiqamətdə İSEDAK çərçivəsində Suriyaya xüsusi dəstək proqramını da başladırıq.” - deyə Ərdoğan qeyd edib. Prezident son toplantıdan bu yana Yaxın Şərq və dünya üzrə tarixi hadisələrə şahidlik etdiklərini deyib. O, Suriya xalqının 14 il boyunca ağır itkilər verdiyini, Baas rejimi və terror təşkilatlarının hücumlarında təxminən 1 milyon suriyalının həyatını itirdiyini, milyonlarla insanın isə Türkiyə də daxil olmaqla digər ölkələrə köç etmək məcburiyyətində qaldığını xatırladıb. Ərdoğan Türkiyənin suriyalı qaçqınlara qonaqpərvərlik göstərdiyini və qardaşlıq borcunu yerinə yetirməyə çalışdığını bildirib.

Türkiyə Daxili İşlər Naziri Ali Yerlikaya bildirib ki, Suriyada Əsəd rejiminin 8 dekabr 2024-cü ildə devrilməsindən sonra Türkiyədən öz ölkəsinə qayıdan Suriyalıların sayı 550 mini ötüb. Nazir qeyd edib ki, bu rəqəm yalnız son bir il ərzində həyata keçirilən geri dönüşləri əhatə edir. Ali Yerlikaya əlavə edib ki, 2016-cı ildən bəri könüllü, təhlükəsiz və nizamlı şəkildə Suriyaya qayıdan Suriyalıların ümumi sayı 1 milyon 290 min nəfərə çatıb. O, Türkiyənin köç və sığınacaq siyasətinin humanitar prinsiplərə əsaslandığını və məcbur durumda olanlara dəstək verdiyini vurğulayıb.

Türkiyə Milli Müdafiə Nazirliyi jurnalistlərin gündəmdəki suallarına cavab olaraq açıqlama yayıb. Açıqlamada bildirilib ki, Suriya hökuməti bütün qurum və bölmələri ilə ölkədə sabitliyin və təhlükəsizliyin təmin olunmasına yönəlmiş yenidənqurma işlərini davam etdirir. 13 avqust 2025-ci il tarixində imzalanmış “Ortaq Təhsil və Məsləhət Memorandumu”-ndan sonra, Suriya hökumətinin tələblərinə uyğun olaraq müdafiə və təhlükəsizlik sahəsində potensialın artırılmasına yönəlmiş təlim, ziyarət, məsləhət və texniki dəstək fəaliyyətləri həyata keçirilir.

Dünya Bankı Suriyada münaqişədən sonra yenidənqurma xərclərinin 216 milyard dollar olduğunu açıqlayıb. Bankın yayımladığı "Suriya Fiziki Zərər və Yenidənqurma Qiymətləndirilməsi 2011-2024" hesabatına görə, ölkədə 13 ildən çox davam edən münaqişə nəticəsində infrastruktur və binalara ciddi ziyan dəyib. Hesabatda qeyd edilir ki, Suriya münaqişə əvvəlki ümumi kapital ehtiyatının təxminən üçdə biri zərər görüb. İnfrastruktur ən çox zərər çəkən sahə olub və ümumi zərərin 48 faizini təşkil edir. Hələb, Dəməşq ətrafı və Homs bölgələri ən çox təsirlənən ərazilər kimi göstərilib.

Suriya Mərkəzi Bankının sədri Əbdülqədir Husariyyə milli valyutanı modernləşdirmək məqsədilə üzərində şəkil və simvol olmayan 6 yeni əskinas seriyasının dövriyyəyə buraxılacağını açıqlayıb. Suriya Mərkəzi Bankının sədri Husariyyə, ölkənin rəsmi xəbər agentliyi SANA-ya verdiyi açıqlamada bildirib ki, yeni əskinaslar kiçik, orta və böyük olmaqla müxtəlif ölçülərdə hazırlanacaq.

Suriya Müdafiə Nazirliyi, SDQ (Suriya Demokratik Qüvvələri) adından istifadə edən PKK/YPG terror qruplaşmasının "Suriya ordusunun Hələb ətrafındakı Deyr Hafir bölgəsindəki mülki yaşayış məntəqələrinə hücum etdiyi" iddialarının həqiqəti əks etdirmədiyini bildirib. Nazirliyin yaydığı açıqlamada, SDQ-nin (PKK/YPG) Hələb bölgəsində mülki əhaliyə hücumlar təşkil edildiyi ilə bağlı iddialarının tamamilə əsassız olduğu vurğulanıb.

Suriya Xalq Məclisinin Ali Seçki Komitəsi, ölkə üzrə müəyyən olunmuş vilayətlərdə Xalq Məclisi üzvlüyünə namizədlərin siyahısını yayımlayaraq seçki kampaniyasının başladığını elan edib. Xalq Məclisinin Ali Seçki Komitəsinin sədri Məhəmməd Taha əl-Əhməd, Suriyanın rəsmi xəbər agentliyi SANAya verdiyi açıqlamada bildirib ki, ölkə üzrə 50 seçki dairəsində Xalq Məclisinə üzvlük üçün namizədlik müraciəti prosesi dünən etibarilə başa çatıb.

Suriyada 2011-ci ildən bəri qətliamlara rəhbərlik edən devrilmiş rejim lideri Bəşşar Əsəd barəsində qiyabi həbs qərarı verilib. Dəməşq şəhərinin Yeddinci İstintaq Hakimi Təvfiq əl-Ali açıqlamasında bildirib ki, 2011-ci ildə Derada baş verən hadisələrlə bağlı irəli sürülən ittihamlar əsasında Əsədin həbsi barədə qərar qəbul edilib.

Türkiyə, Suriyanın sabitliyi və təhlükəsizliyi, eləcə də bölgənin əmin-amanlığı üçün, başda terror təşkilatları ilə mübarizə olmaqla, Suriya hökuməti ilə sıx əməkdaşlığı davam etdirməkdə və ‘Tək Dövlət, Tək Ordu’ prinsipini dəstəkləməkdə qərarlıdır. Türkiyə Milli Müdafiə Nazirliyinin Mətbuat və İctimaiyyətlə Əlaqələr müşaviri və sözçüsü Tuğamiral Zəki Aktürk, nazirlikdə keçirilən həftəlik mətbuat konfransında bu açıqlamanı səsləndirib.

Türkiyə Prezidenti Rəcəb Tayyib Ərdoğan Birləşmiş Millətlər Təşkilatının (BMT) 80-ci Baş Assambleyası çərçivəsində səfərdə olduğu ABŞ-ın Nyu-York şəhərində diplomatik fəaliyyətlərini davam etdirir. Ərdoğan, Nyu-Yorkdakı Türk Evinə yerləşən diplomatik nümayəndəlikdə Suriya Prezidenti Əhməd əş-Şəraa ilə görüş keçirib. Görüş zamanı Türkiyə ilə Suriya arasında ikitərəfli münasibətlər və regional məsələlər müzakirə olunub.

Türkiyənin Nəqliyyat və İnfrastruktur Naziri Abdulkadir Uraloğlu, Hicaz Dəmir Yolu xəttinin yenidən işə salınması üçün ilk praktiki addımın atıldığını açıqlayıb. Nazir, Türkiyə, Suriya və İordaniya Nəqliyyat Nazirlikləri arasında keçirilən texniki görüş zamanı əldə olunan razılaşmalar barədə məlumat verib. Uraloğlu bildirib ki, Türkiyənin dəstəyi ilə Suriya Hicaz Dəmir Yollarına aid olan 30 kilometrlik yarımçıq üst quruluşun tamamlanması məsələsində razılıq əldə olunub. Eyni zamanda İordaniya tərəfi də lokomotivlərin təmiri və istismarı ilə bağlı texniki imkanları araşdıracaq.