ABŞ ilə İran arasında əldə olunmuş atəşkəs memorandumunun müddətinin sabah (bazar ertəsi) başa çatması yaxınlaşdıqca, atəşkəsin uzadılması istiqamətində hər hansı irəliləyişin əldə olunacağına dair heç bir əlamət görünmür.

ABŞ İran limanlarına qarşı qeyri-müəyyən müddətli dəniz blokadası tətbiq edə biləcəyi barədə xəbərdarlıq edib. Vaşinqton bu addımı İranı iqtisadi baxımdan daha da təcrid etmək üçün yeni tədbirlərlə birlikdə nəzərdən keçirir. ABŞ və İran arasında atəşkəs danışıqlarında hələ də razılıq əldə olunmayıb. Eyni zamanda, Hörmüz boğazında gəmi hərəkəti ciddi şəkildə məhdudlaşıb. ABŞ Prezidenti Donald Tramp boğaza tam nəzarət etdiklərini bildirsə də, bu həftə boğazdan yalnız az sayda gəmi keçə bilib. ABŞ daxilində “Abraham Linkoln” aviadaşıyıcı gəmisində ağır xidmət şəraiti ilə bağlı narahatlıqlar da artıb. Konqres üzvləri gəmidə təminat, su, təhlükəsizlik və hərbi qulluqçuların psixoloji vəziyyəti ilə bağlı məlumatlardan sonra açıqlama tələb ediblər. Bu amillər ABŞ-ın İran ətrafında uzunmüddətli dəniz blokadasını davam etdirmək imkanları ilə bağlı suallar yaradıb.

İran benzinin qiymətinin artırılması ilə bağlı qərarın tətbiqini dayandırıb. Qərarın ölkədə iqtisadi təzyiqlərin artdığı bir vaxtda qəbul edildiyi bildirilir. Parlament sədrinin müşaviri Məhəmməd-Səid Əhədian hökumətin üç hakimiyyət qolunun rəhbərlərinin benzinin qiymətinin artırılmaması barədə razılığa gəldiyini açıqlayıb. Onun sözlərinə görə, qiymət artımını nəzərdə tutmayan alternativ təkliflərə baxılır. Əhədian hökumət rəsmilərini əhali arasında yanacağın bahalaşacağı ilə bağlı narahatlıq yaradacaq addımlardan çəkinməyə çağırıb. İran iqtisadiyyatının ABŞ sanksiyaları və dəniz blokadasının yaratdığı təzyiqlərlə üzləşdiyi bildirilir. Benzinin qiymətinin artırılmaması qərarı əhali üçün əlavə iqtisadi yükün yaranmasının qarşısını almağa yönəlib. Bununla belə, hökumətin yanacaq siyasətində gələcək dəyişiklik ehtimalı tam aradan qalxmayıb.

ABŞ və İran arasında Anlaşma Memorandumunun müddətinin başa çatmasına baxmayaraq, Tehran əsas şərtlərini dəyişmir. İran razılaşmanın uzadılmasından çox, onun icrası və təhlükəsizlik təminatlarına diqqət yetirir. Tehran ABŞ-ın dəniz blokadasının aradan qaldırılmasını əsas tələblərdən biri hesab edir. Sanksiyaların yumşaldılması və dondurulmuş aktivlərin açılması da İranın iqtisadi tələbləri sırasındadır. Hörmüz boğazının açılması məsələsi də danışıqların əsas mövzularından biri olaraq qalır.

ABŞ Prezidenti Donald Tramp Hörmüz boğazı üzərində ABŞ-ın tam nəzarətə malik olduğunu bildirib. O, bu nəzarətin davam etdiriləcəyini qeyd edib. Tramp ABŞ-ın dəniz blokadasını “polad divar” adlandırıb və İranın buna qarşı çıxış edə bilməyəcəyini iddia edib. Açıqlama ABŞ-İran arasında Hörmüz boğazı ilə bağlı gərginliyin davam etdiyi bir vaxtda verilib. Boğaz dünya enerji daşımaları üçün strateji əhəmiyyət daşıyır.

ABŞ Mərkəzi Komandanlığı İrana qarşı dəniz blokadasını genişləndirdiyini açıqlayıb. CENTCOM-un məlumatına görə, 49 kommersiya gəmisinin marşrutu dəyişdirilib, iki gəmi hərəkətsiz vəziyyətə salınıb, daha iki gəmiyə baxış keçirilib. Vaşinqton bu tədbirlərin məqsədinin İranın liman gəlirlərini azaltmaq və Tehrana danışıqlar üçün təzyiq göstərmək olduğunu bildirir. İran isə ABŞ-ın bu addımlarını beynəlxalq hüquqa zidd hesab edir.

ABŞ Mərkəzi Komandanlığı İrana qarşı həyata keçirilən dəniz blokadası çərçivəsində istiqaməti dəyişdirilən kommersiya gəmilərinin sayının 48-ə yüksəldiyini açıqlayıb. Son 24 saat ərzində daha üç gəminin marşrutu dəyişdirilib. CENTCOM əməliyyatın təfərrüatlarını açıqlamayıb. CENTCOM-un ötən gün açıqladığı statistikaya əsasən, həmin vaxta qədər 45 kommersiya gəmisinin istiqaməti dəyişdirilmişdi.

ABŞ Mərkəzi Komandanlığı İran blokadası ilə bağlı yeni məlumat açıqlayıb. CENTCOM 18 ticarət gəmisinin istiqamətinin dəyişdirildiyini bildirib. İki gəminin fəaliyyəti dayandırılıb, daha iki gəmi isə yoxlanılıb. ABŞ bölgədə 20-dən çox hərbi gəmi yerləşdirdiyini açıqlayıb. Bu əməliyyat Vaşinqton tərəfindən "polad divar" adlandırılır. İran hələlik bu açıqlamaya münasibət bildirməyib. Məlumatlar müstəqil şəkildə tam təsdiqlənməyib.

ABŞ Mərkəzi Komandanlığı İrana qarşı dəniz blokadasının bərpasından sonra doqquz kommersiya gəmisinin marşrutunun dəyişdirildiyini açıqlayıb. Bildirilir ki, bir gəminin fəaliyyəti də dayandırılıb. Vaşinqton bu addımın İranı danışıqlara qaytarmaq məqsədi daşıdığını bəyan edir. ABŞ əvvəlki blokadanın İran iqtisadiyyatına milyardlarla dollar zərər vurduğunu iddia edir. İran parlamentinin sədri Məhəmməd Baqir Qalibaf əvvəlki blokada zamanı ölkənin neft ixrac edə bilmədiyini bildirib. CENTCOM-un məlumatına görə, əvvəlki blokada dövründə 140-dan çox gəminin marşrutu dəyişdirilmişdi. Tehran isə son açıqlamalara hələlik münasibət bildirməyib.

ABŞ Mərkəzi Komandanlığı Hörmüz boğazında iki kommersiya gəmisinin marşrutunun dəyişdirildiyini açıqlayıb. Məlumata görə, bu addım ABŞ-ın İrana qarşı dəniz blokadasını yenidən tətbiq etməsindən sonra atılıb. Açıqlamada gəmilərin kimə məxsus olduğu və hansı istiqamətə yönləndirildiyi barədə məlumat verilməyib. ABŞ bunu təhlükəsizlik tədbiri kimi təqdim edib. Hörmüz boğazında artan gərginlik beynəlxalq gəmiçiliyə və enerji daşımalarına təsir göstərməkdə davam edir. Boğaz qlobal enerji tədarükü baxımından strateji əhəmiyyət daşıyır. İran hələlik məsələ ilə bağlı rəsmi açıqlama verməyib. Bölgədə vəziyyət gərgin olaraq qalır.

ABŞ Prezidenti Donald Tramp Hörmüz boğazından keçən yüklərə 20 faizlik rüsum tətbiqi planından geri çəkilib. O bildirib ki, bunun əvəzinə Körfəz ölkələri ilə ticarət və investisiya razılaşmaları nəzərdə tutulur. Tramp İran limanlarına qarşı blokadanın davam etdiyini açıqlayıb. ABŞ Prezidenti Hörmüz boğazının İran istisna olmaqla bütün gəmilər üçün açıq olduğunu deyib. Qərar ABŞ-İran qarşıdurması və regionda artan dəniz gərginliyi fonunda verilib. Hörmüz boğazının gələcək statusu beynəlxalq enerji bazarları üçün mühüm məsələ olaraq qalır.

ABŞ ordusu İrana qarşı dəniz blokadasının iyulun 14-də başlayacağını açıqlayıb. Blokada İranın bütün cənub sahillərini, limanlarını və neft terminallarını əhatə edəcək. ABŞ Hərbi Dəniz Qüvvələrinin rəhbərlik etdiyi qurum neytral gəmilərə ərazini tərk etmək barədə xəbərdarlıq edib. ABŞ bildirib ki, İranla əlaqəsi olmayan istiqamətlər üzrə Hörmüz boğazından keçidlərə maneə yaradılmayacaq. Humanitar yüklərin yoxlamadan sonra daşınmasına icazə veriləcək. Blokadadan yayınmağa kömək edən gəmilərin yoxlanılacağı açıqlanıb. İran isə Hörmüz boğazında mövqeyindən geri çəkilməyəcəyini bildirib.