ABŞ prezidenti Donald Tramp İranla mümkün razılaşma barədə yeni açıqlama verib. O, İranın ABŞ-la zəruri hesab etdiyi razılaşmanı bağlamayacağını bildirib. Tramp bu fikirləri Ağ Evdə jurnalistlərin suallarını cavablandırarkən səsləndirib. ABŞ prezidenti Tehranla əldə edilə biləcək razılaşmanın onun gözləntilərinə uyğun olmayacağını deyib. Onun açıqlaması iki ölkə arasında danışıqların gələcəyi ilə bağlı qeyri-müəyyənliyi artırıb. Tramp daha əvvəl İranın nüvə silahı əldə etməsinə heç bir halda imkan verilməyəcəyini bəyan edib. Vaşinqton və Tehran arasında mümkün anlaşmanın əsas şərtləri üzrə fikir ayrılıqları qalmaqdadır. Trampın son açıqlaması ABŞ-ın İran məsələsində mövqeyinin dəyişmədiyini göstərir.

ABŞ və İran arasında iyunun 17-də imzalanmış anlaşmanın müddəti bazar ertəsi başa çatıb. Ekspert Rəşid əl-Məhənnədi sənədin hələ də müharibənin həlli üçün müəyyən əhəmiyyət daşıdığını bildirib. Onun sözlərinə görə, anlaşma tərəflər arasında gələcək danışıqlar üçün əsas ola bilər. Sənəddə əvvəlcə həm ABŞ, həm də İran tərəfindən qəbul edilən bir sıra müddəalar yer alıb. Ekspert əsas problemin İran daxilində Hörmüz boğazı ilə bağlı vahid mövqenin olmaması olduğunu deyib. İranda boğaz üzərində tam nəzarətin tərəfdarları da var. Digər yanaşmalarda regional razılaşma və boğazdan danışıqlarda təzyiq vasitəsi kimi istifadə olunması təklif edilir. Bu fikir ayrılıqları ABŞ-İran danışıqlarının gələcəyinə birbaşa təsir göstərə bilər.

İran İslam İnqilab Keşikçiləri Korpusu ABŞ prezidenti Donald Trampın gizli danışıqlar barədə iddiasını rədd edib. Korpusun sözçüsü Hüseyn Məhəmmədi ABŞ rəsmiləri ilə heç bir danışığın aparılmadığını bildirib. O, Trampın açıqlamasını yalan adlandırıb. Məhəmmədi ABŞ prezidentinin müharibədə məğlubiyyət və ümidsizlik səbəbindən belə iddialar irəli sürdüyünü deyib. İranlı general İnqilab Keşikçiləri Korpusunun İranın gücünün əsas dayaqlarından biri olduğunu vurğulayıb. O, korpusun ölkənin mövqeyini döyüş meydanında ifadə etdiyini bildirib. Məhəmmədi ABŞ-la danışıqların aparılmamasını Vaşinqtonun əvvəlki vədləri yerinə yetirməməsi ilə əlaqələndirib. Tərəflərin açıqlamaları ABŞ və İran arasında mümkün gizli əlaqələrin olub-olmaması ilə bağlı ziddiyyətli mənzərə yaradıb.

ABŞ və İran arasında iyunun 17-də imzalanan anlaşmanın nəzərdə tutduğu 60 günlük müddət başa çatıb. İki ölkə arasında daha geniş sülh razılaşmasına dair danışıqlar isə nəticəsiz qalıb. Anlaşma Pakistanın vasitəçiliyi ilə əldə edilmişdi. Sənəd Hörmüz boğazının açılması və hərbi əməliyyatların dayandırılmasını nəzərdə tuturdu. ABŞ sanksiyaların yumşaldılması və İranın dondurulmuş vəsaitlərinə çıxış imkanının yaradılması ilə bağlı öhdəliklər götürmüşdü. İran isə Hörmüz boğazında minaların təmizlənməsinə və gəmilərin sərbəst keçidinə razılıq vermişdi. Lakin tərəflər boğazdan keçid marşrutları ilə bağlı mübahisə edib və iyunun sonunda gəmilərə hücumlar baş verib. Ardınca ABŞ-ın İrana qarşı zərbələri yenidən başlayıb.

ABŞ ilə İran arasında əldə olunmuş atəşkəs memorandumunun müddətinin sabah (bazar ertəsi) başa çatması yaxınlaşdıqca, atəşkəsin uzadılması istiqamətində hər hansı irəliləyişin əldə olunacağına dair heç bir əlamət görünmür.

ABŞ və İran arasında danışıqlarda yaranmış durğunluğu aradan qaldırmaq məqsədilə Avstriya və Yunanıstanın da diplomatik təmaslara cəlb edildiyi bildirilir. “The Washington Post”un məlumatına görə, ABŞ dövlət katibi Marko Rubio bu həftə Avstriyanın xarici işlər naziri Beate Meinl-Reisinger və Yunanıstanın xarici işlər naziri Giorgos Gerapetritis ilə görüşüb və telefon danışığı aparıb. Bundan sonra hər iki nazir İranın xarici işlər naziri Abbas Arakçi ilə telefonla əlaqə saxlayıb.

Pakistan hökumətindəki mənbələr ABŞ və İran arasında diplomatik təmasların yenidən intensivləşdiyini bildiriblər. Məlumata görə, proses Pakistan və Qətərin vasitəçiliyi ilə davam edir və tərəflər son hərbi qarşıdurmaların dayandırılması üçün diplomatik həll yollarını müzakirə edirlər.

ABŞ Prezidenti Donald Tramp Vaşinqtonun İranla aparılan danışıqlarda irəli sürdüyü tələblərin demək olar ki, hamısının Tehran tərəfindən qəbul edildiyini bildirib. Tramp CNBC telekanalına müsahibəsində tərəflər arasında danışıqların davam etdiyini vurğulayaraq, "Düşünürəm ki, onlar bizə lazım olan demək olar ki, bütün şərtlərlə razılaşıblar", - deyə bildirib.

İran Prezidenti Məsud Pezeşkian Pakistan ordusunun baş komandanı Asim Munir ilə İslamabadda görüşüb. O, Pakistanın regionda dialoqa verdiyi töhfəni yüksək qiymətləndirib. Səfər ABŞ–İran danışıqlarında əldə olunan 60 günlük yol xəritəsindən sonra baş tutub. Prezident Şahbaz Şəriflə də görüşəcək.

ABŞ Prezidenti Donald Tramp bildirib ki, İran razılaşma çərçivəsində geniş silah yoxlamalarına razı olacaq. O, bu mexanizmin “nüvə şəffaflığı” üçün vacib olduğunu deyib. Trampın sözlərinə görə, beynəlxalq nəzarət sistemi yaradılacaq. Tehran tərəfi isə açıqlamaya münasibət bildirməyib. Məsələ ABŞ–İran danışıqları fonunda gündəmdədir.

ABŞ Dövlət katibi Marko Rubio Bəhreyn, Küveyt və BƏƏ-yə səfər edəcək. O, Körfəz Əməkdaşlıq Şurasının iclasında iştirak edəcək. Səfər zamanı ABŞ–İran anlaşması və Hörmüz boğazı müzakirə olunacaq. Regional təhlükəsizlik və enerji axınları əsas gündəmdir. ABŞ Körfəz ölkələri ilə koordinasiyanı gücləndirmək istəyir. Səfər diplomatik gərginlik fonunda baş tutur.

Qətər Baş naziri ABŞ və İran arasında İsveçrədə aparılan danışıqların mühüm nəticələr verdiyini bildirib. O qeyd edib ki, memorandum müharibənin dayandırılması üçün çərçivə yaradır. Şeyx Məhəmməd danışıqların regional təhlükəsizlik və qlobal iqtisadiyyat üçün əhəmiyyətini vurğulayıb. Onun sözlərinə görə, texniki qruplar işini davam etdirəcək. Prosesin institusional şəkildə aparılması vacib hesab olunur. Qətər dialoqun davamlı olmasını dəstəkləyir. Yeni mərhələnin başladığı bildirilir.