Belçikanın müdafiə naziri Teo Franken Brüsseldə keçirilən Avropa Müdafiə Sərgisi və Konfransı (BEDEX) çərçivəsində Türkiyənin ASELSAN şirkətinin stendini ziyarət edib. Nazir Franken Türkiyənin müdafiə sənayesi sahəsindəki nailiyyətlərini yüksək qiymətləndirərək bildirib ki, Türkiyə böyük və güclü bir ölkə olmaqla yanaşı, həm də qüdrətli orduya və zəngin hərbi təcrübəyə malikdir. O, Belçikanın müəyyən imkanlara sahib olmasına baxmayaraq, Türkiyənin bu sahədəki geniş təcrübəsindən öyrənilməli olan bir çox məqamların olduğunu vurğulayıb.
#Türkiyə müdafiə sənayesi
Türkiyənin Nəqliyyat və İnfrastruktur naziri Abdulkadir Uraloğlu Avropa Hava Naviqasiyası Təhlükəsizliyi Təşkilatının (EUROCONTROL) son məlumatlarına əsasən, ölkənin hava naviqasiyası xidmətlərində bütün zamanların ən yüksək göstəricisinə uşatdığını bildirib. Rəsmi statistikaya görə, 2026-cı ilin yanvar ayında Türkiyə 1 milyon 671 bin 405 xidmət vahidi ilə EUROCONTROL sistemi daxilində indiyədək qeydə alınan ən yüksək səviyyəyə çatıb. Bu göstərici ilə Türkiyə, təşkilatın üzvü olan 42 ölkə arasında liderliyini perçinləyib.
Türkiyə Prezidenti Rəcəb Tayyib Ərdoğanın 22 il fasilə ilə gerçəkləşdirdiyi HAVELSAN ziyarətləri ölkənin müdafiə sənayesindəki milli dönüşümün ən bariz göstəricisinə çevrilib. Bu müddət ərzində Türkiyə müdafiə sənayesi sadəcə "montajçı" və "lisenziyalı istehsalçı" statusundan çıxaraq, öz layihələrini dizayn edən və dünyaya texnologiya ixrac edən bir güc mərkəzinə çevrilib. Bu transformasiyanın əsası 2004-cü ildə qəbul edilən və "hazır alış" əvəzinə "yerli istehsal" modelini ön plana çıxaran tarixi qərarlarla qoyulub.
Türkiyənin müdafiə sənayesi çərçivəsində hazırlanmış 12,7 mm uzaqdan idarə olunan silah sistemi quru platformalarından sonra dəniz platformalarında da təhlükəsizlik qüvvələrinin istifadəsinə təqdim olunub. SARSILMAZ şirkətinin yaydığı məlumata görə, ARES Tərsanəsi və Meteksan Müdafiə tərəfindən hazırlanmış Türkiyənin pilotsuz silahlı dəniz vasitəsi (SİDA) ULAQ İstanbul Tərsanəsi Komandanlığında keçirilən “Dəniz platformalarının xidmətə qəbul edilməsi, bayraq qaldırma və ilk sac kəsmə” mərasimi çərçivəsində təhvil verilib. Mərasimdə Rəcəb Tayyib Ərdoğan iştirak edib.
Türk müdafiə sənayesinin ən mühüm layihələrindən sayılan KAAN qırıcı təyyarəsi və GÖKBEY helikopteri Səudiyyə Ərəbistanının diqqət mərkəzindədir. Masadakı ən maraqlı variantlardan biri hər iki platformanın Səudiyyə Ərəbistanında istehsalı üçün orada xüsusi istehsal xəttinin qurulmasıdır. Türkiyə ilə Səudiyyə Ərəbistanı arasında son dövrlərdə sürətlənən hərbi əməkdaşlığın TUSAŞ-ın vasitəçiliyi ilə daha yüksək səviyyəyə qalxacağı gözlənilir.
Türkiyənin milli jet təyyarəsi HÜRJET, Ərzurumda sıfırın altında 21 dərəcəyə qədər düşən dondurucu soyuq və ağır qış şəraitində keçirilən yer və yüksək irtifa performans testi fəaliyyətlərini uğurla tamamlayıb. Türkiyə Müdafiə Sənayesi Başçılığı koordinasiyasında Türk Hava və Kosmos Sənayesi (TUSAŞ) tərəfindən hazırlanmış HÜRJET-in iki prototipi testlər üçün Ərzuruma yönəldilmişdi.
Türkiyənin müdafiə sənayesi nəhəngi ASELSAN, dəniz platformalarına güc qatan və dünya sularında özünü doğrultmuş SMASH (MUHAFIZ) Uzaqdan Komandalı Stabilləşdirilmiş Silah Sistemləri ailəsinə yeni texnoloji qabiliyyətlər qazandırır. Türkiyədə "MUHAFIZ" adı ilə tanınan bu sistemlər 30 mm, 25 mm və 12,7 mm kimi müxtəlif çaplı seçimləri ilə uzaqdan idarə olunan, yüksək dəqiqlikli müdafiə həlli kimi istifadəyə verilib. Sistem, lülədən asılı olmayaraq hərəkət edən həssas stabilləşdirici yönləndirici sayəsində ən çətin dəniz şəraitində və platforma hərəkət halında olarkən belə nişan xəttini hədəf üzərində sabit saxlaya bilir.
Türkiyənin müdafiə sənayesi nəhəngi olan ROKETSAN 2025-ci ili maliyyə baxımından böyük uğurlarla başa vuraraq dövriyyəsini 2 milyard dollardan yuxarı qaldırıb. Şirkətin baş direktoru Murat İkinci keçən il ərzində gəlirlərin dollar bazında 50 faiz artdığını bildirib. Onun sözlərinə görə ROKETSAN hazırda dünyanın ən sürətlə böyüyən müdafiə şirkətləri arasında yer alır. Şirkətin ixrac göstəriciləri də rekord həddə çataraq 750 milyon dolları ötüb ki bu da bir il əvvəlki göstəricidən 50 faiz çoxdur.
Türkiyənin Milli Müdafiə Nazirliyi (MN) hava məkanının təhlükəsizliyinin 7 gün 24 saat əsasda təmin edildiyini və bu sahədə hər hansı boşluğun olmadığını açıqlayıb. Nazirlikdən verilən məlumata görə, Milli Müdafiə Nazirliyində keçirilən həftəlik brifinqdən sonra jurnalistlərin sualları cavablandırılıb. Bildirilib ki, Türkiyənin hava məkanına nəzarət radarlar, elektro-optik sensorlar, quru, dəniz və hava qüvvələri, eləcə də NATO ilə inteqrasiya olunmuş çoxsəviyyəli müdafiə sistemi vasitəsilə fasiləsiz şəkildə həyata keçirilir.
Türk müdafiə sənayesinin aparıcı şirkətlərindən olan ASELSAN son dövrlərdə əldə etdiyi ixrac nailiyyətləri ilə bu ili rekord göstəricilərlə başa vurmağa hazırlaşır. Dünyanın ən nüfuzlu müdafiə sənayesi reytinqlərindən biri sayılan “Defense News Top 100” siyahısında 42-ci yerdə qərarlaşan ASELSAN ilk 30-luğa daxil olmaq məqsədilə fəaliyyətini davam etdirir. Bu hədəfə çatmaqda yüksək əlavə dəyər yaradan ixrac mühüm rol oynayır.
Türkiyə, Müdafiə Sənayesi İcra Komitəsinin qərarları çərçivəsində Çelik Kubbe hava müdafiə sistemini inventarına əlavə edib. Türkiyə Prezidenti Rəcəb Tayyib Ərdoğan layihənin uğurla həyata keçirildiyini və sistemin artıq istifadəyə verildiyini açıqlayıb. Ərdoğan bildirib ki, Müdafiə Sənayesi İcra Komitəsi çərçivəsində başlayan layihələrin nəticələri bir-bir toplanır və Çelik Kubbe də bu müvəffəqiyyətlərin nümunəsidir. Sistem, ölkənin strateji hava müdafiəsini gücləndirəcək və həm Türkiyənin, həm də müttəfiqlərinin təhlükəsizliyinə dəstək olacaq.
Türkiyə Prezidenti yanında Müdafiə Sənayesi Başçısı (SSB) Haluk Görgün bildirib ki, Türkiyənin müdafiə və aviasiya sənayesi ixracı bu il 8,5 milyard dollara çatıb. İstanbul Sənaye Palatası (İSO) və SAHA İstanbul tərəfindən təşkil olunan və Türkiyənin milli və yerli müdafiə sənayesinə töhfə verməyi hədəfləyən “Müdafiə Sənayesi Görüşləri” tədbiri bu il yeddinci dəfə keçirilib. Zirvədə sektorun müxtəlif sahələrindən nümayəndələr iştirak edib.