Körfəz Əməkdaşlıq Şurası (KƏŞ) İrana üzv dövlətlər Bəhreyn və Küveytə qarşı davam edən hərbi təcavüzləri səbəbindən sərt xəbərdarlıq edib. Şura, İranın mülki obyektlərə qarşı həyata keçirdiyi hücumları “təhlükəli və misli görünməmiş eskalasiya” adlandıraraq beynəlxalq hüququn pozulduğunu vurğulayıb. Baş katib Casim Məhəmməd Əl-Budayiwi bildirib ki, KƏŞ dövlətləri bu hücumlara qarşı birgə dayanır və Bəhreyn və Küveytin təhlükəsizliyinin qorunmasına dəstək verir.
#Küveyt
Qətər, İranın Küveyt və Bəhreynə yönəltdiyi hücumları qəti şəkildə pisləyib. Hücumlar nəticəsində Küveyt Beynəlxalq Hava Limanına ziyan dəyib və xəsarət alanlar olub. Qətər XİN X sosial platformasında yaydığı bəyanatda bildirib ki, hücumlar 1949-cu il Cenevrə Konvensiyalarını və beynəlxalq humanitar hüququn, o cümlədən mülki şəxslərə və mülki obyektlərə hücum qadağalarını pozur.
ABŞ Mərkəzi Qüvvələr Komandanlığı (CENTCOM) bildirib ki, İrana məxsus pilotsuz uçuş aparatlarının (PUA) Küveytdəki ABŞ qüvvələrinə qarşı həyata keçirdiyi hücum “uğursuz olub”. CENTCOM hava müdafiəsi sistemlərinin çoxsaylı PUA-ları uğurla vurduğu, ABŞ hərbçilərinə və mövcudluğuna isə heç bir zərərin dəymədiyi bildirilib.
Son bir həftə ərzində Hörmüz boğazından iki tanker və bir LNG gəmisi keçərək enerji daşımalarında məhdud hərəkətlilik təmin edib. ABŞ–İsrail və İran arasındakı qarşıdurma davam etsə də, enerji tədarükləri hələ də ciddi məhdudiyyətlərlə üzləşir. Analitiklər gəmilərin təhlükəsizliyi üçün AIS siqnallarını müvəqqəti söndürdüklərini bildirirlər. Hörmüz boğazı dünya neft və qaz ticarətində kritik marşrut olaraq qalır.
Səudiyyə Ərəbistanı bu gün İran tərəfindən Küveytdə ABŞ bazasına edilən hücumu kəskin şəkildə pisləyib. Səudiyyə Xarici İşlər Nazirliyinin yaydığı bəyanatda hücum “təkrarlanan və qəsdən edilən” hərəkət kimi qiymətləndirilib və Küveytin suverenliyinin pozulması, beynəlxalq hüququn və BMT Nizamnaməsinin pozulması olaraq səciyyələndirilib.
İran rəsmiləri ABŞ-a qarşı həyata keçirilən cavab əməliyyatlarını “qanuni müdafiə addımları” adlandırsa da, mövcud atəşkəsin tam şəkildə pozulduğunu bəyan etmirlər. Analitiklər hesab edirlər ki, Tehran bir tərəfdən hərbi eskalasiyanı davam etdirir, digər tərəfdən isə diplomatik kanalları tam bağlamamağa çalışır. İranın ehtiyatlı ritorikası regionda gərginliyin artdığı bir vaxtda mümkün danışıqlar və vasitəçilik imkanlarını qorumağa yönəlmiş addım kimi qiymətləndirilir.
Körfəz ölkələri və Körfəz Əməkdaşlıq Şurası Küveytdə yerləşən ABŞ hərbi bazasına edilən raket hücumunu sərt şəkildə pisləyib. BƏƏ hücumlara görə İranı birbaşa məsul tərəf adlandırarkən, GCC hadisəni beynəlxalq hüququn və BMT prinsiplərinin pozulması kimi qiymətləndirib.
Küveyt İranın raket və pilotsuz uçuş aparatları ilə həyata keçirdiyi hücumları “təhlükəli eskalasiya” adlandıraraq sərt şəkildə pisləyib. Küveyt Xarici İşlər Nazirliyi Tehranı ölkənin suverenliyini pozmaqda ittiham edib və hücumların dərhal dayandırılmasını tələb edib.
ABŞ Mərkəzi Komandanlığı İranı Hörmüz boğazı ətrafında kamikadze dronları havaya qaldırmaq və Küveyt istiqamətində ballistik raket buraxmaqda ittiham edib. Vaşinqton hadisəni “kobud atəşkəs pozuntusu” adlandırarkən, İran mediası ABŞ-ın İranın cənubundakı hərbi obyektlərdən birinə zərbə endirdiyini bildirib.
İran Hörmüz Boğazına aid yeni bir xəritə yayımlayaraq Birləşmiş Ərəb Əmirlikləri (BƏƏ) və Oman sularını özünün tənzimləmə səlahiyyətinə daxil etdiyini açıqlayıb. İran tərəfindən təqdim olunan xəritədə, boğazın şərq girişində İranın Kuh-e Mobarak bölgəsindən BƏƏ-nin Fuceyrə şəhərinin cənubuna, qərb girişində isə İranın Keşm Adası uclarından BƏƏ-dəki Umm el-Kayveynə qədər olan ərazi idari bölgə kimi göstərilib.
Küveyt və Pakistan hərbi əməkdaşlığın gücləndirilməsini müzakirə edib; görüşdə ikitərəfli münasibətlər və birgə müdafiə imkanları qiymətləndirilib.
Küveyt və Qətər Səudiyyə Ərəbistanına qarşı həyata keçirilən pilotsuz uçuş aparatları (PUA) hücumlarını qətiyyətlə pisləyən açıqlamalar yayıblar. Küveyt bu təcavüzü Mart ayında Körfəz infrastrukturunun qorunması məqsədilə qəbul olunmuş BMT Təhlükəsizlik Şurasının 2817 saylı qətnaməsinin pozulması kimi qiymətləndirib və Səudiyyə təhlükəsizlik tədbirlərinə dəstəyini ifadə edib.