Yaxın Şərq

İsrailin Baş naziri Benyamin Netanyahu Livandakı hərbi əməliyyatlarla bağlı yeni açıqlama verərək atəşkəs dövründə yüzlərlə Hizbullah üzvünün öldürüldüyünü iddia edib. Açıqlama İsrail–Livan xəttində son həftələrdə müşahidə olunan gərginlik və davam edən hava hücumları fonunda səsləndirilib. Bununla yanaşı, təqdim olunan rəqəmlərin müstəqil mənbələr tərəfindən təsdiqlənmədiyi vurğulanır. Müşahidəçilər qeyd edirlər ki, müharibə şəraitində tərəflərin itkilərlə bağlı açıqlamaları fərqli ola və əlavə təsdiq tələb edə bilər.

İsrail–Livan xəttində hərbi gərginlik daha da artıb. İsrail ordusunun əvvəllər bölgə sakinlərinə təxliyə çağırışı etməsindən sonra Livanın şərqində yerləşən Bəqaa bölgəsinə hava zərbələri endirildiyi bildirilir. Məlumata görə, hücumlar Maşğara şəhəri və Qaraun bəndi ətrafını əhatə edib. Eyni zamanda Livanın cənubunda dağıntılar altında qalan şəxslərlə bağlı yeni məlumatlar açıqlanıb. Son hadisələr bölgədə hərbi əməliyyatların genişlənməsi ehtimalı ilə bağlı narahatlıqları artırır.

İsrailin siyasi və hərbi rəhbərliyi regionda artan təhlükəsizlik gərginliyi fonunda yeni müşavirə keçirib. Baş nazir Benyamin Netanyahu müdafiə və hərbi rəhbərliklə təhlükəsizlik məsələlərini müzakirə edib. Görüşün Livanda mümkün genişmiqyaslı hərbi əməliyyatlarla bağlı ehtimalların gücləndiyi bir dövrə təsadüf etməsi diqqət çəkir. Son günlər İsrailin Livanın cənubu və Bəqaa vadisində hava və hərbi əməliyyatlarının intensivləşməsi regionda vəziyyətin daha da mürəkkəbləşə biləcəyi ilə bağlı narahatlıqları artırıb. Analitiklər hesab edirlər ki, sərhəd boyunca davam edən qarşılıqlı hərbi fəaliyyətlər yeni təhlükəsizlik ssenarilərini gündəmə gətirə bilər.

İsrail–Livan sərhədində hərbi vəziyyət daha da mürəkkəbləşir. Hizbullah Livanın cənubunda yerləşən Litani çayı ətrafında İsrail qüvvələri ilə qarşıdurmaya girdiyini və bir sıra hərbi mövqeləri raket və artilleriya zərbələri ilə hədəfə aldığını açıqlayıb. Son günlər bölgədə pilotsuz uçuş aparatları, hava hücumları və təxliyə çağırışları ilə müşayiət olunan hadisələrin artması sərhəd xəttində yeni eskalasiya ehtimallarını gündəmə gətirib. Ekspertlər hesab edirlər ki, qarşılıqlı hərbi əməliyyatların intensivləşməsi regional təhlükəsizlik vəziyyətinə daha geniş təsir göstərə bilər.

Qəzzada saxlanılan tibb işçiləri ilə bağlı yeni hüquqi və humanitar müzakirələr başlayıb. İsrailin hüquq müdafiə təşkilatlarından biri saxlanılan 14 həkimin dərhal azad edilməsini tələb edərək onların saxlanma şəraiti ilə bağlı ciddi iddialar irəli sürüb. Təşkilat həkimlərin ağır şəraitdə saxlanıldığını, tibbi xidmət və qida təminatında problemlərlə üzləşdiyini bildirib. Məsələ həm də müharibə şəraitində səhiyyə işçilərinin statusu və beynəlxalq humanitar hüququn tətbiqi baxımından diqqət çəkən mövzulardan birinə çevrilib. İsrail tərəfi isə saxlanılan şəxslərlə bağlı pis rəftar iddialarını qəbul etmədiyini açıqlayıb.

İsrail–Livan xəttində hərbi gərginlik yeni mərhələyə daxil olur. İsrail ordusu Livanın Bəqaa vadisində yerləşən yaşayış məntəqələrinin sakinlərinə təcili şəkildə ərazini tərk etmək çağırışı edib. Rəsmi açıqlamada bu addımın Hizbullahın atəşkəs razılaşmasını pozduğu iddiaları ilə əlaqəli olduğu bildirilib. Son günlər İsrailin Livanın cənubu və Bəqaa bölgəsinə hava hücumlarını artırması bölgədə daha geniş hərbi əməliyyatların başlaya biləcəyi ilə bağlı narahatlıqları da gücləndirib. Ekspertlər hesab edirlər ki, sərhəd boyunca davam edən qarşılıqlı hərbi addımlar bölgədə təhlükəsizlik risklərini daha da artıra bilər.

İsrail–Livan sərhədində təhlükəsizlik vəziyyəti yenidən diqqət mərkəzinə gəlib. İsrail ordusu Hizbullah tərəfindən göndərildiyi iddia edilən bir neçə partlayıcı pilotsuz uçuş aparatının hava hücumundan müdafiə sistemləri və hərbi aviasiya vasitəsilə məhv edildiyini açıqlayıb. Rəsmi məlumatlara görə, bəzi pilotsuz aparatların sərhəd bölgəsi yaxınlığında İsrail ərazisinə düşdüyü bildirilsə də, hadisə nəticəsində xəsarət alan olmayıb. Son hadisə bölgədə onsuz da yüksək olan hərbi və siyasi gərginliyin yeni mərhələyə keçə biləcəyi ilə bağlı ehtimalları artırıb.

Livan və Körfəz ölkələri arasında diplomatik əlaqələr yenidən diqqət mərkəzinə gəlib. Livanın xarici işlər naziri Yusif Racci ölkənin həssas siyasi və təhlükəsizlik mərhələsində Körfəz Əməkdaşlıq Şurasının Beyruta göstərdiyi dəstəyə görə təşəkkürünü bildirib. Bu açıqlama Hizbullahın Bəhreynlə bağlı mövqeyi ətrafında yaranan mübahisədən dərhal sonra səsləndirilib. Son hadisələr Livanın daxili siyasi balansı, Hizbullahın regional rolu və Körfəz dövlətləri ilə münasibətlərin gələcək istiqaməti ilə bağlı yeni müzakirələrə səbəb olub. Eyni zamanda, Körfəz Əməkdaşlıq Şurasının Livanda aparılan islahatlara dəstək verməsi regional siyasi münasibətlərdə yeni mərhələnin siqnalı kimi qiymətləndirilir.

Qlobal hərbi texnika bazarında müşahidə olunan genişlənmə və müxtəlif regionlarda müdafiə xərclərinin artması böyük hərbi texnologiya şirkətlərinin maliyyə göstəricilərinə birbaşa təsir göstərməkdə davam edir. İsrailin ən iri müdafiə sənayesi şirkətlərindən biri olan Elbit Sistemz son rübdə həm gəlirlərində, həm də sifariş portfelində rekord nəticələr əldə etdiyini açıqlayıb. Şirkətin maliyyə hesabatı göstərir ki, İsrail və Asiya bazarlarından daxil olan sifarişlər, eləcə də Avropa ölkələri ilə həyata keçirilən yeni müdafiə proqramları gəlirlərin əhəmiyyətli şəkildə yüksəlməsinə səbəb olub. Analitiklər hesab edirlər ki, artan geosiyasi gərginlik, dövlətlərin hərbi modernizasiya proseslərini sürətləndirməsi və müdafiə sistemlərinə tələbatın yüksəlməsi bu cür şirkətlərin gələcək fəaliyyətinə də təsir göstərməyə davam edəcək.

2026-ci ilin yanvar-aprel ayında Türkiyədə Fələstin kapitalı ilə 32 şirkət qeydiyyata alınıb ki, bu da 2025-ci ilin eyni dövrü ilə müqayisədə 21 şirkət çoxdur. “Hesabat dövründə Türkiyədə qeydiyyata alınan Fələstin şirkətlərinin məcmu kapitalı 90 milyon 995 min türk lirəsi olduğu halda, 2025-ci ilin eyni dövründə bu rəqəm 10 milyon 600 min türk lirəsi təşkil edib”, – deyə TOBB-dan bildirilib.

Qətər Xarici İşlər Nazirliyi İranla razılaşmanın yekunlaşdırılması üçün Tehrana 12 milyard dollar təklif edilməsi ilə bağlı yayılan məlumatları təkzib edib. Nazirliyin sözçüsü Macid Əl-Ənsari ABŞ mənşəli sosial şəbəkə platformasında paylaşdığı açıqlamada iddiaların tamamilə əsassız olduğunu bildirib.