BAKI,AzerVoice
Pişiklər minilliklər boyu demək olar ki, bütün cəmiyyətlərin həyatında mövcud olub. Lakin tarix boyu bu maraqlı və zərif canlılara münasibət hər zaman eyni olmayıb. Bəzi dövrlərdə pişiklər qorxu və xurafatla əlaqələndirilsə də, başqa mədəniyyətlərdə onlar müqəddəs və qoruyucu varlıqlar kimi qəbul edilib.
Orta əsr Avropasında, xüsusilə xristian dünyasında pişiklər – əsasən də qara pişiklər – cadugərlik və şər qüvvələrlə əlaqələndirilirdi. Bu inanc nəticəsində pişiklər kütləvi şəkildə məhv edilmişdi. Maraqlıdır ki, məhz bu dövrdə, XIV əsrdə baş verən Qara vəba epidemiyası zamanı siçan və gəmiricilərin sayı sürətlə artmış, xəstəliyin yayılması daha da güclənmişdi. Halbuki pişiklər gəmiricilərlə qidalandıqları üçün əslində vəba ilə mübarizədə faydalı ola bilərdilər.
Bunun əksinə olaraq, Qədim Misirdə pişiklər müqəddəs sayılırdı. Misirlilər sevgi, məhsuldarlıq və qoruma tanrıçası olan Bastetə sitayiş edir, onu tez-tez pişikbaşlı qadın kimi təsvir edirdilər. Pişiyi öldürmək ağır cinayət hesab olunur, pişiklər ailənin bir üzvü kimi qorunurdu.
Yaponiyada pişiklər bu gün də uğur və rifah rəmzi kimi qəbul edilir. Məşhur Maneki-Neko – “çağıran pişik” fiquru – sahibinə bolluq və şans gətirdiyinə inanılan simvollardandır. Yapon inancına görə, pişiklər evi pis ruhlardan da qoruyur.
İslam mədəniyyətində isə pişiklərə hər zaman müsbət münasibət göstərilib. Rəvayətlərə görə, İslam peyğəmbəri Məhəmmədin Müzzə adlı pişiyi olub və o, pişiklərə böyük sevgi ilə yanaşıb. İslamda pişiklər təmiz heyvanlar sayılır və onlara mərhəmətlə davranmaq tövsiyə edilir.
Müasir dövrdə pişiklər dünyanın ən məşhur ev heyvanlarından biridir. Onlar təkcə sevimli dost deyil, eyni zamanda insanlara psixoloji rahatlıq və emosional dəstək verən canlılar kimi tanınır. Müstəqil xarakterləri və sakit davranışları ilə pişiklər insanların həyatında xüsusi yer tutur.
Ümumi maraqlı məlumatlar
Pişiklərin beyin quruluşu insan beyninin təxminən 90 faizinə bənzəyir.
Dünyada 500 milyondan çox ev pişiyi mövcuddur.
Pişiklər 100-dən çox fərqli səs çıxara bilir, itlər isə cəmi 10-a yaxın səsə malikdir.
Qulaqları son dərəcə həssasdır, insanlardan və itlərdən daha yaxşı eşidirlər.
Fiziki xüsusiyyətlər
Quyruqları tarazlığı qorumağa kömək edir.
Qaranlıqda insanlardan 6 dəfə daha yaxşı görürlər.
Ətir və sitrus qoxularını sevmirlər.
Bığları onların ölçü “ölçən aləti” rolunu oynayır.
Gündəlik həyat və davranış
Pişiklər həyatlarının təxminən 70 faizini yuxuda keçirirlər.
Sevgi göstərmək üçün sahiblərinə başlarını sürtürlər.
Bəzi pişiklər su içməzdən əvvəl pəncələrini suya batırırlar.
İnsanları “böyük pişiklər” kimi qəbul etdikləri düşünülür.
Sağlamlıq və biologiya
Tər vəziləri əsasən pəncələrində yerləşir.
A, B və AB qan qruplarına malikdirlər.
Ürək döyüntüləri dəqiqədə 140–220 arasındadır.
Duzun dadını insanlar kimi ayırd edə bilmirlər.
Dünyanın ən maraqlı pişikləri
Dünyanın ən uzun pişiyi 1,23 metr olub.
Ən kiçik pişik cəmi 9,7 sm uzunluğunda qeydə alınıb.
Ən bahalı pişik 125 min dollara satılıb.
“Grumpy Cat”, “Maru”, “Lil Bub” kimi pişiklər internet ulduzuna çevrilib.
Ən yaşlı pişik 38 il ömür sürüb.
Digər maraqlı faktlar
Titrəmə səsi pişiklərin özlərini sakitləşdirməsinə kömək edir.
Bəzi cinslər, xüsusilə Van pişiyi, suyu sevir.
Hər pişiyin burun izi unikaldır.
Klassik musiqi pişikləri daha çox sakitləşdirir.
Pişiklər sadəcə ev heyvanı deyil, həm də tarix, mədəniyyət və insan psixologiyası ilə sıx bağlı olan möcüzəvi canlılardır.