Bioqrafiya: Tanınmış simalar

Bir əsr əvvəl Qrantham adlı kiçik bir şəhərdə bir baqqalın qızı dünyaya gəldi. Bu qız - Marqaret Tetçer - sonradan Böyük Britaniyaya rəhbərlik edən ilk qadın və XX əsrin ən məşhur liderlərindən biri oldu. Ailəsinin kiçik dükanında başlayan sadə həyatından siyasətdə “dəmir ledi”-yə qədər yüksələn qadın oldu Maqaret. Britaniyaya yeni şöhrət qazandırdı, onun iqtisadiyyatını və beynəlxalq nüfuzunu yenidən formalaşdırdı. Bu günə qədər mübahisəli olan mirası hələ də canlıdır.

Sir Antoni Çarlz Linton (Toni) Bleyer 6 may 1953-cü ildə doğulub. 1997-2007-ci illərdə Böyük Britaniyanın Baş naziri, 1994–2007-ci illərdə Leyboristlər Partiyasının lideri, 1983–2007-ci illərdə Sedgefield dairəsinin parlament üzvü. Müharibədən sonrakı dövrdə Marqaret Tetçerdən sonra ən uzun müddət baş nazirlik etmiş siyasətçidir; Leyboristləri ard-arda üç ümumi seçki qələbəsinə (1997, 2001, 2005) aparan ilk və yeganə liderdir. 2007–2015-ci illərdə Yaxın Şərq üzrə “Dördlüyün” xüsusi elçisi, 2016-dan Toni Bleyer Institute for Global Change təşkilatının icraçı sədridir. Karyerası boyunca həm Britaniya daxilində dərin islahatlarla, həm də Kosovo, Syerra-Leone, Əfqanıstan və xüsusilə İraq müharibəsi ilə bağlı kəskin mübahisələrlə yadda qalıb.

2025-ci il Kimya üzrə Nobel mükafatının qalibi, Səudiyyə Ərəbistanı və İordaniya vətəndaşı, Fələstin əsilli alim Ömər Yaği haqqında çox az məlumat mövcuddur. O, Ammanda doğulub və orta təhsilini orada başa vurub, daha sonra erkən yaşlarında ABŞ-a təhsil almağa yollanıb və o vaxtdan etibarən elmi və akademik baxımdan öz doğma bölgəsindən uzaqda fəaliyyət göstərib.

Kahina (VII əsr) Bərbər (Əmaziq) mənşəli döyüşçü-kraliça və kahin idi. O, VII əsrdə Şimali Afrikaya edilən ərəblərə qarşı xalqına rəhbərlik etmişdir. Tarixdə həmçinin al-Kahina, Dihya al-Kahina, Dahlia, Daya və Dahia-al-Kahina adları ilə də tanınır. Nəhayət məğlub olsa da, onun mübarizəsi sonradan digər azadlıq mübarizləri üçün örnək olmuşdur.

Şeyx Şamil Şimali Qafqaz imamətinin – Dağıstan və Çeçenistan dağlılarının birliyinin başçısı idi. O, 1797-ci ildə Dağıstanın Gimri kəndində anadan olub. Təhsilini qayınatası, Nəqşibəndi şeyxi Cəmaləddin Qazi Kumiki yanında almış, daha sonra imamətə rəhbərlik edən Qazi Məhəmməd və Həmzət Bəyin müşaviri kimi fəaliyyət göstərmişdir.

Məkkə dövründə yəhudilərin və ya onların yönləndirməsi ilə Qüreyş müşriklərinin Hz. Peyğəmbəri imtahana çəkmək üçün verdikləri üç sualdan birinə cavab olaraq nazil edilən Kəhf surəsinin 83–98-ci ayələrində üç dəfə keçən Zülqərneyn sözünün xüsusi ad, yoxsa ləqəb olub-olmadığı açıq deyil, lakin əsas mövqe bunun ləqəb olması istiqamətindədir.

Sultan Razia (Raziyyat-Ud-Dunya Va Ud-Din, hökmdarlığı: 1236-1240) Hindistan yarımadasında hakimiyyət sürən nadir qadın hökmdarlardan biri və Dehlinin ilk və yeganə qadın sultanı idi. Patriarxal bir cəmiyyətdə nəhəng çətinliklərlə üzləşməsinə baxmayaraq, Razia özünü bacarıqlı və cəsur bir lider kimi təsdiqlədi. O, orta əsrlər Şimali Hindistanının ən mühüm islam krallıqlarından birində güclü hakimiyyət mövqeyinə sahib idi.

Baş nazir Levi Eşkol 26 fevral 1969-da qəfil vəfat etdikdən sonra Yiqal Allon müvəqqəti baş nazir oldu və seçki keçirildi. 7 mart 1969-da partiyanın mərkəzi komitəsi Meiri lider seçdi. 17 mart 1969-dan 3 iyun 1974-ə qədər baş nazir vəzifəsində çalışdı; 1967-də qurulan milli birlik hökumətini saxladı. Altı ay sonra 1969 ümumi seçkilərində Əmək + Mapam ittifaqı (Alignment) 56 mandatla İsrail tarixində bir siyahı üçün ən yüksək nəticəni əldə etdi.

O, II Dünya müharibəsində Almaniyanın hərbi sənayesinə əhəmiyyətli töhfə verən şəxs idi. Onun rəhbərliyi ilə VK 45.01 (P) Tiger (P) tankı, Elefant (əvvəlcə "Ferdinand" adlandırılmış) özüyeriyən silah, super-ağır Panzer VIII Maus tankı və digər silah sistemləri, o cümlədən V-1 uçan bombası layihələndirilmişdi. Porsche həmçinin nasist partiyasının üzvü və SS-in fəxri Oberfüreri idi. O, Almaniya Milli İncəsənət və Elm mükafatına, SS-Ehrenring ordeninə və Müharibə Əmək ordeninə layiq görülmüşdü.

2025-ci il 18 yanvarda məlum oldu ki, Ben-Qvir Qəzza müharibəsi üzrə üç mərhələli atəşkəs razılaşmasının qəbulundan sonra nazirlər kabinetindən istefa verməyi planlaşdırır. O, 19 yanvarda istefa verdi. İki ay sonra Qəzzaya hava zərbələrinin davam etməsi fonunda partiyası ilə birlikdə hökumətə qayıdacağı elan edildi.

Frank Kaprio Amerika hakimi və siyasətçisi olub. O, Rod-Aylend ştatının Providens şəhərinin bələdiyyə məhkəməsinin baş hakimi və Rod-Aylend Ali Təhsil Şurasının sədri vəzifəsində çalışıb. Onun məhkəmə fəaliyyəti Caught in Providence (“Providensdə yaxalananlar”) adlı televiziya proqramında yayımlanıb. Kaprio həmçinin Parking Wars (“Dayanacaq müharibələri”) serialında da görünərək bir sıra yol hərəkəti pozuntularına dair işlərə baxıb.