Böyük Britaniyanın Baş naziri Kir Starmer ABŞ və İranı atəşkəs rejiminə qayıtmağa çağırıb. O, həmçinin Hörmüz boğazının açılması ilə bağlı razılaşmanın həyata keçirilməsinin vacibliyini vurğulayıb. Starmer bu açıqlamanı Ankarada keçirilən Şimali Atlantika Müqaviləsi Təşkilatının zirvə toplantısında verib. Baş nazir bildirib ki, zorakılığın uzanması Böyük Britaniya və digər ölkələrin iqtisadiyyatına mənfi təsir göstərə bilər. Onun sözlərinə görə, vəziyyət tezliklə həll olunmasa, ailələrin kommunal xərcləri arta bilər. Starmer gərginliyin azaldılmasının qlobal iqtisadi sabitlik üçün vacib olduğunu deyib. O, tərəfləri diplomatik yola qayıtmağa çağırıb.
#atəşkəs
Almaniyanın Kansleri Fridrix Mers İranla mümkün razılaşmanın uzunmüddətli olmasının vacibliyini bəyan edib. O bildirib ki, bu məsələni ABŞ Prezidenti Donald Trampla da müzakirə edib. Mersin sözlərinə görə, Tehranla əldə ediləcək razılaşma davamlı və etibarlı olmalıdır. Almaniya Kansleri son atəşkəsin pozulmasına görə İranı məsul hesab etdiyini də açıqlayıb. O bildirib ki, bölgədə sabitliyin qorunması üçün tərəflər uzunmüddətli həll yolu tapmalıdır. Mers hesab edir ki, yalnız davamlı razılaşma yeni qarşıdurmaların qarşısını ala bilər. Onun açıqlaması ABŞ ilə İran arasında gərginliyin davam etdiyi bir dövrdə səsləndirilib.
ABŞ və İran arasında son zorakılıq dalğasının hansı istiqamətdə davam edəcəyi hələlik bəlli deyil. Donald Tramp daha əvvəl də danışıqlar zamanı İrana qarşı yeni zərbələrlə bağlı xəbərdarlıqlar etmişdi. ABŞ Mərkəzi Komandanlığı mümkün hücumlarla bağlı jurnalistlərə ətraflı məlumat vermir. Buna baxmayaraq, Vaşinqtonun İran hədəflərinə yenidən zərbə endirə biləcəyinə dair işarələr artır. ABŞ ictimaiyyətində İranla müharibəyə qarşı narazılığın gücləndiyi bildirilir. Lakin yay mövsümü və Konqresin fasilədə olması səbəbindən məsələ geniş ictimai müzakirələrin əsas mövzusu deyil. Sentyabrdan sonra seçki mövsümünün başlaması ilə bu mövzunun daha çox gündəmə gələcəyi gözlənilir. Xüsusilə atəşkəs müddəti başa çatarsa, ABŞ-ın İran siyasəti daha sərt müzakirə edilə bilər.
İsrail rəsmiləri HƏMAS-ın son açıqlamasını diqqəti yayındırmaq məqsədi daşıyan addım kimi qiymətləndiriblər. Onların fikrincə, bu qərar atəşkəs razılaşmasının icrası ilə bağlı məsuliyyətdən yayınmağa hesablanıb. İsrail hökuməti hələlik məsələ ilə bağlı rəsmi bəyanat verməyib. Yerli mətbuata danışan rəsmilər HƏMAS-ın qərarını siyasi gediş adlandırıblar. Eyni zamanda, İsrail Qəzzada həyata keçirdiyi hərbi əməliyyatları öz mövqeyinə uyğun əsaslandırır. Baş nazir Benyamin Netanyahu daha əvvəl HƏMAS silahsızlaşdırılmadan Qəzzada bərpa işlərinin başlamayacağını bildirmişdi. Bu səbəbdən tərəflər arasında fikir ayrılığı davam edir. Qəzzada vəziyyət gərgin olaraq qalır.
İsrail ilə Livan arasında atəşkəs razılaşmasının icrası hələ də tam təmin olunmayıb. Razılaşmaya baxmayaraq, Livanın cənubunda hərbi gərginlik davam edir. İsrail ordusunun bəzi kəndlərdən geri çəkilmədiyi, Livan ordusunun isə həmin ərazilərə tam yerləşmədiyi bildirilir. Hizbullah razılaşmanın şərtlərini qəbul etmədiyini açıqlayıb. Son olaraq Nəbatiyyə əl-Fövqa qəsəbəsinə endirilən pilotsuz uçuş aparatı zərbəsi nəticəsində dörd nəfər həyatını itirib. Həlak olanların evlərinə qayıtmaq və ya yaşayış yerlərini yoxlamaq üçün əraziyə gəldikləri bildirilir. Son hadisələr sərhəd bölgəsində təhlükəsizlik vəziyyətinin hələ də sabit olmadığını göstərir. Bölgədə vəziyyət gərgin olaraq qalır.
Qəzza Sülh Şurası HƏMAS-ın idarəetmə qurumunu ləğv etməsi ilə bağlı açıqlamaya münasibət bildirib. Şura hesab edir ki, əsas meyar verilən bəyanatlar deyil, görüləcək real işlər olmalıdır. Bəyanatda Qəzza əhalisinin təcili ehtiyaclarının qarşılanmasının vacibliyi vurğulanıb. HƏMAS daha əvvəl mülki idarəetmənin yeni komitəyə təhvil veriləcəyini açıqlamışdı. Qəzza Sülh Şurasının tərkibində fələstinli nümayəndələrin olmadığı bildirilir. Xəbərdə qeyd olunur ki, qurum atəşkəs razılaşmasının pozulması ilə bağlı İsraili nadir hallarda tənqid edir. Bölgədə təhlükəsizlik və humanitar vəziyyət gərgin olaraq qalır. Tərəflərin bundan sonrakı addımları diqqətlə izlənilir.
Livan Prezidenti Cozef Aun İsrailin Livanın cənubunda hərbi mövcudluğunu davam etdirməsini tənqid edib. Onun sözlərinə görə, bu vəziyyət Livan ordusunun bölgədə tam yerləşdirilməsinə mane olur. Prezident hesab edir ki, bu, atəşkəs razılaşmasının məqsədlərinə uyğun deyil. Açıqlama İsrailin Livanın cənubuna endirdiyi son hava zərbələri fonunda verilib. Həmin hücumlar nəticəsində azı dörd nəfərin öldüyü bildirilir. Cozef Aun ölkədə vətəndaş müharibəsi təhlükəsinin olmadığını da vurğulayıb. O, bəzi təxribat cəhdlərinin mövcudluğunu qeyd etsə də, Livan xalqının yeni daxili qarşıdurmaya imkan verməyəcəyini bildirib. Bölgədə gərgin vəziyyət davam edir.
HƏMAS Qəzzada təhlükəsizlik sahəsində fəaliyyətin davam etdiriləcəyini açıqlayıb. Hərəkatın bildirdiyinə görə, Daxili İşlər Nazirliyinin bütün əməkdaşları öz vəzifələrini yerinə yetirməyə davam edəcəklər. Məqsəd bölgədə təhlükəsizlik sahəsində hər hansı boşluğun yaranmasının qarşısını almaqdır. Açıqlama Qəzzanı idarə edən qurumun fəaliyyətinə xitam verilməsi qərarından sonra səsləndirilib. İdarəetmənin mülki mütəxəssislərdən ibarət yeni komandaya təhvil verilməsi planlaşdırılır. Bu prosesin atəşkəs razılaşmasının şərtlərinə uyğun həyata keçiriləcəyi bildirilir. HƏMAS təhlükəsizlik xidmətlərinin fəaliyyətində fasilə olmayacağını vurğulayıb. Bölgədə idarəetmə dəyişikliyinin gedişi diqqətlə izlənilir.
İsrail ordusu Livanın cənubundakı Həddatə kəndinə tam əməliyyat nəzarəti qurduğunu bəyan edib. Rəsmi açıqlamada kəndin Hizbullahın əsas dayaq məntəqələrindən biri olduğu iddia edilir. Bildirilir ki, əməliyyat zamanı 90-dan çox obyekt və atəş mövqeyi məhv edilib. İsrail tərəfi həmçinin 20-dən çox Hizbullah üzvünün öldürüldüyünü irəli sürüb. Bu məlumatlar hələlik müstəqil mənbələr tərəfindən təsdiqlənməyib. Hadisə İsrail və Livan arasında qüvvədə olan atəşkəs fonunda baş verib. Son açıqlama bölgədə təhlükəsizlik vəziyyəti ilə bağlı narahatlıqları yenidən gündəmə gətirib. Tərəflərin hadisəyə münasibəti diqqətlə izlənilir.
HƏMAS Qəzzada uzun illər fəaliyyət göstərən idarəetmə qurumunun buraxıldığını açıqlayıb. Hərəkatın bildirdiyinə görə, məqsəd mülki idarəçiliyin Qəzzanın İdarə Olunması üzrə Milli Komitəyə ötürülməsini təmin etməkdir. Bu çərçivədə Fövqəladə Hallar Komitəsinin rəhbəri istefa verib və komitənin fəaliyyətinə xitam verilib. HƏMAS qərarın Qəzza əhalisinin maraqları naminə qəbul edildiyini vurğulayıb. Hərəkat yeni komitənin bölgəyə qısa müddətdə daxil olacağına ümid etdiyini bildirib. Eyni zamanda, hökumət səlahiyyətlərinin tam şəkildə yeni quruma təhvil verilməsinə hazır olduğunu bəyan edib. Bu addım Qəzzada idarəetmə modelində mühüm dəyişiklik kimi qiymətləndirilir. Bölgədə proseslərin bundan sonrakı inkişafı diqqətlə izlənilir.
İsrailin pilotsuz uçuş aparatı Livanın cənubundakı Nəbatiyyə əl-Fövqa qəsəbəsinə zərbə endirib. Hücum İsrail ilə Livan arasında qüvvədə olan atəşkəs razılaşmasına baxmayaraq baş verib. Məlumata görə, bu, son günlər Livan ərazisində qeydə alınan bir neçə oxşar hücumdan biridir. Hadisə ilə bağlı itkilər və dağıntılar barədə rəsmi məlumat verilməyib. Bölgədə təhlükəsizlik vəziyyətinin gərgin olaraq qaldığı bildirilir. Atəşkəs rejiminin pozulması ilə bağlı narahatlıqlar yenidən gündəmə gəlib. Mütəxəssislər bu cür hadisələrin bölgədə gərginliyi artıra biləcəyini qeyd edirlər. Tərəflərin vəziyyətlə bağlı mövqeyi diqqətlə izlənilir.
İran rəsmisi ABŞ və İsrailə xəbərdarlıq edərək atəşkəs razılaşmasının pozulması halında sərt cavab veriləcəyini bildirib. İran dövlət mediasına görə, Tehran memorandum çərçivəsində öhdəliklərin yerinə yetirilməsini tələb edir. Rəsmilər razılaşmanın region ölkələrinin xahişi ilə imzalandığını qeyd edib. Vaşinqtona etimadın olmadığı vurğulanıb. Tehran hər hansı pozuntuya “qəti və zəruri” cavab veriləcəyini açıqlayıb. Regionda gərginlik fonunda bu bəyanat diqqət çəkib. Diplomatik mesajlar sərtləşir.