Küveyt, İordaniya, Qətər, Misir və Birləşmiş Ərəb Əmirlikləri İranın son hərbi əməliyyatlarını kəskin şəkildə pisləyərək onları regional sabitliyə ciddi təhdid adlandırıblar. Küveyt Xarici İşlər Nazirliyinin yaydığı bəyanatda bildirilib ki, İranın hərbi əməliyyatları bölgədə gərginliyin azaldılmasına yönəlmiş regional və beynəlxalq səylərə zərbə vurur. Rəsmi Küveyt ölkənin təhlükəsizliyi, suverenliyi, vətəndaşlarının və sakinlərinin təhlükəsizliyinin "qırmızı xətt" olduğunu vurğulayıb.
#Bəhreyn
Bəhreyn Daxili İşlər Nazirliyi ölkədə hava həyəcanı siqnallarının yenidən işə düşdüyünü bildirərək əhalini təhlükəsiz sığınacaqlara keçməyə çağırıb. Nazirliyin yaydığı açıqlamada vətəndaşlar və ölkə sakinlərindən sakitliyi qorumaq, ən yaxın təhlükəsiz yerə sığınmaq xahiş olunub. Bəyanata əsasən, gün ərzində artıq ikinci dəfə hava həyəcanı siqnalları səsləndirilib. Bundan əvvəl də İranın hücumları fonunda oxşar xəbərdarlıq edilmişdi.
İran ABŞ-ın ölkənin cənubuna endirdiyi zərbələrə cavab olaraq Bəhreyn və Küveytdə yerləşən ABŞ-a məxsus 85 hərbi obyektə raket və pilotsuz uçuş aparatları ilə zərbələr endirdiyini bəyan edib. Bu barədə İran İslam İnqilabı Keşikçiləri Korpusu məlumat yayıb. Bəyanatda bildirilib ki, ABŞ gecə saatlarında Hörmüzqan və Məhşəhr sahillərində yerləşən bəzi hərbi bazalara və mülki obyektlərə hava zərbələri endirməklə atəşkəsi və tərəflər arasında əldə olunmuş razılaşmanı pozub.
İran Bəhreyndə ABŞ-ın rəhbərliyi ilə keçirilən regional təhlükəsizlik toplantısını tənqid edib. İran Xarici İşlər Nazirliyinin sözçüsü İsmayıl Bəqai bu görüşlərin sülhə xidmət etmədiyini bildirib. Onun sözlərinə görə, ABŞ bölgədə həyata keçirdiyi siyasəti belə toplantılar vasitəsilə ört-basdır etməyə çalışır. Bəqayi region ölkələrini son hadisələrdən nəticə çıxarmağa çağırıb. Təhlükəsizlik toplantısında Yaxın Şərqin 12 ölkəsinin hərbi nümayəndələri iştirak ediblər. Görüşdə regional müdafiə əməkdaşlığı və dəniz təhlükəsizliyi müzakirə olunub. İranın açıqlaması bölgədə davam edən siyasi gərginliyi bir daha gündəmə gətirib.
ABŞ-ın Mərkəzi Komandanlığı Bəhreyndə Yaxın Şərq ölkələrinin hərbi nümayəndələrinin iştirakı ilə təhlükəsizlik dialoqu keçirib. Görüş Bəhreyn Müdafiə Qüvvələri ilə birgə təşkil olunub. Tədbirdə 12 ölkənin nümayəndələri regionda müdafiə əməkdaşlığının gücləndirilməsini müzakirə ediblər. CENTCOM-un komandanı admiral Bred Kuper müzakirələrin regional təhlükəsizlik və sabitliyə ümumi sadiqliyi göstərdiyini bildirib. Görüşdə Misir, İordaniya, Küveyt, Livan, Oman, Qətər, Səudiyyə Ərəbistanı, Suriya, Birləşmiş Ərəb Əmirlikləri və Yəmən də təmsil olunub. Təhlükəsizlik sahəsində əməkdaşlığın genişləndirilməsi əsas gündəm mövzularından olub. Regionda hərbi koordinasiyanın artırılması məsələləri də müzakirə edilib.
Birləşmiş Ərəb Əmirlikləri İranın Bəhreynə qarşı dron hücumlarını sərt şəkildə pisləyib. BƏƏ Xarici İşlər Nazirliyinin bəyanatında hücumların İran ərazisindən həyata keçirildiyi iddia olunub. Qeyd edilib ki, bu addım Bəhreynin suverenliyinin kobud şəkildə pozulmasıdır. Nazirlik hücumları ölkənin təhlükəsizliyi və sabitliyinə ciddi təhdid kimi dəyərləndirib. Açıqlamada beynəlxalq hüquqa hörmət və regionda gərginliyin azaldılması çağırışı yer alıb. Körfəz ölkələri son hadisələrdən narahatlıq ifadə edir. Diplomatik bəyanatlar ardıcıl şəkildə artır. Regionda vəziyyət gərgin olaraq qalır.
Körfəz Əməkdaşlıq Şurasının baş katibi Casim Məhəmməd Əl-Budaiwi İranın Bəhreynə qarşı hücumlarını sərt şəkildə pisləyib. O, “X” platformasında yayımladığı açıqlamada hücumların dronlar vasitəsilə həyata keçirildiyini bildirib. Əl-Budeyvi bu addımları “xəyanətkar hücumlar” adlandıraraq mülki infrastruktura zərər vurulduğunu qeyd edib. Bildirilib ki, hücumlar Bəhreyn ərazisində mülki obyektləri hədəf alıb. Körfəz Əməkdaşlıq Şurası bölgədə gərginliyin artmasından narahatlığını ifadə edib. Rəsmi açıqlamada beynəlxalq hüquqa hörmətin vacibliyi vurğulanıb. Hadisə Körfəz regionunda təhlükəsizliklə bağlı narahatlıqları daha da artırıb. Tərəflər arasında gərginlik davam edir.
ABŞ Dövlət katibi Marko Rubio Körfəz səfərinə Birləşmiş Ərəb Əmirliklərindən başlayıb. O, Abu-Dabiyə eniş edərək BƏƏ rəsmiləri ilə görüşlərə hazırlaşır. Rubio səfər çərçivəsində Küveyt və Bəhreynə də gedəcək. O, Körfəz Əməkdaşlıq Şurasının (GCC) iclasında iştirak edəcək. Səfərin regional diplomatik və təhlükəsizlik gündəmi üzərində fokuslanacağı bildirilir. ABŞ və Körfəz ölkələri arasında əməkdaşlığın gücləndirilməsi əsas prioritetlərdən biri kimi göstərilir.
ABŞ Dövlət katibi Marko Rubio Bəhreyn, Küveyt və BƏƏ-yə səfər edəcək. O, Körfəz Əməkdaşlıq Şurasının iclasında iştirak edəcək. Səfər zamanı ABŞ–İran anlaşması və Hörmüz boğazı müzakirə olunacaq. Regional təhlükəsizlik və enerji axınları əsas gündəmdir. ABŞ Körfəz ölkələri ilə koordinasiyanı gücləndirmək istəyir. Səfər diplomatik gərginlik fonunda baş tutur.
Birləşmiş Ərəb Əmirlikləri İranın Bəhreyn, Küveyt və İordaniyaya hücumlarını qınayıb. Hücumlar raket və pilotsuz uçuş aparatları vasitəsilə həyata keçirilib. Nazirlik bildirib ki, bu hərəkətlər üç qardaş ölkənin suverenliyini pozur. Təhlükəsizlik və sabitlik üçün ciddi təhdid yaranıb. Regionda gərginlik artıb. Beynəlxalq hüququn prinsiplərinə zidd hərəkətlərdir. BƏƏ beynəlxalq ictimaiyyəti birgə mövqe göstərməyə çağırıb. Diplomatik həll yollarının tapılması vacibdir.
ABŞ və İran arasında baş verən son eskalasiya regionda ciddi narahatlıq yaradıb. İran İnqilab Keşikçiləri korpusu ABŞ-la əlaqəli obyektlərə Bəhreyn, Küveyt və İordaniyada pilotsuz uçuş aparatları və raketlərlə hücumlar həyata keçirib. ABŞ ordusu isə Hörmüz boğazında baş vermiş helikopter qəzasına cavab olaraq özünü müdafiə əməliyyatları aparıb. İran Xarici İşlər naziri Abbas Əraqçi açıqlayıb ki, Tehran heç bir hücum və təhdidi cavabsız qoymayacaq. Hadisələr regionda potensial eskalasiya riskini artırır, beynəlxalq hüquq və təhlükəsizlik məsələlərini gündəmə gətirir. Ekspertlər bildirir ki, davam edən qarşılıqlı əməliyyatlar dəniz nəqliyyatına və regional sabitliyə ciddi təsir göstərə bilər.
Qətər İranın Küveyt, Bəhreyn və İordaniyaya hücumunu qətiyyətlə pisləyib və bu hərəkəti onların suverenliyinin pozulması və beynəlxalq hüququn aşkar pozuntusu kimi qiymətləndirib. Qətər Xarici İşlər Nazirliyi vurğulayıb ki, regionun təhlükəsizliyi və sabitliyinin bərpası üçün de-eskalasiya tədbirləri görmək zəruridir. Nazirlik həmçinin üç ölkə ilə tam həmrəyliklərini ifadə edib və onların suverenlik və təhlükəsizliyini qorumaq üçün atdıqları bütün tədbirləri dəstəkləyib. Hüquq ekspertləri bildirir ki, bu addım regional gərginliyin azaldılması və diplomatik həll yollarının təşviqi baxımından əhəmiyyətlidir.