Qətlindən əvvəlki dövrdə, “Hizbullah”ın sabiq baş katibi Həsən Nəsrullah inanırdı ki, “dəstək müharibəsi” (yəni İsrailə qarşı cəbhə yardımı) sona qədər “toqquşma qaydaları” çərçivəsində qalacaq və İran Livanda 40 illik “İslam Müqaviməti”ni asanlıqla qurban verməyəcək. Lakin bir sıra səhv hesablamalar, partiyanın müharibə ilə bağlı həlledici qərarlar qəbul etməsinə mane oldu. 2024-cü ilin sentyabrına qədər isə bu müharibə artıq qanlı və hərtərəfli qarşıdurmaya çevrilmişdi.

İsrail tarixində 7 oktyabr tarixi ilə müqayisə edilə biləcək heç bir gün yoxdur; yalnız 1973-cü ildəki müharibənin qəfil başlanğıcı ilə oxşar bir əhəmiyyət daşıyır. “HƏMAS” və “İslami Cihad”ın minlərlə döyüşçüsünün Qəzza sərhədindəki yəhudi yaşayış məntəqələrinə hücum etdiyi.

İran İslam İnqilabı Keşikçiləri Korpusunun (SEPAH) “Qüds Qüvvələri”nin komandanı İsmayıl Qaani “HƏMAS” tərəfindən 2023-cü ildə həyata keçirilmiş “7 oktyabr əməliyyatı” ilə bağlı yeni detalları açıqlayıb. O bildirib ki, hərəkatın birinci sıra liderləri, o cümlədən İsmayıl Haniyyə, əməliyyatın dəqiq vaxtından xəbərsiz olublar.

Tədbirlə bağlı araşdırma qərarı, uzun illər ərzində geniş hərəkət azadlığına malik olan partiyanın fəaliyyətinə nəzarət etməkdə Livan dövlətinin ciddiliyini nümayiş etdirir. Hizbullah illərdir öz silahına güvənərək qərarlarını müstəqil şəkildə həyata keçirirdi. Hazırda isə həmin silah, xüsusilə Amerika təzyiqləri fonunda, dövlətin nəzarətə almağa və əlindən çıxarmağa çalışdığı əsas hədəfə çevrilib.

Bu məsələ İran Ali Milli Təhlükəsizlik Şurasının katibi Əli Laricaninin Beyrut səfəri çərçivəsində keçirdiyi görüşlərdə də gündəmə gəlib. Laricani Hizbullahın sabiq baş katibləri Həsən Nəsrullah və Haşim Səfiəddinin qətlinin ildönümü mərasimlərinə qatılmaq üçün ölkəyə gəlmişdi.

Eyni şəkildə HƏMAS da ideologiyanı dövlətin və xalqın üzərinə qoyduğu üçün uduzdu.

Hizbullaha yaxın media orqanları onun Aşura münasibətilə dini ziyarət üçün əvvəlcə İraqda, daha sonra isə İranda olduğu versiyasını irəli sürüb.

Əməliyyat onun BMT Baş Assambleyasındakı çıxışını başa vurduğu anda həyata keçirilib.

Livanın gələcəyi, yalnız silahın yox, onun yaratdığı qorxu, qorunma instinkti və kimlik böhranı ilə birlikdə çözülməsi ilə mümkün olacaq.