İslam dini həm fiziki, həm də mənəvi təmizliyə böyük önəm verir. Qurani-Kərimdə və hədislərdə təmizlikə çağırış açıq-aydın göstərilir. Allah təala buyurur: “Səndən aybaşı barəsində soruşurlar… Təmizləndikdə isə, Allahın sizə əmr etdiyi yerdən onlara yaxınlaşın.” Bu və digər ayələr paklığa, təmizlik səylərinə verilən dəyəri vurğulayır.
İslam və həyat: Şəriət sualları
Vaxtında qılınmayan namazların qəza edilməsi üçün müəyyən edilmiş xüsusi vaxt yoxdur. Kərahət vaxtları istisna olmaqla, qəza namazı hər zaman qılına bilər. Namaz qılınması qadağan olunan bu vaxtlar Üqbə ibn Amir tərəfindən rəvayət edilən hədisdə belə qeyd olunur:
İslam dini təmizlik və gigiyenaya böyük önəm verir. Quranda və hədislərdə müsəlmanların natəmizlikdən uzaq durması, bədəni təmiz saxlaması, dəstəmaz və qüslə riayət etməsi xüsusi vurğulanır. Allah təalə çirkdən və nəcasətdən təmizlənənləri sevdiyini bildirir, Peyğəmbərimiz ﷺ isə xüsusilə cümə günü qüsl alınmasını tövsiyə etmişdir. Həmçinin misvakdan istifadə, qoltuqaltı və qasıq tüklərinin təmizlənməsi, gözəl qoxu istifadə etmək kimi əməllər də sünnə sayılır.
İslam dinində məscidlər yalnız ibadət üçün deyil, həm də mənəvi təmizlənmə, elm öyrənmə və cəmiyyətin bir araya gəldiyi müqəddəs yerlərdir. Bəs məsciddə yatmaq olarmı? Bu mövzu ilə bağlı İslam alimləri arasında müxtəlif görüşlər mövcuddur.
Namazdan sonra Ayətül-kürsinin oxunması ilə bağlı hədislər var. Hüseyn b. Əlinin rəvayət etdiyi hədisdə belə buyrulur ki , : “Allah Rəsulu , kim fərz namazlardan sonra “Ayətul-kürsi”ni oxuyarsa, növbəti namaza qədər Allahın nəzarətində olar”.
İslam alimləri qeyd edir ki, vəhylərin son dövrlərdə artması, həm İslam cəmiyyətinin formalaşması və yeni müsəlmanların dini ehtiyaclarının ödənməsi, həm də Peyğəmbərin dünyadan ayrılmasının yaxınlaşdığına dair ilahi bir işarə idi.
Cinlər ayrıca bir aləmin varlıqlarıdır. Onlarla dostluq qurmaq çətin və demək olar ki, imkansız olması ilə yanaşı, bunun ciddi təhlükələri də ola bilər. Cinlərlə əlaqə yaratmaq müəyyən mənada mümkündür, lakin bu, hər halda gerçəkləşən bir hal deyil. Üstəlik, bu cür əlaqə çox vaxt mənəvi və ruhi baxımdan risklidir.
Cinlər qədimdən bəri insanların diqqətini cəlb edən, lakin çox zaman yanlış anlaşılan varlıqlardır. Bəzi inanclarda onların insanlardan daha güclü olduğu düşünülür. Lakin İslam mənbələri bu məsələyə aydınlıq gətirir və insanın yaradılış baxımından cinlərdən üstün olduğunu bildirir.
İslam tarixində Həzrəti Adəmdən (ə.s.) başlayaraq Peyğəmbərimiz Həzrəti Məhəmmədə (s.ə.s.) qədər 124 min, bəzən isə 224 min peyğəmbərin gəldiyi rəvayət edilir. Lakin Qurani-Kərimdə yalnız 28 peyğəmbərin adı xüsusi olaraq qeyd olunub.
Adəmdən (ə.s.) sonra peyğəmbər onun oğlu Şis (ə.s.) idi. Şisin övladları əvvəllər Adəmin Nevz və ya Bevz dağındakı mağarada yerləşən cəsədini ziyarət edir, ona hörmət göstərir və onun üçün Allahdan rəhmət diləyirdilər.
Namaz, oruc, zəkat, həcc kimi ibadətlərdə qadın və kişi eyni məsuliyyət daşıyır.
Əvvəlcə qeyd edək ki, xəstəlik səbəbindən oruc tuta bilməyən və bu xəstəliyin davamı üzündən qəzasını da edə bilmədən vəfat edən bir müsəlmana heç bir kəffarət vacib deyil. Onun varislərinin üzərində nə oruc qəzası, nə də maddi öhdəlik var. Bu məsələdə dörd məzhəb arasında fikir birliyi mövcuddur.