Azərbaycan Respublikasının Prezidenti İlham Əliyev İtaliya Respublikasının Prezidenti Sercio Mattarellaya təbrik məktubu ünvanlayıb.Məktubda qeyd olunub: "Hörmətli cənab Prezident, Əlamətdar tarix – İtaliya Respublikasının yaranmasının 80-ci ildönümü münasibətilə Sizi və Sizin simanızda dost xalqınızı öz adımdan və Azərbaycan xalqı adından ürəkdən təbrik etməkdən məmnunluq duyuram. İtaliya Azərbaycanın yaxın dostu və etibarlı strateji tərəfdaşıdır. Şadam ki, ölkələrimiz arasında münasibətlər qarşılıqlı hörmət və etimad ruhunda inkişaf edir, çoxölçülü strateji tərəfdaşlığımız gündən-günə genişlənir və yeni məzmunla zənginləşir. Biz İtaliya ilə münasibətlərimizin bütün sahələrdə inkişafına xüsusi əhəmiyyət veririk. Keçən ilin oktyabrında Sizin Azərbaycana ikinci dəfə rəsmi səfər etməyiniz dövlətlərarası əlaqələrimizin və aramızdakı siyasi dialoqun yüksək səviyyəsindən xəbər verir. Səfər çərçivəsində İtaliya-Azərbaycan Universitetinin açılışında birgə iştirakımız ölkələrimiz arasında mədəni-humanitar əlaqələrin inkişafına ən ali səviyyədə göstərilən diqqətin təzahürüdür. Siyasi əlaqələrimizin yüksək səviyyəsi Azərbaycan-İtaliya qarşılıqlı fəaliyyətinin inkişafında mühüm rol oynayır. Bu gün ikitərəfli gündəliyimizdə duran məsələlərin spektri çox genişdir. Uğurlu iqtisadi-ticari, enerji, sənaye istehsalı tərəfdaşlığından tutmuş təhsilə qədər uzanan və ildən-ilə yeni sahələri əhatə edən əməkdaşlığımız strateji xarakter daşıyır. İqtisadi əlaqələrimizin mövcud potensialının tam şəkildə reallaşdırılması, sərmayə, müdafiə, humanitar, o cümlədən yeni istiqamətlər üzrə əməkdaşlığın şaxələndirilməsi qarşımızda duran əsas məsələlərdəndir. Əminəm ki, Azərbaycan-İtaliya dostluğunun və etibarlı tərəfdaşlığının möhkəmləndirilməsi, əməkdaşlığımızın hərtərəfli genişləndirilməsi naminə birgə səylərimizi bundan sonra da uğurla davam etdirəcəyik. Belə bir xoş gündə Sizə möhkəm cansağlığı, xoşbəxtlik, işlərinizdə müvəffəqiyyətlər, dost İtaliya xalqına daim firavanlıq və rifah arzulayıram".

İran Xarici İşlər Nazirliyi ABŞ və İsraili Livan da daxil olmaqla bütün cəbhələrdə atəşkəsi pozmaqda ittiham edib. İran Xarici İşlər Nazirliyi vurğulayıb ki, atəşkəsin hər hansı bir cəbhədə pozulması bütün cəbhələrdə pozulması anlamına gəlir. İsrailin Livandakı suverenliyi və ərazi bütövlüyünü pozması, bombardman kampaniyası nəticəsində minlərlə insanın həlak olması, iki milyon nəfərin evsiz qalması və mülki infrastrukturların dağıdılması son iki ayda baş verib.

Beynəlxalq Atom Enerjisi Agentliyinin (BAEA) direktoru Rafael Qrossi İranla ABŞ arasında müzakirələr aparılan yeni nüvə sazişinin əvvəlki razılaşmadan fərqli olacağını bildirib. O əlavə edib ki, yeni razılaşma əvvəlki modelə bənzəməyəcək və müzakirələr nəticəsində müharibədən sonra formalaşan yeni tələblərə uyğun olmalıdır

İran mediası ABŞ ilə mümkün sazişin layihəsinin hələ də Tehranda incələndiyini və hələlik rəsmi cavabın göndərilmədiyini bildirib. İranın Mehr Xəbər Agentliyi ABŞ ilə danışıqlar prosesinə dair məlumatlı mənbəyə istinadən yayımladığı xəbərdə qeyd edib ki, layihə hələ də Tehran tərəfindən nəzərdən keçirilir və danışıqların vasitəçisi olan Pakistan tərəfinə heç bir rəsmi cavab verilməyib.

ABŞ Prezidenti Donald Tramp bildirib ki, İrana qarşı sülh sazişi hərbi qələbədən belə üstün ola bilər. Trampın sözlərinə görə, qarşıdakı həftə ərzində İranla atəşkəs rejiminin uzadılması və Hörmüz boğazının yenidən işlək vəziyyətə gətirilməsi barədə saziş əldə olunması mümkündür.

Son illərdə Türkiyə ilə Avropa arasındakı münasibətlər yeni mərhələyə qədəm qoyub. Əvvəllər Avropa İttifaqına üzvlük perspektivi Ankara üçün əsas strateji məqsədlərdən biri hesab olunurdusa, bu gün tərəflər arasındakı müzakirələr daha çox təhlükəsizlik, müdafiə sənayesi, enerji marşrutları, miqrasiya siyasəti və geosiyasi təsir imkanları üzərində qurulur. Türkiyə rəhbərliyi artıq ölkənin Avropaya deyil, əksinə Avropanın Türkiyəyə daha çox ehtiyac duyduğunu vurğulayır. Bu yanaşma yalnız siyasi ritorika deyil, son illərdə dəyişən beynəlxalq şəraitin məhsulu kimi qiymətləndirilir.

Texnologiyanın sürətlə inkişaf etdiyi müasir dövrdə süni intellekt artıq təkcə məlumatları emal edən və tapşırıqları yerinə yetirən sistem olmaqdan çıxaraq insanların emosional vəziyyətini təhlil edə bilən mürəkkəb platformalara çevrilib. Bu gün bəzi avtomobillər sürücünün gərgin olduğunu müəyyən edir, mobil tətbiqlər istifadəçinin əhvalını analiz edir, rəqəmsal köməkçilər isə danışıq tərzindən emosional vəziyyəti qiymətləndirə bilir. Bütün bunlar "emosional hesablama" adlanan yeni texnoloji istiqamətin inkişafı nəticəsində mümkün olub.

Təşkilatın əsası 1964-cü ildə Qahirədə keçirilən Ərəb Dövlətləri Liqasının zirvə toplantısında qoyulub

2 iyun tarixi dünya tarixində bir sıra önəmli hadisələrlə yadda qalıb. Aşağıda bu gün baş vermiş əsas hadisələrin xronoloji xülasəsini təqdim edirik:

ABŞ Prezidenti Donald Tramp İranla danışıqların “sürətli tempdə” davam etdiyini bildirib, Tehran tərəfindən yayılan danışıqların dayandırıldığı barədə məlumatlara cavab verib. Tramp öz sosial media hesabında danışıqların hələ də aktiv olduğunu və tərəflər arasında dialoqun sürətlə irəlilədiyini vurğulayıb. İran tərəfi hələ rəsmi şərh verməyib. Bu açıqlama Vaşinqton və Tehran arasında diplomatik prosesin perspektivi ilə bağlı qeyri-müəyyənliyi əks etdirir.

ABŞ Prezidenti Donald Tramp İsrail Baş naziri Benyamin Netanyahuyla və Hizbullahla telefon danışığı keçirərək Livanda atəşkəsin təmin olunması üzrə razılaşmanı açıqlayıb. Tramp bildirib ki, Beyruta hər hansı qoşun göndərilməyəcək və artıq yola çıxmış qoşunlar geri qaytarılıb. Hizbullah isə atəşkəsi dayandıracağı və İsrailə hücum etməyəcəyi barədə razılıq verib.

İran Ali Rəhbərinin müşaviri Möhsün Rzayi Hörmüz boğazı üzərində İranın nəzarətini təsdiqləyərək bildirib ki, dəniz blokadasının davam etməsinə və Livandakı gərginliyin artmasına dözməyəcəklər. Eyni zamanda, strateji su yolundan keçən xarici gəmilərin qaydalara əməl etməməsi halında hədəf alınacağı xəbərdarlığı verilib. Bu açıqlama regionda gərginliyi artırmaqla yanaşı, beynəlxalq dəniz nəqliyyatında təhlükə risklərini yüksəldir.

Yaxın Şərqdə vəziyyətin yenidən kəskinləşdiyi bir vaxtda İsrailin Baş naziri Benyamin Netanyahu ilə ABŞ Prezidenti Donald Tramp arasında telefon danışığı keçirilib. Danışıq regionda artan hərbi gərginlik və xüsusilə Livan ətrafında baş verən son hadisələr fonunda diqqət çəkib.

ABŞ Prezidenti Donald Tramp İranla davam edən diplomatik danışıqların bitməsi barədə xəbərlərə münasibət bildirərək bununla bağlı narahat olmadığını açıqlayıb. Tramp CNBC-yə müsahibəsində “mən buna əhəmiyyət vermirəm, həqiqətən vecimə deyil” deyə bildirib və neft qiymətlərinin gələcəkdə düşəcəyini proqnozlaşdırıb. Bu açıqlama Vaşinqton və Tehran arasındakı gərgin diplomatik vəziyyət fonunda verilib və danışıqların taleyi ilə bağlı qeyri-müəyyənliyi əks etdirir.

Ceyhun Bayramov ABŞ Dövlət katibinin köməkçisi ilə görüşərək əməkdaşlıq perspektivlərini müzakirə edib.

Azərbaycan və ABŞ Strateji İşçi Qrupunun nümayəndələri əməkdaşlıq perspektivlərini müzakirə edib.

Avropa İttifaqının xarici siyasət rəhbəri Kaya Kallas Pakistanın diplomatik səylərini yüksək qiymətləndirib və bildirib ki, Pakistan bir neçə dəfə “tam miqyaslı müharibənin” qarşısını alıb. Kallas İslamabad səfərində atəşkəsi uzatma və Hörmüz boğazını yenidən açmaq üçün 10 illik diplomatik imkanın olduğunu açıqlayıb. O, həmçinin vurğulayıb ki, İranın nüvə proqramı ilə bağlı razılaşma daha dərin danışıqlarla dəstəklənməlidir və Avropa İttifaqı bu prosesi davamlı etməkdə konkret rol oynayacaq.

ABŞ və İran arasında atəşkəsə baxmayaraq, son həftələrdə tərəflər hərbi obyektlərə hücumlar həyata keçirib. ABŞ radar və dron obyektlərinə zərbə endirib, İKK isə ABŞ-ın hava bazasına cavab hücumu edib. Tramp administrasiyasının Hörmüz boğazı və İran limanları üzərində tətbiq etdiyi blokadalar gərginliyi yüksəldib. Bu vəziyyət regionda diplomatik danışıqların sürətini ləngidir və mümkün razılaşma ümidlərini zəiflədir.

İranın Xarici İşlər naziri Nəbih Abbas Əraqçi Pakistan hökumətindən regionda gərginliyin azaldılması və ABŞ-İran arasında atəşkəsin qorunması üçün yardım xahiş edib. Araqçi həmçinin Livanda İsrailin atəşkəsi pozması və Beyrutun cənub qəsəbələrinə potensial hücum xəbərdarlıqlarından ciddi narahatlıq ifadə edib. Bu addım İranın regional diplomatik vasitəçilik səylərinin bir hissəsi kimi qiymətləndirilir.

Cənubi Livanın Tirlər şəhərində İsrail ordusunun gün ərzində etdiyi hava hücumu nəticəsində iki nəfər həlak olub, 23-dən çox insan isə yaralanıb. Hücum xəstəxananın yaxınlığında baş verdiyi üçün tibb işçiləri və mülki vətəndaşlar arasında itki və xəsarət sayı artıb. Yaralananlar dərhal müalicə üçün xəstəxanaya çatdırılıb. Yerli təhlilçilər hücumun humanitar vəziyyəti daha da pisləşdirdiyini və beynəlxalq ictimaiyyətin diqqətini yenidən cəlb etdiyini bildirirlər.

ABŞ Prezidenti Donald Tramp bildirib ki, İran hələ ABŞ-la danışıqları dayandırdığı barədə rəsmi məlumat verməyib, lakin o, səssizliyi qəbul edir və vəziyyətin inkişafını izləməyə hazırdır. İranın yarı-rəsmi xəbər agentlikləri Tehranın İsrailin Livana hücumları səbəbindən mesajlaşmanı dayandırdığını xəbər versə də, rəsmi açıqlama hələ yoxdur. İran Xarici işlər naziri Livanda tam atəşkəsin hər hansı razılaşmanın əsas şərti olduğunu vurğulayıb.

İran Silahlı Qüvvələrinin əməliyyat fəaliyyətinə rəhbərlik edən "Xatəm əl-Ənbiya" Mərkəzi Qərargahının komandanı general Əli Abdullahinin açıqlamaları bölgədə mümkün hərbi qarşıdurmalarla bağlı narahatlıqları daha da gücləndirib.

Türkiyə Prezidenti Rəcəb Tayyib Ərdoğan Nazirlər Kabinetinin iclasından sonra etdiyi çıxışda ölkədə ictimai sabitliyin qorunmasının vacibliyini vurğulayaraq, küçə qarşıdurmalarına və cəmiyyətdə gərginlik yaradılmasına imkan verilməyəcəyini bildirib. Prezident çıxışında qarşıdan gələn bayram günlərinin milli birlik və həmrəyliyin möhkəmləndirilməsi baxımından mühüm əhəmiyyət daşıdığını qeyd edib. Onun sözlərinə görə, bayramlar milyonlarla insanın eyni duyğu və dəyərlər ətrafında birləşdiyi xüsusi dövrlərdir.

İranın Xarici işlər naziri Abbas Araqçi Vaşinqton və Tehran arasında aparılan danışıqlar fonunda bir sıra xarici həmkarları ilə telefon danışığı edib. O, Türkiyə, Fransa və Pakistanın xarici işlər nazirləri ilə dialoqun intensivləşdirilməsinin vacibliyini vurğulayıb və regionda diplomatik proseslərin vəziyyəti barədə fikir mübadiləsi aparıb. Bu danışıqla İran rəhbərliyi regional əməkdaşlıq və diplomatik vasitəçilik səylərini gücləndirmək istəyir.