#Qəzzada müharibədən sonrakı vəziyyət

İsrail ordusunun 2023-cü ilin oktyabr ayından bəri Qəzza zolağına təşkil etdiyi hücumlarda həyatını itirənlərin sayı dəhşətli həddə — 72 min 73 nəfərə çatıb. Qəzzadakı Səhiyyə Nazirliyindən verilən yazılı açıqlamada bildirilir ki, beynəlxalq ictimaiyyətin bütün çağırışlarına və 2025-ci ilin oktyabrında əldə olunan atəşkəs razılaşmasına baxmayaraq, bölgədə qan tökülməsi hələ də davam edir. Xüsusilə son 24 saat ərzində Qəzzadakı tibb müəssisələrinə daha 1 ölü və 8 yaralının gətirilməsi bölgədəki gərginliyin hələ də kritik həddə olduğunu göstərir.

Avropa İttifaqının ali nümayəndəsi Kaya Kallas, Aİ Xarici İşlər Nazirləri Toplantısı öncəsi verdiyi bəqlanatlarda Qəzza zolağında sülh prosesinin mühüm tərəfdaşı olmaq istədiklərini bəyan edib. Kallas vurğulayıb ki, Fələstin polisinin təlim keçməsi və bölgədə asayişin təmin olunması üçün İsrail tərəfinin rəsmi icazəsi lazımdır. O, həmçinin İordaniya və Misirlə bu mövzuda razılıqların əldə olunduğunu diqqətə çatdırıb.

İsrail ordusunun 2023-cü ilin oktyabr ayından bəri Qəzza zolağına təşkil etdiyi hücumlarda həyatını itirənlərin sayı 72 min 70-ə çatıb. İsrail ordusu, atəşkəsə baxmayaraq Qəzza zolağına hücumlarını davam etdirir. Qəzzadakı Səhiyyə Nazirliyindən edilən yazılı açıqlamada, İsrailin 2023-cü ilin oktyabrından bəri davam edən hücumlarında yaşanan can itkiləri ilə bağlı son məlumatlar paylaşılıb. Qeyd olunub ki, son 48 saat ərzində Qəzzadakı xəstəxanalara bir nəfərin cənazəsi və 10 yaralı gətirilib.

Argentina Prezidenti Xavyer Milei ABŞ Prezidenti Donald Trampın təşəbbüsü ilə Qəzza üçün yaradılan “Sülh Şurası”na dəstəyi yenidən bəyan edərək, Qəzzaya sülhməramlı qüvvə göndərməyə hazır olduqlarını açıqlayıb. Milei Vaşinqtonda keçirilən Qəzza üzrə “Sülh Şurası” toplantısında çıxışı zamanı davamlı sülhün yalnız əsas insan hüquqlarına söykənən nizamla təmin oluna biləcəyini bildirib və Şuranın bu məqsədə yönəlik çərçivə təqdim etdiyini qeyd edib. O, Argentinanın sülh əməliyyatları üzrə təcrübəsinin güclü istinad olduğunu vurğulayaraq, bu potensialın mümkün sabitləşdirmə qüvvəsinin xidmətinə verilə biləcəyini deyib. Milei, həmçinin Argentina Xarici İşlər Nazirliyi xətti ilə beynəlxalq humanitar yardım göstərən “Ağ dəbilqəlilər” qruplarının Qəzzadakı fəaliyyətlərə dəstəyə hazır olduğunu açıqlayıb.

Qəzza zolağının cənubundakı Xan Yunis şəhərində yerləşən Nəcat Qaçqınlar Düşərgəsinin sakinləri həyat üçün zəruri olan ən əsas ehtiyacların belə çətin tapıldığı bir şəraitdə bərəkət, xeyirxahlıq və həmrəylik ayına – Ramazana hazırlaşır və daha gözəl Ramazan günlərinin xəyalını qururlar. İsrailin blokadası və hücumları altında yaşayan qəzzalılar artıq 3 ildir ki, çadır şəraitinin ağır şərtləri ilə mübarizə aparır. Sabit və ləyaqətli həyat imkanından məhrum edilən fələstinlilər siyasi və hərbi qeyri-müəyyənliyin davam etdiyi, sığınacaq və qida kimi ən elementar ehtiyacların belə tam ödənilmədiyi bir mühitdə həyata tutunmağa çalışırlar.

BMT-nin İnsan Hüquqları üzrə Ali Komissarlığının sözçüsü Ravina Şamdasani İsrailin işğal altındakı Qərb Sahilində atdığı addımların qanunsuz ilhaqı gücləndirdiyini və bunun beynəlxalq hüquqa zidd olduğunu bildirib. Şamdasani Anadolu Agentliyinin suallarına yazılı cavabında İsrailin Fələstin administrasiyasının nəzarətində olan ərazilərdə nəzarət tədbirlərini artırmaq qərarını qınayıb. Onun sözlərinə görə, bu addımlar rəsmi deportasiya olmadan təzyiq yolu ilə məcburi köçürməni asanlaşdıran şərait yaradır.

İndoneziya Qəzza zolağı kimi münaqişə zonalarında yerləşdirilmək üçün 5 min ilə 8 min arasında şəxsi heyətin hazırlanmasına başladığını rəsmən elan edib. İndoneziya Milli Silahlı Qüvvələrinin (TNI) komandanı general Maruli Simancuntak bildirib ki, hərbçilərin hazırlıq prosesi artıq start götürüb. Komandanın sözlərinə görə, göndəriləcək əsgərlərin dəqiq sayı və missiyaya başlayacağı tarix hələlik tam dəqiqləşməsə də, hazırlıqlar briqada səviyyəsində (təxminən 5-8 min nəfər) davam etdirilir.

Qəzzadakı Fələstin hökumətinin Media Ofisi tərəfindən yayımlanan rəsmi hesabata görə, 10 oktyabr 2025-ci ildə qüvvəyə minmiş atəşkəs razılaşmasından keçən 4 aylıq müddət ərzində İsrail ordusu tərəfindən sistematik qanun pozuntuları qeydə alınıb. Hesabatda bildirilir ki, İsrail bu müddətdə razılaşmanı 1620 dəfə pozub və beynəlxalq humanitar hüququn prinsiplərini qəsdən sarsıdıb. İsrail ordusunun pozuntuları arasında 560 dəfə birbaşa atəş açılması, 79 dəfə hərbi texnika ilə yaşayış məntəqələrinə daxil olma, 749 dəfə bombardman və 232 yaşayış binasının partladılması yer alır.

7 oktyabr 2023-cü ildə Qəzza zolağında müharibənin başlamasından sonra İsrail tərəfindən iş icazələri ləğv edilən təxminən 100 min fələstinli ağır iqtisadi böhranla üz-üzədir. İordan çayının qərb sahilində iş yerlərinin məhdud, maaşların isə İsrailə nisbətən qat-qat aşağı olması səbəbindən minlərlə ailə aclıq həddində yaşayır. Dünya Bankı bölgə iqtisadiyyatının İsrailin məhdudiyyətləri səbəbindən tamamilə çökə biləcəyi barədə xəbərdarlıq edib.

Qəzza Mətbuat Ofisinin verdiyi son məlumata görə, 10 oktyabr 2025-ci ildə qüvvəyə minmiş atəşkəs rejiminə baxmayaraq, İsrail ordusu Qəzza zolağında hücumlarını və soyqırım siyasətini davam etdirir. 4 fevral 2026-cı il tarixinədək olan 115 günlük dövr ərzində İsrailin atəşkəsi 1520 dəfə pozduğu rəsmən açıqlanıb. Bu müddətdə 556 fələstinli həyatını itirib, 1500-dən çox insan isə yaralanıb.

İsrail ordusu atəşkəsə rəğmən Qəzza zolağının müxtəlif bölgələrinə istiqamətlənmiş hücumlarını davam etdirərkən, Xan Yunisdə ayaqda qalan binaları da partlayıcılarla havaya uçurub. İsrail 10 oktyabrdan bəri qüvvədə olan atəşkəs razılaşmasını pozmağa davam edir. Şahidlərin sözlərinə görə, İsrail ordusu Qəzza şəhərinin şərq bölgələrini və bölgənin şimalında yerləşən Cibaliya qəsəbəsinin şərq hissəsini hədəf alıb.

İsrail ordusunun Qəzza şəhərinin şərqinə və Xan Yunis şəhərinin cənubuna yönəlmiş artilleriya zərbələri nəticəsində 9 fələstinli həyatını itirib, çox sayda insan yaralanıb. Hücumlar dinc sakinlərin sığındığı evləri və çadır düşərgələrini hədəf alıb. İsrail artilleriya bölmələrinin Qəzza şəhərinin şərqində yerləşən Zeytun və Tuffah məhəllələrində mülki şəxslərə məxsus çadırları və evləri atəşə tutması nəticəsində aralarında bir uşağın da olduğu 5 fələstinli dünyasını dəyişib. Hadisə yerindən gələn xəbərlərə görə, yaralıların sayı olduqca çoxdur və tibbi yardımın çatdırılmasında çətinliklər yaşanır.