İsrailin baş naziri Benyamin Netanyahu, Patrick Bet-David-in podkastında çıxış edərək 1915-1917-ci illərdə Osmanlı İmperiyası tərəfindən ermənilərə qarşı törədilən qırğınları şəxsən soyqırım kimi tanıdığını elan edib. Etnik erməni olan Bet-David, Holokostun dünya miqyasında tanınması kontekstində İsrailin Erməni Soyqırımını niyə rəsmi olaraq tanımadığını soruşub. Netanyahu, “Mən artıq tanıdım,” deyərək cavab verib, lakin bu bəyanatın İsrailin rəsmi siyasətini əks etdirmədiyi qeyd olunub. O, əvvəlcə Knessetin bu barədə qətnamə qəbul etdiyini iddia etsə də, belə bir qanun qəbul edilməyib.
#İkitərəfli münasibətlər
Qazaxıstan Prezidenti Kasım-Jomart Tokayev və İordaniya Kralı II Abdullah Astanada dar tərkibdə danışıqlar aparıblar. Tokayev, ilin əvvəlində Əmman şəhərinə etdiyi səfəri məmnuniyyətlə xatırladığını bildirib. Kral II Abdullahın Qazaxıstana rəsmi səfərinin əsas səbəbi Astananın ev sahibliyi edəcəyi Qazaxıstan–İordaniya biznes forumu olacaq.
Tehranda Bağ-e Ziba şəhərciyində yerli və beynəlxalq mətbuat nümayəndələri ilə görüşən Salihi, İran prezidenti Məsud Pezeşkianın “qonşularla bir ailəyik” ifadəsinə istinad edərək, Türkiyə ilə münasibətlərin bütün sahələrdə yaxşı olduğunu və illərdir davam etdiyini vurğulayıb. Salihi, mərhum prezident İbrahim Rəisinin ölümü və İrandakı son hadisələr səbəbindən 2025-ci il Türkiyə-İran Mədəniyyət İli proqramlarının tam icra olunmadığını, lakin təxirə salınan tədbirlərin kompensasiya ediləcəyinə ümid etdiyini qeyd edib. O, “Türkiyə ilə proqramlarımız geniş və dərindir. Kitab sərgiləri və təqaüd proqramlarında türk dostlarımızla yaxşı əməkdaşlıq etmişik,” deyərək, media və mədəniyyət sahəsində daimi qarşılıqlı əlaqələrin olduğunu bildirib.
Çinə rəsmi səfər çərçivəsində Qurbanqulu Berdiməhəmmədov adına Uşaqlara Yardım Fondunda müalicə işləri üzrə vitse-prezident Oqulcahan Atabayeva ilə Çin Xalq Respublikasının təhsil naziri Huay Szinpen arasında görüş keçirilib.
Yaponiya Xarici İşlər Nazirliyinin yazılı açıqlamasına görə, Çin iki ölkə arasındakı coğrafi median xəttin öz tərəfində yeni bir struktur qurmağa başlayıb. Bəyanatda Çinin bu təktərəfli fəaliyyətləri “son dərəcə təəssüf doğurucu” kimi qiymətləndirilərək, Pekin bu fəaliyyətləri dayandırmağa və 2008-ci ildə bağlanmış birgə resurs inkişafı sazişinə uyğun danışıqları bərpa etməyə çağırılıb. Yaponiyanın baş katibi Yoşimasa Hayaşi, eksklüziv iqtisadi zonaların və kontinental şelfin sərhədlərinin hələ müəyyənləşdirilmədiyini vurğulayaraq, Çinin hərəkətlərinin qəbuledilməz olduğunu bildirib.
ABŞ prezidenti Donald Tramp bu il ərzində və ya qısa müddət sonra Çinə səfər etməyi planlaşdırır. Bu barədə Tramp Ağ Evdə Cənubi Koreya prezidenti Li Çje Myon ilə görüşdən sonra jurnalistlərin suallarını cavablandırarkən deyib. “Çox ehtimal ki, bu il ərzində və ya tezliklə Çinə səfər edəcəyik” – deyə, D.Tramp bildirib.
Görüşdə tərəflər regional və beynəlxalq vəziyyəti, xüsusilə də Qəzzada gərgin humanitar böhranı və İsrailin davam edən hücumlarını müzakirə ediblər. Onlar İslam ölkələrinin koordinasiyasının artırılmasının, hücumların dərhal dayandırılmasının və humanitar yardımın bölgəyə maneəsiz çatdırılmasının vacibliyini qeyd ediblər
Qazaxıstan və Yaponiya ticarət-iqtisadi əlaqələri genişləndirmək və yeni layihələr həyata keçirmək barədə razılığa gəlib. Nazir bildirib ki, Yaponiya Qazaxıstanın Asiya regionundakı etibarlı strateji tərəfdaşıdır və ölkənin ən iri investorlarından biridir.
Fidan İrlandiyaya səfəri çərçivəsində baş nazirin müavini, xarici işlər, ticarət və müdafiə naziri Saymon Harris ilə görüşəcək. İki nazir ən son 20 fevral 2025-ci ildə Yohannesburqda keçirilən G20 Sammitində bir araya gəlmişdi. Səfər zamanı Türkiyə ilə İrlandiya arasında ikitərəfli münasibətlərin gücləndirilməsi, ticarət, iqtisadiyyat və mədəni əlaqələrin inkişafı müzakirə olunacaq. Fidan, 2026-cı ildə iki ölkə arasında diplomatik münasibətlərin qurulmasının 75-ci ildönümünə işarə edərək, qarşıdakı dövrdə yüksək səviyyəli qarşılıqlı səfərlərin və birgə tədbirlərin artırılmasının vacibliyini vurğulayacaq. O, həmçinin İrlandiyanın 2026-cı ilin ikinci yarısında Avropa İttifaqına sədrliyi dövründə Türkiyə-Aİ əlaqələrinin daha da dərinləşdirilməsi ilə bağlı gözləntilərini ifadə edəcək.
Türkiyə xarici işlər naziri Hakan Fidan İslam Əməkdaşlıq Təşkilatının (İƏT) Xarici İşlər Nazirləri Şurasının 21-ci Fövqəladə Toplantısında iştirak etdiyi Səudiyyə Ərəbistanının Ciddə şəhərində Misirin xarici işlər naziri Bədr Abdulati ilə görüşüb.
Türkmənistan və Özbəkistan arasında birbaşa aviareyslərin açılması barədə razılıq əldə olunub. Bu məqsədlə Türkmənistan “Türkmənhava yolları” Dövlət Xidmətinin rəhbəri Dövran Saburov ilə Özbəkistanın nəqliyyat naziri İlham Mahkamov arasında müvafiq sənəd imzalanıb.
Qırğızıstanın Milli İnvestisiya Agentliyindən verilən məlumata görə, 18 sentyabrda Bişkekdə Qırğızıstan-Türkiyə biznes forumu təşkil olunacaq. Tədbir Qırğızıstan və Türkiyənin dövlət qurumlarını, biznes dairələrinin nümayəndələrini və investisiya şirkətlərini bir araya gətirəcək.