İsrail ordusu BMT-nin fələstinli qaçqınlara yardım göstərən agentliyinin obyektlərinə basqınları gücləndirib. Son əməliyyatlar Qələndiya və Küfr Əqabda həyata keçirilib. Basqına məruz qalan peşə hazırlığı müəssisələri təxminən 16 min fələstinli qaçqına xidmət göstərir. Agentlik bölgədə təhsil, səhiyyə və sosial xidmətlər təqdim edir. İsrail ordusu daha əvvəl təşkilatın Qüdsdəki qərargahına da basqın etmişdi. Həmin əməliyyat zamanı əməkdaşların binadan çıxarıldığı və tikilinin bəzi hissələrinin dağıdıldığı bildirilmişdi. Son basqınların İsraildə qarşıdan gələn seçkilərlə əlaqəli ola biləcəyi ehtimal edilir. İsrail hökumətindəki ifrat sağçı qüvvələr agentliyin fəaliyyətinin dayandırılmasını tələb edirlər.
#İordan çayının qərb sahili
İsrail qüvvələri Cəninin bir sıra yolayrıclarında beton maneələr yerləşdirib. Həmin ərazilərdə müşahidə kameraları da quraşdırılıb. Tədbirlər Həddad dairəsi, Ümm ət-Tut və əs-Süveytat yolayrıclarını əhatə edir. Məlumatı Fələstinin WAFA xəbər agentliyi yayıb. İsrail hərbçilərinin Cəninin müxtəlif hissələrində yerləşdirildiyi də bildirilir. Şəhərin ətrafında müvəqqəti hərbi nəzarət-buraxılış məntəqələri yaradılıb. Bununla Cəninə giriş və çıxış yollarında nəzarət gücləndirilib. İsrail tərəfinin bu tədbirlərlə bağlı izahı barədə məlumat verilməyib.
İsrail hökuməti E1 layihəsi çərçivəsində 1200-dən çox mənzilin tikintisi üçün müsabiqə elan edib. Layihə Maale Adumim və digər İsrail yaşayış məntəqələrini işğal altındakı Şərqi Qüdslə əlaqələndirməyi nəzərdə tutur. E1-in həyata keçirilməsi İordan çayının qərb sahilinin ərazi bütövlüyünə ciddi təsir göstərə bilər. Layihə beynəlxalq ictimaiyyətin geniş etirazına səbəb olub. Buna baxmayaraq, İsrailin sağçı siyasi qüvvələrinin bu tənqidlərdən seçki kampaniyasında istifadə edə biləcəyi bildirilir. Netanyahu xarici tənqidləri İsrailə qarşı təzyiq kimi təqdim etməklə sağçı seçiciləri səfərbər edə bilər. Betsalel Smotriç üçün də E1 layihəsi seçki kampaniyasının əsas mövzularından birinə çevrilə bilər. İsraildə parlament seçkilərinin oktyabrın 27-də keçirilməsi nəzərdə tutulur.
Körfəz Əməkdaşlıq Şurası İsrailin işğal altındakı İordan çayının qərb sahilində yaşayış məntəqələrini genişləndirməsini pisləyib. KƏŞ-in baş katibi Casim Məhəmməd əl-Budeyvi E1 layihəsinin irəli aparılmasına etiraz edib. O, bu addımların beynəlxalq legitimliyə açıq çağırış olduğunu bildirib. KƏŞ hesab edir ki, məskunlaşmaların genişləndirilməsi Fələstin xalqının hüquqlarını pozur. Əl-Budeyvi bunun sülh perspektivlərinə və müstəqil Fələstin dövlətinin yaradılması səylərinə zərbə vurduğunu deyib. O, beynəlxalq ictimaiyyəti İsrailin məskunlaşma siyasətinin qarşısını almağa çağırıb. KƏŞ Fələstin ərazilərinin coğrafi və demoqrafik vəziyyətinin dəyişdirilməsinə qarşı olduğunu vurğulayıb. Təşkilat 1967-ci il sərhədləri əsasında, paytaxtı Şərqi Qüds olan müstəqil Fələstin dövlətinə dəstəyini bir daha təsdiqləyib.
İordan çayının qərb sahilində İsrail məskunlaşanlarının və İsrail qüvvələrinin fələstinlilərə qarşı hücumları fonunda Fələstin E1 məskunlaşma layihəsinin dayandırılması üçün BMT və Təhlükəsizlik Şurasına müraciət edib. Fələstinin BMT-dəki daimi nümayəndəsi Riyad Mənsur BMT baş katibi Antonio Quterreşə, Təhlükəsizlik Şurasının sədri Danimarkanın nümayəndəsinə və BMT Baş Assambleyasının sədrinə məktublar göndərərək layihəyə qarşı təcili tədbir görülməsini istəyib.
Almaniya İsrailin işğal altındakı İordan çayının qərb sahilində mindən çox yeni yaşayış evinin tikintisi ilə bağlı qərarını pisləyib. Yeni evlərin E1 məskunlaşma layihəsi çərçivəsində tikilməsi nəzərdə tutulur. Berlin İsrail hökumətini layihəni dayandırmağa çağırıb. Almaniya bu tikintilərin beynəlxalq hüquqa zidd olduğunu bildirir. Berlinin fikrincə, məskunlaşmaların genişləndirilməsi iki dövlət əsasında siyasi həll imkanlarını təhlükəyə atır. Almaniya İsrailin mümkün ilhaq planlarını da qəti şəkildə rədd etdiyini açıqlayıb. Berlin 1967-ci il sərhədlərinin tərəflərin razılığı olmadan dəyişdirilməsini tanımayacağını bildirib. Almaniya münaqişənin danışıqlar yolu ilə həllinin tərəfdarı olduğunu vurğulayıb.
İsrailli məskunlaşanların Ramallahın qərbindəki Ümm əs-Səfa kəndinin torpaqlarının böyük hissəsini ələ keçirdiyi bildirilir. Kəndin ümumilikdə 4 min 800 dönüm torpağının 4 min 700 dönümdən çoxunun müsadirə edildiyi qeyd olunur. Bu, kənd ərazisinin təxminən 98 faizinə bərabərdir. Məskunlaşanlar müxtəlif məntəqələri birləşdirəcək yolun çəkilməsi üçün fələstinlilərə məxsus torpaqları hamarlamağa başlayıblar. Yerli sakinlərin dolanışığı üçün mühüm əhəmiyyət daşıyan zeytun ağaclarının kökündən çıxarıldığı bildirilir. Kənd sakinlərinin qəbiristanlığa girişinə də mane olunduğu iddia edilir. Son bir neçə ayda kəndin torpaqlarında altı məskunlaşma məntəqəsinin yaradıldığı bildirilir. Yeni məntəqələrin salınması üçün əlavə ərazilərdə də hazırlıq işlərinin aparıldığı qeyd olunur.
Almaniya kansleri Fridrix Merts İsrailin milli təhlükəsizlik naziri İtamar Ben-Qvirin Qəzza ilə bağlı açıqlamalarını pisləyib. Almaniya hökuməti həmin fikirləri “qeyri-insani” adlandırıb. İsrail mətbuatının məlumatına görə, Ben-Qvir Qəzzada hər gecə 30-40 fələstinlinin öldürülməli olduğunu deyib. Berlin bu cür fikirləri qəbuledilməz hesab edir. Almaniya hökuməti mülki əhaliyə qarşı zorakılığa çağırış xarakterli açıqlamalara qarşı çıxıb. Hökumət eyni zamanda işğal altındakı İordan çayının qərb sahilində yeni ilhaq addımlarının atılmamalı olduğunu bildirib. Almaniya bölgədə beynəlxalq hüquqa əməl edilməsinin vacibliyini vurğulayıb. Ben-Qvirin açıqlamaları İsrail daxilində və beynəlxalq səviyyədə yeni mübahisələrə səbəb olub.
İsrail ordusu İordan çayının qərb sahilində keçirdiyi əməliyyatlar zamanı 30 fələstinlini saxlayıb, Qəsrə qəsəbəsində isə üç evin mühasirəsini davam etdirib. Fələstinli Məhbuslar Klubunun məlumatına görə, saxlanılanlar arasında bir jurnalist də var. İordan çayının qərb sahilinin müxtəlif ərazilərində həyata keçirilən basqınlar zamanı evlər və avtomobillər də axtarılıb.
İsrailin Baş naziri Benyamin Netanyahu işğal altındakı İordan çayının qərb sahilində öz adını daşıyan yeni yolun açılışını edib. “Netanyahu yolu” Səlfit bölgəsindəki Ariel yaşayış məntəqəsində yerləşir. Yol İsrail hökumətinin bölgədə yaşayış məntəqələrinin genişləndirilməsi planının bir hissəsi kimi təqdim olunur. Planda 12 min yeni mənzilin inşa edilməsi nəzərdə tutulur. İlkin məlumata görə, Ariel yaşayış məntəqəsində əhalinin sayının 100 min nəfərə çatdırılması hədəflənir. Ariel İordan çayının qərb sahilindəki ən böyük İsrail yaşayış məntəqələrindən biridir. İsrail hökuməti son illərdə işğal altındakı ərazilərdə tikinti fəaliyyətini sürətləndirib. Yaşayış məntəqələrinin genişləndirilməsi Fələstin–İsrail münaqişəsinin ən mübahisəli məsələlərindən biri olaraq qalır.
BMT-nin Uşaq Fondu İordan çayının qərb sahilindəki Qusra kəndinin sakinlərinə zəruri yardım çatdırıb. Kənddə İsrail məskunlarının mühasirəsində olan sakinlərə su, ərzaq və dərman verilib. Uşaqlar üçün gigiyena və əyləncə dəstləri də çatdırılıb. BMT üç fələstinli ailənin hələ də İsrail hərbçilərinin və məskunların güclü nəzarəti altında qaldığını bildirib. Məskunların kəndə girişi məhdudlaşdırdığı və ailələrin evlərinin yaxınlığında yaşayış məntəqələri yaratdığı açıqlanıb. Su və elektrik xətləri kəsildikdən sonra bələdiyyə işçiləri tərəfindən bərpa olunub. Həmin işçilərin məskunların hücumuna məruz qaldığı və bəzilərinin İsrail hərbçiləri tərəfindən saxlanıldığı bildirilib. ABŞ vətəndaşı Luey Ridi isə ailəsinin Qusradakı evinə qayıtmaq üçün İsrailə gəlib.
Qətər işğal altındakı İordan çayının qərb sahilində İsrailli köçkünlərin fələstinlilərə qarşı hücumlarının artmasını pisləyib. Qətər Xarici İşlər Nazirliyi mülki şəxslərə qarşı sistemli zorakılığın beynəlxalq hüququ pozduğunu bildirib. Nazirlik bu hücumların İsrail ordusu və təhlükəsizlik qüvvələrinin himayəsi altında həyata keçirildiyini iddia edib. Qətərin açıqlamasında İsrail hökumətinin köçkünlərə daha çox hücum etmək imkanı yaratdığı bildirilib. Doha bu əməlləri açıq cinayətlər kimi qiymətləndirib. Qətər beynəlxalq ictimaiyyəti vəziyyətə müdaxilə etməyə və təcili tədbirlər görməyə çağırıb. İordan çayının qərb sahilində zorakılığın artması bölgədə onsuz da gərgin olan vəziyyəti daha da ağırlaşdırır. Qətərin bəyanatı fələstinli mülki şəxslərin müdafiəsi ilə bağlı beynəlxalq çağırışların artdığı bir vaxtda verilib.