Ağ Ev İranın ABŞ ilə danışıqları davam etdirdiyini və razılaşma əldə etmək istədiyini açıqlayıb. Mətbuat katibi Karolin Livitt Tehranın Vaşinqtonla təmaslarını davam etdirdiyini bildirib. Onun sözlərinə görə, İran ABŞ ordusunun ağır zərbələrinə məruz qaldığı üçün razılaşmada maraqlıdır. Ağ Ev danışıqların hansı səviyyədə aparıldığı barədə məlumat verməyib. Mümkün razılaşmanın şərtləri də açıqlanmayıb. Bəyanat İran rəsmilərinin danışıqların gündəmdə olmadığına dair əvvəlki açıqlamaları ilə ziddiyyət yaradır. İran tərəfi Ağ Evin iddialarına hələlik cavab verməyib. Tərəflərin mövqeləri arasında fərq qalmaqda davam edir.
#ABŞ ordusu
ABŞ-ın İrana qarşı hərbi əməliyyatları ölkənin silah ehtiyatlarına ciddi təsir göstərib. Təhlilə görə, fevralın 28-dən bəri ən vacib sursat növlərindən ən azı dördünün ehtiyatının yarısı istifadə olunub. Bu əməliyyatlar nəticəsində milyardlarla dollar həcmində əlavə hərbi xərc yaranıb. Donald Trampın müdafiə toplantısında ABŞ ordusuna qoyulan investisiyaların əhəmiyyətindən danışacağı gözlənilir. Bununla yanaşı, ekspertlər davam edən müharibənin sursat ehtiyatlarını sürətlə azaltdığını bildirirlər. Bu vəziyyət gələcəkdə yeni silah istehsalı və müdafiə xərclərinin artırılması ehtimalını gücləndirə bilər. ABŞ ordusunun döyüş hazırlığı baxımından sursat ehtiyatlarının bərpası mühüm məsələlərdən biri kimi qiymətləndirilir. Müharibənin maliyyə yükünün artması müdafiə siyasətində yeni qərarların qəbulunu zəruri edə bilər.
İran İslam Respublikasının Xarici İşlər Nazirliyi, ABŞ ordusunun Sirik şəhəri başda olmaqla ölkənin cənub sahillərindəki müxtəlif hərbi və mülki nöqtələrə təşkil etdiyi hava hücumlarını kəskin şəkildə pisləyən rəsmi bəyanat yayıb.
5 iyun tarixi dünya tarixində bir sıra önəmli hadisələrlə yadda qalıb. Aşağıda bu gün baş vermiş əsas hadisələrin xronoloji xülasəsini təqdim edirik:
ABŞ ordusu Hörmüz boğazı ətrafında tətbiq olunan dəniz məhdudiyyətləri çərçivəsində 100-dən çox ticarət gəmisinin istiqamətinin dəyişdirildiyini açıqlayıb. Dünyanın ən mühüm enerji və ticarət marşrutlarından biri hesab olunan Hörmüz boğazında vəziyyət qlobal bazarlarda narahatlıq yaradarkən, mümkün sülh razılaşması ilə bağlı yeni detallar da gündəmə gəlib.
ABŞ prezidenti Donald Tramp İrana nüvə silahının əldə olunmasına icazə verilməyəcəyini vurğulayıb, ordunun hazır olduğunu qeyd edib və gələn həftənin əvvəlinə qədər qərar verə biləcəyini bildirib; açıqlamalar həm Vaşinqtonun Tehrana təzyiqini, həm də ABŞ daxilində gərginliyi artırır.
ABŞ dəniz blokadası Hörmüz boğazı vasitəsilə hərəkət edən 85 ticarət gəmisinin marşrutunu dəyişməyə məcbur edib. İranın tranzit məhdudiyyətləri qlobal təchizat zəncirində ciddi şok yaradıb.
Vaşinqtonun Almaniyadakı hərbi varlığını azaltmaq və minlərlə əsgərini geri çəkmək qərarı Avropanın təhlükəsizlik mühitində ciddi suallar yaradıb. Bu addım təkcə ikitərəfli münasibətlərə deyil, həm də NATO-nun gələcək fəaliyyətinə təsir edə biləcək fundamental bir dəyişiklik kimi qiymətləndirilir.
28 aprel 1967-ci ildə dünya boksunun əfsanəvi siması Məhəmməd Əli ABŞ ordusuna çağırışı qəbul etməkdən imtina etdi və bu qərar onun karyerasında dönüş nöqtəsinə çevrildi. Əli bu addımını dini inancları ilə əsaslandıraraq Vyetnam müharibəsində iştirak etməyəcəyini bildirdi. Bu qərardan dərhal sonra o, ağır çəki üzrə dünya çempionu titulundan məhrum edildi və boks fəaliyyətindən uzaqlaşdırıldı.
ABŞ-ın İranla müharibə zamanı istifadə etdiyi silah və sursat ehtiyatlarının vəziyyəti ilə bağlı ziddiyyətli məlumatlar yayılıb. Bəzi beynəlxalq media orqanları ABŞ ordusunun döyüş əməliyyatları zamanı böyük həcmdə silah ehtiyatı sərf etdiyini iddia edir.
Məlumata əsasən, beynəlxalq koalisiya qüvvələrinin bölgədən çıxmasından sonra Suriya ordusu bölmələri bazaya daxil olaraq nəzarəti ələ alıb. Qeyd olunub ki, yerli mənbələrin məlumatına görə, ABŞ qüvvələrinin çıxmasından sonra YPG-yə bağlı silahlı qruplar bazadakı bəzi texnikaları yandırıb.
ABŞ Prezidenti Donald Tramp İslamabadda keçirilən yüksək səviyyəli görüşlərdən sonra İranın nüvə proqramı və Hörmüz boğazındakı fəaliyyəti ilə bağlı şok bəyanatlar verib. Prezident İranın dünyanı şantaj etdiyini bildirərək, ABŞ Hərbi Dəniz Qüvvələrinə boğazın tam blokadaya alınması və minaların təmizlənməsi barədə göstəriş verib.