ABŞ və Livan nümayəndə heyətləri Beyrutda görüş keçiriblər. Görüşdə Livanın cənubunda yaradılması planlaşdırılan ilk sınaq zonasının icrası müzakirə olunub. Danışıqlar ABŞ nümayəndə heyətinin Beyruta səfəri çərçivəsində baş tutub. Çərçivə sazişi ABŞ-nin vasitəçiliyi ilə hazırlanıb. Saziş İsrail qüvvələrinin mərhələli şəkildə geri çəkilməsini nəzərdə tutur. Təhlükəsizlik məsuliyyəti mərhələli şəkildə Livan Ordusuna veriləcək. Tərəflər bölgədə sabitliyin möhkəmləndirilməsini əsas məqsəd kimi qiymətləndirirlər. Danışıqların davam etdirilməsi planlaşdırılır.

Livan Prezidenti Cozef Aun İsraillə aparılan danışıqları müdafiə edərək ölkənin ərazi bütövlüyündən geri çəkilməyəcəklərini bəyan edib. O bildirib ki, Livan torpağının bir qarışından belə imtina edilməyəcək. Prezidentin sözlərinə görə, çərçivə razılaşması ölkənin hüquqlarını və milli maraqlarını qorumağa xidmət edir. Cozef Aun Livanın uzun illər davam edən müharibələr dövründən çıxmasının vaxtı çatdığını vurğulayıb. O, dövlət qərarlarına hörmət göstərilməsinin vacibliyini də qeyd edib. Bu arada, hökumət İsraillə əldə olunan razılaşmaya görə daxildə tənqidlərlə üzləşməkdə davam edir. Məsələ Livanda siyasi müzakirələrin əsas mövzularından biri olaraq qalır.

Livan və Suriya qarşılıqlı hörmət və daxili işlərə qarışmamaq prinsiplərini əks etdirən yeni razılaşma imzalayıb. Sənəd Beyrutda Livanın Baş naziri Nəvaf Salam ilə Suriyanın xarici işlər naziri Əsəd əş-Şeybaninin görüşü zamanı rəsmiləşdirilib. Razılaşmada dövlətlərin suverenliyinə, müstəqilliyinə və ərazi bütövlüyünə hörmət əsas prinsip kimi göstərilib. Tərəflər əməkdaşlığın qarşılıqlı etimad əsasında inkişaf etdirilməsinin vacibliyini vurğulayıblar. Razılaşmanın gələcək münasibətlər üçün yeni hüquqi əsas yaratdığı bildirilir. Sənəd bölgədə davam edən təhlükəsizlik problemləri fonunda imzalanıb. Tərəflər bunun sabitliyə töhfə verəcəyinə ümid etdiklərini bildiriblər.

Yaxın Şərqdə təhlükəsizlik vəziyyətinin qismən sabitləşməsi bəzi hava yolu şirkətlərinin uçuşları bərpa etməsinə imkan yaradıb. Bununla belə, bir çox beynəlxalq daşıyıcı məhdudiyyətləri qüvvədə saxlayır. "Delta" Atlanta–Təl-Əviv marşrutunu dekabrın ortalarınadək dayandırıb. "Air France", "KLM", "Lufthansa", "SWISS" və digər şirkətlər də müxtəlif istiqamətlər üzrə uçuşların dayandırılması və ya bərpası ilə bağlı yeni qərarlar açıqlayıblar. Bəzi marşrutlar üzrə uçuşlar yenidən başlayıb, digərləri isə təxirə salınıb. Hava yolu şirkətləri qərarlarını təhlükəsizlik vəziyyətinə uyğun olaraq yeniləyirlər. Bölgədəki vəziyyət qlobal hava nəqliyyatına təsir göstərməkdə davam edir.

Nəvaf Salam ABŞ-nin vasitəçiliyi ilə İsraillə əldə olunan çərçivə razılaşmasının uzunmüddətli nizamlanmaya yönəlmiş danışıqların əsasını təşkil etdiyini, lakin bunun sülh müqaviləsi olmadığını bildirib. Onun sözlərinə görə, Livan İsraillə danışıqlara həvəs göstərən tərəf deyil, lakin minlərlə insanın həyatına son qoyan iki müharibədən sonra yaranmış vəziyyət bu mərhələyə gətirib çıxarıb.

Yaxın Şərqdə diplomatik səylərin artması fonunda bəzi hava yolu şirkətləri regiona uçuşları bərpa etməyə başlayıb. Buna baxmayaraq, bir sıra əsas daşıyıcılar təhlükəsizlik səbəbindən məhdudiyyətləri qüvvədə saxlayır. Air Canada Təl-Əviv və Dubaya uçuşları oktyabrın 24-dək dayandırıb. Air France, KLM, Delta, Lufthansa, SWISS və Brussels Airlines müxtəlif istiqamətlər üzrə uçuş cədvəllərinə dəyişiklik edib. Lufthansa və ITA Airways iyulun 1-də Təl-Əvivə uçuşları bərpa edib. Delta isə Atlanta–Təl-Əviv marşrutunu dekabrın 18-dək dayandırıb. Regionda qeyri-müəyyənlik qlobal hava nəqliyyatına təsir göstərməkdə davam edir.

Livanın Səhiyyə Nazirliyi İsrailin hücumları nəticəsində ölən və yaralananların sayının artdığını açıqlayıb. Məlumata görə, martın 2-dən bəri 4 297 nəfər həyatını itirib, 12 196 nəfər yaralanıb. Hücumlar əsasən ölkənin cənub bölgələri və paytaxt Beyrutu hədəf alır. Rəsmi məlumatda qeyd olunur ki, 16 apreldən qüvvədə olan atəşkəs rejiminə baxmayaraq, İsrailin zərbələri davam edir. Bölgədə humanitar vəziyyət gərgin olaraq qalır. Tərəflər arasında qarşıdurmanın yenidən alovlanması ilə bağlı narahatlıqlar artır. Beynəlxalq ictimaiyyət atəşkəsə riayət olunmasına çağırır.

Livandakı iki sünni qrup Vaşinqtonda imzalanmış razılaşmaya etiraz edib. Onların fikrincə, İsrail qoşunlarının ölkədən çıxarılmasının Hizbullahın silahsızlaşdırılması ilə əlaqələndirilməsi qəbuledilməzdir. Qruplar bunu təhlükəsizlik məsələlərinin İsrail və ABŞ-nin şərtlərinə tabe etdirilməsi cəhdi kimi qiymətləndiriblər. Onlar, həmçinin İsrailə razılaşmanın icrasına nəzarət səlahiyyəti verildiyini iddia edərək bunu pisləyiblər. Sənəd Livan daxilində ciddi fikir ayrılığı yaradıb. Bir tərəf razılaşmanı müharibə vəziyyətindən çıxış yolu hesab edir. Digər tərəf isə bunu ölkənin maraqlarına zidd güzəşt kimi dəyərləndirir.

Livan Ordusu ölkədə artan etirazlar fonunda vətəndaşlara məsuliyyətli davranmaq çağırışı edib. Ordu komandanlığı açıqlamasında fikir ifadə azadlığına hörmət etdiyini, lakin ictimai asayişin qorunmasının vacibliyini vurğulayıb. Beyrut və digər bölgələrdə keçirilən etiraz çağırışları fonunda təhlükəsizlik tədbirlərinin gücləndirildiyi bildirilir. Ordunun bəyanatına görə, ictimai sülhə və təhlükəsizliyə zərər verəcək hərəkətlərə yol verilməyəcək. Etirazların İsrail və Livan arasında imzalanan çərçivə sazişindən sonra baş verdiyi qeyd olunur. Ölkədə siyasi gərginlik davam edir. Rəsmilər vəziyyəti nəzarətdə saxlamağa çalışır. Hadisələrin inkişafı diqqətlə izlənilir.

Minlərlə livanlı ölkənin suverenliyinə təhdid olaraq dəyərləndirdikləri, ABŞ-nin vasitəçiliyi ilə İsrail arasında əldə olunan "çərçivə sazişi"nə etiraz etmək üçün müxtəlif şəhər və qəsəbələrdə küçələrə axışıb. Etirazçılar paytaxtdakı hökumət binalarının yaxınlığında, Ramlet əl-Bayda və Səlim Salam rayonlarında əsas yolları bağlayaraq təkərlər yandırıblar. Mşərəfiyə və Beyrutun cənub ətraflarında (Dahiyə) təşkil olunan oturaq aksiyalarda İsrail rejimi ilə hər hansı birbaşa danışıqlara son qoyulması və sazişin təcili ləğv edilməsi tələb olunub.

Livan parlamenti cənub bölgəsində baş verən dağıntıların sənədləşdirilməsi üçün BMT qrupu yaradıldığını açıqlayıb. Qrup 2023-cü ildən bəri davam edən “sistemli dağıntıların” araşdırılması üçün fəaliyyət göstərəcək. Təşəbbüs üç deputatdan ibarət parlament komissiyası tərəfindən irəli sürülüb. Layihənin BMT İnsan Haqları üzrə Ali Komissarlığının müraciətindən sonra formalaşdığı bildirilir. MP Əşrəf Baydun qrupun təxminən dörd ay işləyəcəyini deyib. Araşdırmalar sahə səfərləri və rəsmi görüşləri əhatə edəcək.

Livanın cənubunda İsrail və Hizbullah arasında atəşkəs əsasən qorunur. Rəsmilər son günlərdə demək olar ki, tam sakitlik olduğunu bildirir. Bununla belə, bəzi bölgələrdə İsrail tank atəşi və səs qumbaraları qeydə alınıb. Beyrut üzərində pilotsuz uçuş aparatı müşahidə olunub. Həkimlər vəziyyətin nisbətən sakit olduğunu deyir. Lakin əhali evlərinə qayıtmaqda ehtiyatlı davranır. Atəşkəsin gələcəyi ilə bağlı narahatlıqlar qalır.