İslam və Tarix

Şimali Amerikanın yerli xalqları (digər adları ilə “Amerika hinduları”, “Yerli amerikalılar”, “Aborigenlər”, “Birinci amerikalılar”) bu qitənin ilkin sakinləridir. Tədqiqatçılar hesab edirlər ki, onlar təxminən 40.000–14.000 il əvvəl Asiyadan Şimali Amerikaya miqrasiya ediblər və zamanla bir-birindən fərqli, lakin yüksək səviyyədə inkişaf etmiş mədəniyyətlərə malik müstəqil xalqlara və dövlətlərə çevriliblər.

Əl-Ənani, UNESCO-nun 1945-ci ildə yaradılmasından bəri quruma rəhbərlik edən ilk ərəb oldu. O, 57 üzvdən 55-nin dəstəyini qazanaraq, təşkilat tarixində ən yüksək səs fərqi ilə seçilən namizəd kimi tarixə düşdü. Bu seçim, Misirin mədəniyyət, təhsil və elm sahələrində beynəlxalq platformalarda daha fəal rol oynamaq istəyinin göstəricisi kimi dəyərləndirilir.

Teymurilər dövlətində (1368-1501) yaşamış məşhur həkim və mütəfəkkirlərindən biri idi. O, mövlana Fəthullah əş-Şabrani Şirvaninin (öl. 1486) tələbələrindən biri olmuşdur. Səid Nəfisi onun həmçinin Molla Caminin yetirmələrindən biri olduğunu qeyd etmişdir.

Cinlər ayrıca bir aləmin varlıqlarıdır. Onlarla dostluq qurmaq çətin və demək olar ki, imkansız olması ilə yanaşı, bunun ciddi təhlükələri də ola bilər. Cinlərlə əlaqə yaratmaq müəyyən mənada mümkündür, lakin bu, hər halda gerçəkləşən bir hal deyil. Üstəlik, bu cür əlaqə çox vaxt mənəvi və ruhi baxımdan risklidir.

Osmanlı dövrünün möhtəşəm memarlıq irsi, xüsusilə XVI əsrdə parlayan memarlıq ənənəsi, iki əsas qaynaq üzərində formalaşmışdı. Bu mənbələrdən biri İran, Mesopotomiya, Misir və Suriya memarlıq üslubları, digəri isə Səlcuqlu dövlətinin Anadolu torpaqlarında inkişaf etdirdiyi memarlıq ənənəsidir. XIV–XV əsrlərin əvvəllərində Manisa, İznik və Bursa kimi şəhərlərdə yaranan bu Anadolu-Bizans sintezi sonradan Osmanlı memarlığının əsas təməl daşına çevrildi.

Kahina (VII əsr) Bərbər (Əmaziq) mənşəli döyüşçü-kraliça və kahin idi. O, VII əsrdə Şimali Afrikaya edilən ərəblərə qarşı xalqına rəhbərlik etmişdir. Tarixdə həmçinin al-Kahina, Dihya al-Kahina, Dahlia, Daya və Dahia-al-Kahina adları ilə də tanınır. Nəhayət məğlub olsa da, onun mübarizəsi sonradan digər azadlıq mübarizləri üçün örnək olmuşdur.