Şimali Amerikanın yerli xalqları (digər adları ilə “Amerika hinduları”, “Yerli amerikalılar”, “Aborigenlər”, “Birinci amerikalılar”) bu qitənin ilkin sakinləridir. Tədqiqatçılar hesab edirlər ki, onlar təxminən 40.000–14.000 il əvvəl Asiyadan Şimali Amerikaya miqrasiya ediblər və zamanla bir-birindən fərqli, lakin yüksək səviyyədə inkişaf etmiş mədəniyyətlərə malik müstəqil xalqlara və dövlətlərə çevriliblər.
İslam və Tarix
Qədir-Xum Məkkə ilə Mədinə arasında yerləşən, bataqlıq və qamışlıq ərazinin adıdır. Bu yer adını hicrətin 10-cu ilində baş verdiyi iddia olunan və şiə məzhəbinin formalaşmasında əsas rol oynamış hadisədən - Qədir-Xum hadisəsindən alır.
Peyğəmbərə nazil olan ilk vəhy “Oxu” əmri idi. Bu, həm ona, həm də bütün ümmətə elm və bilik axtarışının ilahi göstəriş olduğunu nümayiş etdirirdi. Qurani-Kərimdə elmə təşviq edən və alimləri ucaldan çoxsaylı ayələr yer alır. Hz. Məhəmməd bir hədisində buyururdu: “Allah məni bir müəllim olaraq göndərmişdir.”
İbnü’l-Bərdəi ləqəbi ilə məşhur olmuş Əbu Abdullah Muhəmməd Bərdəi ərəb filologiyası və ədəbiyyatı üzrə yaşadığı dövrün ən görkəmli alimlərindən biri idi.
Əl-Ənani, UNESCO-nun 1945-ci ildə yaradılmasından bəri quruma rəhbərlik edən ilk ərəb oldu. O, 57 üzvdən 55-nin dəstəyini qazanaraq, təşkilat tarixində ən yüksək səs fərqi ilə seçilən namizəd kimi tarixə düşdü. Bu seçim, Misirin mədəniyyət, təhsil və elm sahələrində beynəlxalq platformalarda daha fəal rol oynamaq istəyinin göstəricisi kimi dəyərləndirilir.
Teymurilər dövlətində (1368-1501) yaşamış məşhur həkim və mütəfəkkirlərindən biri idi. O, mövlana Fəthullah əş-Şabrani Şirvaninin (öl. 1486) tələbələrindən biri olmuşdur. Səid Nəfisi onun həmçinin Molla Caminin yetirmələrindən biri olduğunu qeyd etmişdir.
Cinlər ayrıca bir aləmin varlıqlarıdır. Onlarla dostluq qurmaq çətin və demək olar ki, imkansız olması ilə yanaşı, bunun ciddi təhlükələri də ola bilər. Cinlərlə əlaqə yaratmaq müəyyən mənada mümkündür, lakin bu, hər halda gerçəkləşən bir hal deyil. Üstəlik, bu cür əlaqə çox vaxt mənəvi və ruhi baxımdan risklidir.
Cinlər qədimdən bəri insanların diqqətini cəlb edən, lakin çox zaman yanlış anlaşılan varlıqlardır. Bəzi inanclarda onların insanlardan daha güclü olduğu düşünülür. Lakin İslam mənbələri bu məsələyə aydınlıq gətirir və insanın yaradılış baxımından cinlərdən üstün olduğunu bildirir.
Osmanlı dövrünün möhtəşəm memarlıq irsi, xüsusilə XVI əsrdə parlayan memarlıq ənənəsi, iki əsas qaynaq üzərində formalaşmışdı. Bu mənbələrdən biri İran, Mesopotomiya, Misir və Suriya memarlıq üslubları, digəri isə Səlcuqlu dövlətinin Anadolu torpaqlarında inkişaf etdirdiyi memarlıq ənənəsidir. XIV–XV əsrlərin əvvəllərində Manisa, İznik və Bursa kimi şəhərlərdə yaranan bu Anadolu-Bizans sintezi sonradan Osmanlı memarlığının əsas təməl daşına çevrildi.
İslam tarixində Həzrəti Adəmdən (ə.s.) başlayaraq Peyğəmbərimiz Həzrəti Məhəmmədə (s.ə.s.) qədər 124 min, bəzən isə 224 min peyğəmbərin gəldiyi rəvayət edilir. Lakin Qurani-Kərimdə yalnız 28 peyğəmbərin adı xüsusi olaraq qeyd olunub.
Kahina (VII əsr) Bərbər (Əmaziq) mənşəli döyüşçü-kraliça və kahin idi. O, VII əsrdə Şimali Afrikaya edilən ərəblərə qarşı xalqına rəhbərlik etmişdir. Tarixdə həmçinin al-Kahina, Dihya al-Kahina, Dahlia, Daya və Dahia-al-Kahina adları ilə də tanınır. Nəhayət məğlub olsa da, onun mübarizəsi sonradan digər azadlıq mübarizləri üçün örnək olmuşdur.
Politeist dinlərdə və ibtidai inanc formalarında animizm, totemizm, fetişizm və digərlərində magiya və dini inanclar bir-birinə qarışmış struktura malikdir.