BAKI,VOA

BƏƏ-nin Masdar şirkəti Azərbaycandakı bərpa olunan enerji layihələrinin ümumi gücünü 10 GVt-a çatdırmaq niyyətindədir və bu, ölkənin yaşıl enerji istehsalı üçün regional mərkəzə çevrilmək istəklərini dəstəkləyir.

VOA xəbər verir ki, BƏƏ-nin Azərbaycandakı səfiri Məhəmməd Əl Bluşi bunu Trend-ə eksklüziv müsahibəsində bildirib.

Səfirin sözlərinə görə, Birləşmiş Ərəb Əmirlikləri iqtisadi artımı və iqlim dəyişikliyinin azaldılmasını qarşılıqlı istisna hesab etmir. O qeyd edib ki, ölkənin yanaşması praqmatizmə əsaslanır.

"Nizamlı, ədalətli, balanslı və bərabər enerji keçidi hər bir ölkənin spesifik şəraitini, inkişaf prioritetlərini və enerji ehtiyaclarını nəzərə almalıdır. Uğurlu qlobal enerji keçidi eyni zamanda tullantıların azaldılmasını və enerji sistemlərinin enerji təhlükəsizliyini, əlçatanlığını, etibarlılığını və dayanıqlığını təmin etməyi tələb edir. Əbu-Dabi müəyyən enerji texnologiyalarını digərlərindən üstün tutan yanaşmanı dəstəkləmir.

Texnologiyalar arasında qalibləri və məğlubları seçməməliyik. Əsas prioritetimiz tullantıların mütləq azaldılmasıdır. Texnologiyaya neytral yanaşma hər bir ölkəyə öz milli şəraitinə uyğun olaraq ən uyğun alətləri müstəqil şəkildə seçməyə imkan verir. İstər bərpa olunan enerji mənbələrinin inkişaf etdirilməsi, istər aşağı karbonlu hidrogen istehsalı, istər enerji səmərəliliyinin artırılması, istər enerji saxlama sistemlərinin tətbiqi, istərsə də digər aşağı karbonlu texnologiyalar olsun, hər bir ölkə özünün optimal enerji qarışığını yaratmaq imkanına malik olmalıdır", - deyə o qeyd edib.

Səfir bu strategiyanın bariz nümunəsi kimi BƏƏ-nin dövlətə məxsus təmiz enerji şirkəti olan Masdar-ı göstərib: “Bu gün Masdar altı qitədə 40-dan çox ölkədə ümumi gücü 65 GVt olan layihələr həyata keçirir və bu rəqəmi 2030-cu ilə qədər 100 GVt-a çatdırmağı planlaşdırır. Bundan əlavə, Əbu-Dabi Beynəlxalq Bərpa Olunan Enerji Agentliyinin (IRENA) qərargahına ev sahibliyi edir.”

Masdar Azərbaycanda Yaşıl Enerji İnkişafı Layihələrini Genişləndirir

BƏƏ şirkətlərinin Azərbaycanın enerji sektoruna marağı ilə bağlı suala cavab olaraq səfir qeyd edib ki, iki ölkə arasında enerji əməkdaşlığı sürətlə inkişaf edir və Masdar bu prosesdə əsas rol oynayır.

Masdar, yaşıl enerji inkişafına ayrıca diqqət yetirən layihələri həyata keçirmək üçün Azərbaycan Energetika Nazirliyi ilə böyük müqavilələr imzalayıb. Çoxgiqavatlıq quru külək və günəş elektrik stansiyaları layihələrimizə yaşıl hidrogen istehsalı və ixracı üçün külək enerjisindən istifadə etmək üçün hərtərəfli tədbirlər daxildir. Bu, yerli sənayeni karbonsuzlaşdıracaq və Azərbaycanın Avropaya yaşıl enerjinin aparıcı ixracatçısı kimi mövqeyini gücləndirəcək. Genişmiqyaslı bərpa olunan enerji istehsalı bazası olmadan hidrogen iqtisadiyyatının inkişaf etdirilməsi mümkün deyil və Masdar bu sahəyə fəal şəkildə investisiya qoyur.

Xəzər regionunda ən böyük olan 230 MVt gücündə Qaradağ günəş elektrik stansiyası Masdar və SOCAR Green şirkətlərinin əməkdaşlığının daha da genişləndirilməsi üçün başlanğıc nöqtəsinə çevrilib. Günəş enerjisi layihələri hazırda Biləsuvar və Neftçalada davam edir və tərəfdaşların ortaq məqsədi Azərbaycanda ümumi gücü 10 GVt-a qədər olan təmiz enerji qurğuları yaratmaqdır.

Digər perspektivli sahə dənizdə külək enerjisinin inkişafıdır. COP29 zamanı Bakıda yerləşən Masdar, SOCAR Green və ACWA Power şirkətləri Xəzər dənizində ümumi gücü 3,5 GVt olan dəniz külək elektrik stansiyaları layihələrinin həyata keçirilməsinin mümkünlüyünü araşdırmaq üçün anlaşma memorandumu imzalayıblar. Məhəmməd Əl Bluşi bildirib ki, bu müqavilə Azərbaycanın yaşıl hidrogen istehsalı və suyun duzsuzlaşdırılması layihələri üçün dənizdə külək enerjisi potensialını inkişaf etdirmək planlarını birbaşa dəstəkləyir.

O, həmçinin BƏƏ və Azərbaycanda enerji inkişafının tarixləri arasında paralellər apararaq vurğulayıb ki, hər iki ölkə öz sərvətlərini karbohidrogenlər üzərində qurub və sonra təmiz enerji inkişafı yoluna çıxıb.

"BƏƏ-nin zəngin külək və günəş enerjisi potensialını BƏƏ-nin kapitalı, innovasiyası və irimiqyaslı layihələrin həyata keçirilməsindəki beynəlxalq təcrübəsi ilə birləşdirərək, Əmirlik şirkətləri Azərbaycanı regional və transregional yaşıl hidrogen iqtisadiyyatı üçün əsas mərkəzə çevirməyə kömək etməyə hazırdırlar", - deyə o əlavə edib.

CEPA iqtisadi tərəfdaşlığın təməli oldu.

Səfir həmçinin qeyd edib ki, BƏƏ ilə Azərbaycan arasında ikitərəfli iqtisadi münasibətlər ənənəvi diplomatiyadan daha da irəli gedib.

"Birləşmiş Ərəb Əmirlikləri ilə Azərbaycan arasında iqtisadi əməkdaşlıq dərin, institusional və strateji tərəfdaşlığa çevrilib", - deyə o bildirib.

Onun sözlərinə görə, bu prosesin əsas elementi qeyri-neft ticarətinin genişləndirilməsini, bərpa olunan enerji layihələrinin sürətləndirilməsini, rəqəmsal infrastrukturun inkişafını və qarşılıqlı investisiyaların stimullaşdırılmasını nəzərdə tutan Hərtərəfli İqtisadi Tərəfdaşlıq Sazişinin (CEPA) qüvvəyə minməsi olub.

BƏƏ Qlobal Enerji Səmərəliliyi Alyansını Təsis Edir

Səfir həmçinin BƏƏ-nin COP28-də götürülmüş öhdəliklər əsasında yaradılan yeni təşəbbüsü olan Qlobal Enerji Səmərəliliyi Alyansından danışıb.

"Təşəbbüsün məqsədi 2030-cu ilə qədər qlobal miqyasda enerji səmərəliliyinin illik artım tempini hazırkı 2%-dən 4%-dən çoxa qədər ikiqat artırmaqdır.

Enerji səmərəliliyi tullantıların azaldılması, xərclərin azaldılması, rəqabət qabiliyyətinin artırılması və enerji dayanıqlığının gücləndirilməsi üçün ən praktik, sürətli və səmərəli vasitələrdən biridir", - deyə o vurğulayıb.

Onun sözlərinə görə, Alyansın fəaliyyəti müasir texnologiyalardan, standartlardan, rəqəmsal həllərdən, təlim proqramlarından, maliyyələşdirmə mexanizmlərindən və özəl sektorun iştirakından istifadə edərək layihələrin praktiki şəkildə həyata keçirilməsinə yönəlib. "Bu, ölkələrə tikinti, sənaye, nəqliyyat, elektrik enerjisi və şəhər infrastrukturunda nəzərəçarpacaq nəticələr əldə etməyə imkan verəcək", - deyə Məhəmməd Əl Bluşi bildirib.