Livanın Baş naziri Nəvaf Salamın açıqladığı son rəqəmlər ölkədəki vəziyyətin miqyasını bir daha ortaya qoyub. Onun sözlərinə görə, ABŞ tərəfindən elan edilən atəşkəsdən sonra belə İsrail Livan ərazisinə minlərlə hava hücumu həyata keçirib. Rəsmi məlumatlarda aprelin ortalarından iyunun əvvəlinə qədər 3 491 hava zərbəsi, yüzlərlə dağıntı əməliyyatı və bir sıra yaşayış məntəqələrinin tamamilə məhv edilməsi ilə nəticələnən hərbi əməliyyatların qeydə alındığı bildirilir. Baş nazir eyni zamanda İran və İsrail arasında son gərginliyin Livanda humanitar vəziyyəti daha da ağırlaşdırdığını vurğulayıb. Yeni köçkün axınları nəticəsində ölkənin qəbul imkanlarının tükənmək üzrə olduğu, Beyrut və digər şəhərlərdə yerləşdirmə mərkəzlərinin isə artıq maksimum yüklənmə həddinə çatdığı qeyd edilir. Mart ayından bəri 1 milyondan çox insanın evlərini tərk etməsi Livanın son illərdə üzləşdiyi ən böyük humanitar sınaqlardan biri kimi qiymətləndirilir.
#Hərbi əməliyyatlar
Livanın informasiya naziri Pol Morkosun açıqladığı son məlumatlar ölkədə davam edən hərbi qarşıdurmaların təhlükəsizlik qüvvələrinə ciddi təsir göstərdiyini ortaya qoyur. Mart ayından bəri İsrailin həyata keçirdiyi zərbələr nəticəsində Livan təhlükəsizlik qurumlarının 29 əməkdaşı həlak olub. Ölənlər arasında polis əməkdaşları, təhlükəsizlik qurumlarının nümayəndələri və hərbçilər də var. Son günlər baş verən hücumlar nəticəsində yüksək rütbəli zabitlərin də həyatını itirməsi diqqət çəkir. Livanın Səhiyyə Nazirliyi ölkədə hərbi əməliyyatlar zamanı ölənlərin ümumi sayının 3 min 613 nəfərə çatdığını açıqlayıb. Davam edən qarşıdurmalar fonunda ölkədə təhlükəsizlik və humanitar vəziyyətlə bağlı narahatlıqlar artır.
Qəzza zolağında davam edən hərbi əməliyyatların nəticələri ağırlaşmaqda davam edir. Qəzzanın Səhiyyə Nazirliyinin son məlumatına görə, 2023-cü ilin oktyabr ayından bu günə qədər həyatını itirənlərin sayı 72 min 980 nəfərə, yaralananların sayı isə 173 min 171 nəfərə yüksəlib. Son sutka ərzində də yeni itkilər qeydə alınıb. Rəsmi məlumatlarda bildirilir ki, atəşkəsin qüvvəyə minməsindən sonra belə bölgədə yüzlərlə insan həyatını itirib və minlərlə şəxs yaralanıb. Humanitar vəziyyət isə ağır olaraq qalır. Beynəlxalq təşkilatlar mülki əhalinin təhlükəsizliyinin təmin olunması, humanitar yardımların artırılması və bölgədə zorakılığın dayandırılması üçün çağırışlarını davam etdirirlər.
Qəzza şəhərinin şərqində yerləşən Əl-Durra Uşaq Xəstəxanasının yaxınlığında atəş açıldığı bildirilir. Yerli mənbələrin məlumatına görə, İsrail ordusuna məxsus tanklar və dördpərli pilotsuz uçuş aparatları Tuffah məhəlləsi yaxınlığında yerləşən tibb müəssisəsinin ətrafını hədəfə alıb. Məlumata əsasən, xəstəxana ordunun xüsusi nəzarətdə saxladığı ərazidə yerləşir. Hadisə bölgədə humanitar vəziyyətlə bağlı narahatlıqları yenidən artırıb və mülki obyektlərin təhlükəsizliyi məsələsini gündəmə gətirib.
İran Xarici İşlər Nazirliyi bildirib ki, ölkə torpaqlarına edilən hücumlara qarşı cavab vermək və təhlükəsizliyini qorumaq məqsədilə hərəkət edəcək. Bəhreyn və Küveyt ABŞ-ın zərbələrini həyata keçirməyə imkan verdiyi üçün məsuliyyət daşıyır. İranın məqsədi “qoruyucu tarazlıq” yaratmaqdır; bu tarazlıq İrana ediləcək hücumların ikiqat cavabla nəticələnəcəyini göstərir və ABŞ tərəfindən yeni müharibəyə başlamaq üçün zəiflik siqnalının qarşısını alır.
ABŞ-ın nüfuzlu "Axios" xəbər portalı iki yüksək rütbəli amerikalı rəsmiyə istinadən xəbər verir ki, ABŞ Prezidenti Donald Tramp Livandakı müharibəni tamamilə bitirmək niyyətində olduğu halda, İsrailin Baş naziri Benyamin Netanyahu hərbi əməliyyatları yenidən bərpa etmək istəyir.
Livan Səhiyyə Nazirliyi İsrailin hücumları nəticəsində ölənlərin 3,468 nəfərə, yaralananların isə 10,577 nəfərə yüksəldiyini açıqlayıb. Nazirlik bildirir ki, itkilər 2 martdan sonra intensivləşən qarşıdurmalar və hava zərbələri fonunda artıb. Hücumlar Livanın cənubunda hərbi əməliyyatları və İsrail–Hizbullah qarşıdurmasını daha da gərginləşdirib.
İsrailin Baş naziri Benyamin Netanyahu Livandakı eskalasiyanın ABŞ ilə İran arasında aparılan nüvə danışıqlarına təsir göstərə biləcəyini bilir. O, Livanın cənubunda Hizbullahın İsrailin şimal bölgələrinə hücumlarını artırdığı bir vaxtda, bu eskalasiyanı daxili auditoriyaya güc nümayişi kimi göstərməyə çalışır. Netanyahu həmçinin şimal İsrail icmalarında sakitliyi bərpa etmək, Hizbullahı silahsızlandırmaq və təhlükəsizliyi təmin etmək vədini yerinə yetirməkdə çətinliklərlə üzləşir. Bu addımlar həmçinin İsrail ordusunun cənub Livanda qarşılaşdığı itkilərə görə tənqidlərdən qorunmaq məqsədini daşıyır.
ABŞ-nin "Associated Press" agentliyinin dərc etdiyi materialda Qəzzada xidmət etmiş bir sıra İsrail ehtiyat əsgərlərinin ifadələrinə yer verilib. Hərbçilər müharibə dövründə tətbiq edilən sərt atəş açma qaydaları, mülki şəxslərlə bağlı risklər və əməliyyatlar zamanı insan həyatına münasibətin dəyişdiyi barədə iddialar səsləndiriblər. Şahidlərin sözlərinə görə, bəzi ərazilərdə kimliyi tam müəyyən edilməyən şəxslərə qarşı atəş açılması halları yaşanıb və nəticədə mülki itkilər qeydə alınıb. İddialar müstəqil şəkildə təsdiqlənməsə də, Qəzzadakı hərbi əməliyyatlar və mülki itkilərlə bağlı beynəlxalq müzakirələri yenidən gündəmə gətirib.
İsrail Müdafiə Qüvvələri Livanın cənubunda əməliyyatların və nəzarət zonasının genişləndirilməsindən sonra ölkənin şimal bölgələrinə qarşı mümkün hücum ehtimalına hazırlaşdığını bəyan edib. Ordunun açıqlamasında Livan ərazisindən raket və digər hücumların baş vermə riskinin nəzərə alındığı bildirilib. Son günlər İsrailin Livanın cənubunda hərbi fəaliyyətini genişləndirməsi və Hizbullah ilə qarşılıqlı zərbələrin intensivləşməsi sərhəd bölgəsində gərginliyi daha da artırıb. Müşahidəçilər bölgədə vəziyyətin yeni hərbi eskalasiya mərhələsinə yaxınlaşdığını qeyd edirlər.
İsrailin Baş naziri Benyamin Netanyahu Qəzza zolağında hərbi nəzarətin genişləndirilməsi barədə göstəriş verib. Məlumatlara görə, bu qərar bölgədə davam edən atəşkəs rejimi ilə bağlı müzakirələri yenidən gündəmə gətirib. Son aylarda Qəzza boyunca müxtəlif hərbi əməliyyatların və zərbələrin qeydə alınması fonunda yeni göstəriş qarşıdurmaların daha da intensivləşə biləcəyi ilə bağlı narahatlıqları artırıb. Ekspertlər hesab edirlər ki, vəziyyətin gərginləşməsi həm təhlükəsizlik, həm də humanitar baxımdan əlavə risklər yarada bilər.
İsrail ordusu Livanın Zefta qəsəbəsinin sakinlərinə təcili evakuasiya çağırışı edərək onların Zəhrani çayının şimalına keçməsini istəyib. İsrail tərəfi bölgədə Hizbullah hədəflərinə qarşı yaxın vaxtlarda hərbi əməliyyatların həyata keçiriləcəyini bildirib. Xəbərdarlıq Livanın cənubunda qarşıdurmaların şiddətləndiyi və son günlər bir neçə yaşayış məntəqəsinə bənzər çağırışların edildiyi bir dövrə təsadüf edir. Mütəxəssislər bu addımın bölgədə yeni hərbi əməliyyatların başlanacağına dair siqnal ola biləcəyini qeyd edirlər.