ABŞ Silahlı Qüvvələri İran üzərinə yeni hava hücumları həyata keçirib. Hücumlar İranın Hörmüz boğazında ticarət gəmilərinə hücum üçün istifadə etdiyi hərbi imkanları zəiflətmək məqsədilə baş tutub. Hücum Vaşinqton vaxtı ilə səhər 6:00-da başlayıb. CENTCOM əməliyyatın məqsədini İranın strateji obyektlərini hədəf almaq və regional gərginliyi idarə etmək olaraq açıqlayıb. ABŞ-İran qarşıdurması fonunda bu addım diqqətlə izlənilir.

ABŞ-ın Mərkəzi Komandanlığı Bəhreyndə Yaxın Şərq ölkələrinin hərbi nümayəndələrinin iştirakı ilə təhlükəsizlik dialoqu keçirib. Görüş Bəhreyn Müdafiə Qüvvələri ilə birgə təşkil olunub. Tədbirdə 12 ölkənin nümayəndələri regionda müdafiə əməkdaşlığının gücləndirilməsini müzakirə ediblər. CENTCOM-un komandanı admiral Bred Kuper müzakirələrin regional təhlükəsizlik və sabitliyə ümumi sadiqliyi göstərdiyini bildirib. Görüşdə Misir, İordaniya, Küveyt, Livan, Oman, Qətər, Səudiyyə Ərəbistanı, Suriya, Birləşmiş Ərəb Əmirlikləri və Yəmən də təmsil olunub. Təhlükəsizlik sahəsində əməkdaşlığın genişləndirilməsi əsas gündəm mövzularından olub. Regionda hərbi koordinasiyanın artırılması məsələləri də müzakirə edilib.

ABŞ İran limanlarına tətbiq olunan blokadanı ləğv edib. CENTCOM dəniz hərəkətinə maneələrin aradan qaldırıldığını açıqlayıb. İran limanlarına giriş-çıxış artıq məhdudlaşdırılmır. ABŞ hərbi gəmiləri bölgədə qalmağa davam edəcək. Məqsəd razılaşmanın icrasına nəzarət etməkdir. Hörmüz boğazında ticarət axınının artacağı gözlənilir. Bu qərar regional dəniz təhlükəsizliyinə təsir edir. ABŞ–İran prosesində yeni mərhələ başlayır.

ABŞ Mərkəzi Komandanlığı Hörmüz boğazının ticarət gəmiləri üçün açıq olduğunu açıqlayıb. Təhlükəsiz keçid yolları yaradılıb. Bu yollar blokadaya riayət edən bütün gəmilər üçün əlçatandır. Son iki ayda yüzlərlə gəmi boğazdan keçib. İran İslam İnqilabı Keşikçiləri Korpusu Hörmüz boğazını tam bağladığını bildirmişdi. CENTCOM bu açıqlama ilə beynəlxalq ticarətin davamını təmin etmək istəyir. Boğaz region üçün strateji əhəmiyyət daşıyır. ABŞ komandanlığı təhlükəsizlik və nəqliyyatın qorunmasını vurğulayıb.

İranın hüquqi və beynəlxalq məsələlər üzrə xarici işlər nazirinin müavini Kazım Qəribabadi ABŞ-ın İran üzərinə son hücumunu atəşkəsi tamamilə ləğv edən hərəkət adlandırıb. O bildirib ki, CENTCOM-un bu hücumları “özünü müdafiə” adı altında təqdim etməsi hüquqi baxımdan təsirli deyil. Beynəlxalq hüquqda təcavüzkar hərəkətlərin nəticələrindən qaça bilməz. İran ordusu hər cür təcavüzə qarşı möhkəm dayanacaq. Hər qarış torpaq ciddi şəkildə qorunacaq. Qəribabadi əlavə edib ki, qanunsuz və təhlükəli hərəkətlərin nəticələri ABŞ-ın üzərinə düşəcək. Bu açıqlama regionda gərginliyi artırır. Hücumlar sülh danışıqlarına mənfi təsir göstərir.

ABŞ Mərkəzi Komandanlığı İran blokadasını pozan üçüncü ticarət gəmisini sıradan çıxarıb. Bu gəmi Qvineya-Bisau bayraqlı M/T Calvir olub. Gəmi Oman körfəzi vasitəsilə İran neftini daşımağa cəhd edirdi. ABŞ hərbi təyyarəsi mühərrik otağına iki raket atıb. Heyət ABŞ qüvvələrinin təlimatlarına əməl etməyib. Bundan əvvəl Palau bayraqlı M/T Marivex və M/T Settebello tankerləri sıradan çıxarılıb. CENTCOM 13 aprel tarixindən 9 qeyri-komplyant gəmiyi sıradan çıxarıb. 135 gəmi yönləndirilib və humanitar yardımla əlaqəli 42 gəminin keçməsinə icazə verilib.

İran Xarici İşlər Nazirliyi, ABŞ ordusuna məxsus helikopterin qəzaya uğramasını bəhanə gətirərək Birləşmiş Ştatların ölkənin cənub bölgələrinə təşkil etdiyi hava zərbələrini kəskin pisləyib və bu addımı beynəlxalq hüququn açıq şəkildə pozulması adlandırıb.

ABŞ Mərkəzi Komandanlığı Hörmüz Boğazında qəza keçirən iki Apache helikopter pilotunun xilas edildiyini təsdiqləyib. Pilotlar təxminən iki saat ərzində təhlükəsiz şəkildə xilas olunub və stabil vəziyyətdədirlər. Xilasetmə əməliyyatında istifadə edilən dron sürət qayıqına bənzər dizayna malikdir və Task Force 59 tərəfindən idarə olunub. Hadisənin səbəbləri araşdırılır.

ABŞ Mərkəzi Komandanlığı (CENTCOM) bildirib ki, İran limanlarının blokadası çərçivəsində 129 ticarət gəmisinin istiqaməti dəyişdirilib, blokadaya əməl etməyən altı gəmi isə deaktiv edilib. Bu əməliyyat İran limanlarına daxil olmaq və ya onlardan çıxmaq istəyən gəmilərin yönünü dəyişdirərək onların təhlükəsiz fəaliyyətini təmin etməyi hədəfləyir. Bundan başqa, bəzi humanitar yardım daşıyan gəmiavtomaşınlarına keçid izni verilib. Bu tədbirlər ABŞ‑ın İran limanlarına nəzarətini gücləndirmək və blokadanı səmərəli şəkildə tətbiq etmək məqsədilə həyata keçirilir, regional dəniz nəqliyyatına və təhlükəsizliyə təsir göstərir.

ABŞ Mərkəzi Komandanlığı CENTCOM İranın Oman Körfəzində ABŞ hərbi gəmilərinə xəbərdarlıq məqsədli atəş açması iddialarını rədd edib. CENTCOM bildirib ki, İran qüvvələri ABŞ gəmilərinə hücum etməyib və atəş açmayıb, çünki bu, atəşkəsin pozulması olardı. Eyni zamanda, İran donanması ABŞ-ı dəniz nəqliyyatını narahat etmək və ticarət gəmilərini ələ keçirməkdə ittiham edib. CENTCOM qeyd edib ki, ABŞ qüvvələri sərbəst şəkildə fəaliyyət göstərir və İran ətrafında blokada tədbirlərini davam etdirir. Hadisələr regionda gərginliyi artırır və ABŞ ilə İran arasında dənizdəki qarşılıqlı ittihamları ön plana çıxarır. Məlumatların ziddiyyətli olması tərəflər arasındakı diplomatik və hərbi balansın mürəkkəb olduğunu göstərir.

İran analitiki Foad İzadi bildirib ki, ABŞ Küveyt və digər qonşu ölkələrin ərazilərindən İrana zərbələr endirib və bu ölkələr ərazilərindən sui-istifadənin qarşısını ala bilməyib. Münaqişənin ilk günlərində yayımlanan görüntülər Küveytin İrana hücum üçün istifadəsini təsdiqləyib. İzadi qeyd edib ki, ümid olunur siyasi razılaşma əldə edilərək belə gərginlik sona çatdırılsın.

ABŞ Mərkəzi Komandanlığı Hörmüz boğazı ətrafında həyata keçirilən əməliyyatlar zamanı ümumilikdə 111 kommersiya gəmisinin “yönləndirildiyini” açıqlayıb. CENTCOM-un məlumatına görə, son bir həftədə 17 gəminin hərəkətinə müdaxilə olunub. Ekspertlər hesab edirlər ki, ABŞ və İran arasında artan qarşıdurma artıq dəniz nəqliyyatı və qlobal enerji marşrutlarına da ciddi təsir göstərməyə başlayıb.