Ramazan ayının iyirmi doqquzu İslam yaddaşında müstəsna bir mərhələni təmsil edir. Bu tarixdə Peyğəmbər qanunvericiliyi ilə mülki cəmiyyətin sütunları tamamlanmış, Qeyrəvan kimi böyük paytaxtlar doğulmuş, tarixin xəritəsini cızan liderlər və alimlər yaddaşlarda iz qoymuşdur.
#Ramazan 2026
Birləşmiş Ərəb Əmirliklərinin (BƏƏ) ölkəmizdəki səfiri tərəfindən iftar süfrəsi təşkil olunub. İftar süfrəsində, media mənsubları, ictimai xadimlər, iş adamları və digər tanınmış simalar iştirak edib. Tədbirdə çıxışı zamanı BƏƏ-nin Bakıdakı fövqəladə və səlahiyyətli səfiri Məhəmməd Əl Bluşi ölkəsinin 2026-cı il üçün vizyonu haqqında danışıb. O qeyd edib ki, Dövlətin Prezidenti Əlahəzrət Şeyx Məhəmməd bin Zayed Əl Nəhyanın (Allah onu qorusun) göstərişlərinə əsasən, bu il "Ailə ili" elan edilib, çünki ailə cəmiyyətin möhkəm və birləşmiş şəkildə qurulmasının əsas dayağıdır.
Tarixi yaddaşda Ramazan ayının iyirmi birinci günü böyük dəyişikliklər günü kimi xatırlanır. Bu gündə sonrakı dövr İslam imperiyalarının ən böyüyünün ilk qurucusunun səhifəsi qapanıb, Şamın səlibçilərə qarşı qəhrəmanlıq dastanları yazılıb və Fələstin böyük şeyxlərinin Britaniya işğalına qarşı fədakarlıqlarına şahidlik edib.
Ramazan ayının iyirminci günü böyük İslam tarixində həlledici bir mərhələdir. Bu gündə Peyğəmbər (s.ə.s) Məkkədə şirkin səhifəsini bağlamış, bu gündə ümmətin sərhədlərini Sind diyarından Məğrib və Əndəlusun hüdudlarına qədər cızan böyük sərkərdələr doğulmuş və vəfat etmişdir. Bu gün qələbə, təvazökarlıq və güclənmə günüdür; istər Kəbənin ətrafındakı daş bütlər, istərsə də zalım imperiyalar olsun, bütlərin süqut etdiyi gündür.
Bədənimizdə trilyonlarla mikroorqanizm yaşayır və onlar bizim sağlamlığımızın görünməz qəhrəmanlarıdır. Bəs, Ramazan orucu bu nəhəng "bakteriya krallığına" necə təsir edir? Elmi tədqiqatlar göstərir ki, oruc bağırsaqlarımızı yeniləmək üçün möhtəşəm bir fürsətdir, lakin burada kiçik bir sirr var: sistemi sıfırlamaq üçün təkcə ac qalmaq bəs etmir!
İslam yaddaşında Ramazan ayının 19-cu günü talelərin dəyişdiyi bir gün kimi xatırlanır. Bu gündə Əndəlusun qapıları açıldı. Elə bu gündə məmlük sülalələri hakimiyyətə gəldi, dövlətlər quruldu və müasir ümmət tarixində iz qoyan liderlər və islahatçılar dünyadan köçdü.
Azərbaycanlılar arasında geniş yayılan ümumxalq bayramlarından biri də Ramazan bayramıdır. Bu ay ilin mübarək aylarından olub, insanların qəlbinə sevinc bəxş edir. Ayın əsas xüsusiyyəti ay boyunca oruc tutmaq, xeyir əməllərin sayını artırmaqdır. İslam dininə görə, oruc tutmaq müsəlmanların əməl etmələri vacib sayılan beş şərtdən ikincisidir. Orucluq hər il hicri-qəməri təqviminin 9-cu ayı olan Ramazan ayında 30 gün müddətində saxlanılır. Müsəlman dünyasında oruc tutma (əs-saum) hicrətin 2-ci ilində (624-cü ildə) tətbiq edilməyə başlanmışdır. Qurani-Kərim Allaha ibadətin bu şəklini inkişaf etdirərək orucu Quranın nazil edilməsinin və insanlara çatdırılmasının başlanması ilə əlaqələndirmiş və müsəlmanları oruc tutmağa çağırmışdır.
Orucluq ibadəti həm dini, həm də fiziki hazırlıq tələb edən müqəddəs bir vəzifədir. İslam dininin qaydalarına əsasən, oruc tutmaq hər bir müsəlman, ağıllı və büluğa (yetkinlik yaşına) çatmış şəxsə vacibdir. Yetkinlik yaşı isə fərdin bioloji inkişafından asılı olaraq dəyişə bilir. Orta hesabla qız uşaqlarında yetkinlik 9-12 yaş, oğlanlarda isə 12-15 yaş aralığında başlayır. Bu dövrdən etibarən şəxs artıq dini baxımdan "mükəlləf" sayılır və oruc tutmaq onun üzərinə bir vəzifə olaraq düşür.
Azərbaycan Respublikasının Türkmənistandakı Səfirliyi tərəfindən Aşqabaddakı “Yıldız” mehmanxanasında müqəddəs Ramazan ayı münasibətilə iftar mərasimi keçirilib. Bu barədə Azərbaycan Respublikasının Türkmənistandakı Səfirliyindən məlumat verilib. Tədbirdə səfir Qismət Gözəlov qonaqları salamlayıb, Ramazan ayının başlanması münasibətilə iştirakçıları təbrik edib. Səfir çıxışında bu mübarək ayın İslam aləmində mənəvi saflaşmanın, həmrəyliyin və qarşılıqlı dəstəyin mühüm simvolu olduğunu qeyd edib. Ramazanın insanlar arasında dostluq və anlayışın möhkəmlənməsinə töhfə verdiyini vurğulayıb. Eyni zamanda, hər iki ölkədə dini dəyərlərə xüsusi ehtiramın göstərilməsinin və bu xüsusda, belə tədbirlərin keçirilməsinin mədəni və mənəvi dəyərlərin paylaşılması baxımından xüsusi əhəmiyyət daşıdığını bildirib.
"Qüslsüz oruc tutmaq olarmı? Cünub halda oruca başlamaq orucu pozurmu? İslam fiqhində oruclu ikən qüsl almaq və dini qaydalar haqqında ətraflı izah."
Ramazan ayı təkcə bədənin deyil, ruhun da oruc tutduğu bir zaman dilimidir. Əgər qida orucu fiziki təmizlənmədirsə, söz və davranış orucu mənəvi saflaşmadır. Bəs ruhun “detoksu” nədir və bunu necə həyata keçirmək olar? Qəzəb insanın ən sürətli reaksiya mexanizmidir. Amma əksər hallarda ən çox peşmanlıq doğuran da məhz bu hiss olur. Ramazan ayı insanı səbrə çağırır. Səbr isə yalnız susmaq deyil – düşünərək reaksiya verməkdir.
Ramazan ayı müsəlmanlar üçün böyük mənəvi əhəmiyyətə malikdir, lakin bu müqəddəs ay ağız və diş sağlamlığı baxımından bəzi çətinliklər yarada bilər. Səhərdən axşama qədər yemək və içməkdən çəkinmək, ağız boşluğunda müəyyən dəyişikliklərə səbəb olur ki, bu da diş və diş əti sağlamlığına təsir edə bilər. Elmi tədqiqatlar orucluğun ağız sağlamlığına təsirini araşdıraraq, bu problemlərin qarşısını almaq üçün faydalı tövsiyələr təqdim edib.