Livan hökumətinə silahın yalnız dövlətin əlində cəmlənməsi ilə bağlı beynəlxalq və regional dəstək mesajları ard-arda gəlməyə başladı. Bu aktiv diplomatik hərəkətlilik ABŞ-dan gələn təbrik teleqramı və arxasınca Misirdən daxil olan dəstəkləyici telefon zəngi ilə başladı. Bütün bunlar göstərir ki, Livan artıq “tarixi bir döngədə” dayanıb və bu mərhələnin həlledici faktoru ölkədəki silahların tam şəkildə dövlətin nəzarətinə verilməsi olacaq.
Hesabatlar
Beyrutun cənubunda “Hizbullah” komandiri Heysəm əl-Təbtabainin qətlə yetirilməsi bölgədə 2024-cü ilin payız müharibəsi ssenarisinin təkrarlanması qorxularını artırıb. O vaxtkı genişmiqyaslı qarşıdurma İsrailin ardıcıl yüksək səviyyəli hədəflərə yönələn suiqəstləri ilə başlamışdı. Lakin hazırkı regional və beynəlxalq şərait, xüsusilə də Qəzzada ötən ay elan edilən atəşkəs və ABŞ layihəsinin BMT-də qəbul edilməsi fonunda həmin ssenarinin tam şəkildə geri dönməsi ehtimalı daha zəif görünür.
20-ci əsrdə, xüsusilə Şərqi Avropada, bəzi radikal Xristian qrupları terrorizmə əl ataraq , siyasi rejimləri və dinə qarşı çıxanları hədəf almışdılar. Xristian terrorunun əsas məqsədi, dini ideologiyaların gücləndirilməsi və bəzən dövlət qurumlarının dəyişdirilməsi idi. Bu terror aktları, Xristianlıq adına deyil, yalnız radikal şəxslərin şəxsi məqsədləri uğrunda həyata keçirildi. Xristian terroru, müasir dövrdə dini ekstremizm və radikalizm anlayışları ilə əlaqələndirilərək, bəzən sosial və siyasi qarşıdurmaların təzahürü kimi görülür.
İsrail bazar günü Beyrutun cənub qəsəbəsi olan Dahiyəni hədəfə alan hücum həyata keçirdi. Nəticədə bir nəfər həyatını itirdi, 21 nəfər yaralandı. Livan prezidenti Cozef Aun bu hücumu “İsrailin təcavüzü dayandırmaq çağırışlarına məhəl qoymadığının növbəti sübutu” adlandırdı. O qeyd etdi ki, “Livan artıq bir ilə yaxındır ki, düşmənçilik fəaliyyətlərini dayandırıb”, beynəlxalq ictimaiyyəti isə “öz məsuliyyətini üzərinə götürməyə və Livana qarşı təcavüzün dərhal dayandırılması üçün ciddi müdaxilə etməyə” çağırdı.
İranın kəşfiyyat naziri İsmayıl Xətib “düşmənlərin” ölkə daxilində iğtişaş yaratmağa və ya ali dini lider Ayətullah Əli Xamenei-yə qarşı sui-qəsd təşkil etməyə çalışdıqları barədə sərt xəbərdarlıq edib. Onun sözlərinə görə, ABŞ artıq “rejim dəyişikliyi” strategiyasından “təzyiq vasitəsilə cilovlama” siyasətinə keçib və regionda hərbi mövcudluğunu genişləndirir.
Bu gün bəzi ərəb ziyalıları Qərb demokratiyasına qarşı özünəməxsus “seçməli heyranlıq” yaşayır. Onlar “vətəndaş dövləti”, “sekulyarizm”, “demokratiya” kimi anlayışları tutu quşu kimi təkrarlayır, sanki bu sözlər bütün problemlərin sehirli açarıdır. Lakin bu prinsipləri ortaya atan Qərbin özü onları əslində necə tətbiq edir - buna fikir verən azdır.
Yeni elektron məktublar və mətn yazışmaları, ABŞ-lı maliyyəçi və yetkinlik yaşına çatmayan qızlara təcavüz etmiş Ceffri Epşteynin Hindistan siyasətinə təsir göstərmək cəhdlərinə dair indiyə qədər məlum olmayan detalları ortaya çıxarıb. Sənədlərə görə, Epşteyn Hindistanın Baş naziri Narendra Modinin partiyasından yüksək vəzifəli rəsmilərdən biri ilə əlaqə saxlayıb.
Livan ordusunun komandanı general Rudolf Heykelin ABŞ-a planlaşdırılan səfərini təxirə salması ölkədə geniş siyasi müzakirələrə səbəb olub. Bu qərar generalın Konqres və Senat üzvləri ilə nəzərdə tutulmuş görüşlərinin rəsmi şəkildə və izahsız ləğvi barədə məlumatlandırılmasından sonra verilib. ABŞ tərəfi Heykeli silahın yalnız dövlətin əlində cəmlənməsi prinsipinin tətbiqinə ləng yanaşmaqda və “Hizbullah”ın cənub bölgəsində silahlanmasına qarşı kifayət qədər sərt addımlar atmamaqda ittiham edir.
ABŞ ilə Səudiyyə Ərəbistanı arasındakı strateji münasibətlərin dərinliyini əks etdirən mühüm addım olaraq, ABŞ Prezidenti Donald Tramp rəsmi şəkildə Səudiyyə Ərəbistanını “Şimali Atlantika Müqaviləsi Təşkilatına daxil olmayan əsas müttəfiq” (Major Non-NATO Ally – MNNA) elan edib. Bu qərarla Səudiyyə Ərəbistanı, Argentina, Avstraliya, Bəhreyn, Braziliya, Kolumbiya, Misir, İsrail, Yaponiya, İordaniya, Keniya, Küveyt, Mərakeş, Yeni Zelandiya, Pakistan, Filippin, Qatar, Cənubi Koreya, Tailand və Tunis kimi ölkələrin ardınca bu statusu alan 20-ci dövlət olub.
Səudiyyə Ərəbistanı ABŞ-ın yüksək texnologiyalı F-35 döyüş təyyarələrinin istifadəçi ölkələri sırasına daxil olub. Bu addım Krallığın müdafiə modernizasiyası strategiyasının növbəti mərhələsi və regional güc balansında yeni səhifə kimi qiymətləndirilir.
İsrailin Baş naziri Binyamin Netanyahu daxili siyasi təzyiqlərlə üz-üzədir. Xüsusilə ifrat sağçı qüvvələr Fələstin dövlətçiliyi ilə bağlı hər hansı müzakirəni bloklamağa çalışır və Tramp administrasiyası tərəfindən irəli sürülən sülh planına dair öhdəliklərdən imtinanı tələb edir.
Körfəz Müharibəsi, 1990-cı ilin avqust ayında İraq prezidenti Səddam Hüseynin Küveytə hücum etməsi ilə başladı. Birləşmiş Millətlər Təşkilatının Təhlükəsizlik Şurası, İraqdan Küveydən çıxması üçün son tarix müəyyən etdi və bunu etmədiyi təqdirdə ciddi hərbi tədbirlər görüləcəyi bildirildi. Saddam Hüseyn bu son tarixə əməl etmədiyi üçün koalisiya qüvvələri, İraqdakı qüvvələrə qarşı geniş hava və dəniz bombardmanlarına başladı.