#Ramazan orucu

Birləşmiş Ərəb Əmirliklərinin (BƏƏ) ölkəmizdəki səfiri tərəfindən iftar süfrəsi təşkil olunub. İftar süfrəsində, media mənsubları, ictimai xadimlər, iş adamları və digər tanınmış simalar iştirak edib. Tədbirdə çıxışı zamanı BƏƏ-nin Bakıdakı fövqəladə və səlahiyyətli səfiri Məhəmməd Əl Bluşi ölkəsinin 2026-cı il üçün vizyonu haqqında danışıb. O qeyd edib ki, Dövlətin Prezidenti Əlahəzrət Şeyx Məhəmməd bin Zayed Əl Nəhyanın (Allah onu qorusun) göstərişlərinə əsasən, bu il "Ailə ili" elan edilib, çünki ailə cəmiyyətin möhkəm və birləşmiş şəkildə qurulmasının əsas dayağıdır.

Tarixi yaddaşda Ramazan ayının iyirmi birinci günü böyük dəyişikliklər günü kimi xatırlanır. Bu gündə sonrakı dövr İslam imperiyalarının ən böyüyünün ilk qurucusunun səhifəsi qapanıb, Şamın səlibçilərə qarşı qəhrəmanlıq dastanları yazılıb və Fələstin böyük şeyxlərinin Britaniya işğalına qarşı fədakarlıqlarına şahidlik edib.

Azərbaycanlılar arasında geniş yayılan ümumxalq bay­ramlarından biri də Ramazan bayramıdır. Bu ay ilin mübarək aylarından olub, insanların qəlbinə sevinc bəxş edir. Ayın əsas xüsusiyyəti ay boyunca oruc tutmaq, xeyir əməllərin sayını artırmaqdır. İslam dininə görə, oruc tutmaq müsəl­manların əməl etmələri vacib sayılan beş şərtdən ikincisidir. Orucluq hər il hicri-qəməri təqviminin 9-cu ayı olan Ra­mazan ayında 30 gün müddətində saxlanılır. Müsəlman dün­yasında oruc tutma (əs-saum) hicrətin 2-ci ilində (624-cü ildə) tətbiq edilməyə başlanmışdır. Qurani-Kərim Allaha iba­dətin bu şəklini inkişaf etdirərək orucu Quranın nazil edilməsinin və insanlara çatdırılmasının başlanması ilə əla­qələndirmiş və müsəlmanları oruc tutmağa çağırmışdır.

Orucluq ibadəti həm dini, həm də fiziki hazırlıq tələb edən müqəddəs bir vəzifədir. İslam dininin qaydalarına əsasən, oruc tutmaq hər bir müsəlman, ağıllı və büluğa (yetkinlik yaşına) çatmış şəxsə vacibdir. Yetkinlik yaşı isə fərdin bioloji inkişafından asılı olaraq dəyişə bilir. Orta hesabla qız uşaqlarında yetkinlik 9-12 yaş, oğlanlarda isə 12-15 yaş aralığında başlayır. Bu dövrdən etibarən şəxs artıq dini baxımdan "mükəlləf" sayılır və oruc tutmaq onun üzərinə bir vəzifə olaraq düşür.

Ramazan ayı təkcə bədənin deyil, ruhun da oruc tutduğu bir zaman dilimidir. Əgər qida orucu fiziki təmizlənmədirsə, söz və davranış orucu mənəvi saflaşmadır. Bəs ruhun “detoksu” nədir və bunu necə həyata keçirmək olar? Qəzəb insanın ən sürətli reaksiya mexanizmidir. Amma əksər hallarda ən çox peşmanlıq doğuran da məhz bu hiss olur. Ramazan ayı insanı səbrə çağırır. Səbr isə yalnız susmaq deyil – düşünərək reaksiya verməkdir.

Ramazan ayı müsəlmanlar üçün böyük mənəvi əhəmiyyətə malikdir, lakin bu müqəddəs ay ağız və diş sağlamlığı baxımından bəzi çətinliklər yarada bilər. Səhərdən axşama qədər yemək və içməkdən çəkinmək, ağız boşluğunda müəyyən dəyişikliklərə səbəb olur ki, bu da diş və diş əti sağlamlığına təsir edə bilər. Elmi tədqiqatlar orucluğun ağız sağlamlığına təsirini araşdıraraq, bu problemlərin qarşısını almaq üçün faydalı tövsiyələr təqdim edib.

Qış mövsümünə təsadüf edən Ramazan ayı sağlamlıq və qidalanma baxımından xüsusi planlama tələb edir. Mütəxəssislər bildirirlər ki, xüsusilə həzm sistemi həssas olan şəxslər, o cümlədən qıcıqlanmış bağırsaq sindromundan (İBS) əziyyət çəkənlər üçün mərhələli hazırlıq və düzgün qida seçimi böyük əhəmiyyət daşıyır. Klinik dietoloq Amal Althayed Ramazandan əvvəl “ağıllı və mərhələli hazırlığın” vacibliyini vurğulayır. O, oruc başlamazdan 1–10 gün əvvəl axşam yeməyini tədricən gecikdirməyi və gündüz porsiyalarını azaltmağı tövsiyə edir. Bu üsul orqanizmin bioloji saatının və həzm sisteminin yeni rejimə uyğunlaşmasına kömək edir.

ABŞ-də Ramazan və Qurban bayramlarını müsəlmanlar üçün rəsmi tətil kimi qəbul edən ilk ştat olan Vaşinqtonda Ramazan ayı da rəsmi şəkildə tanınıb. Vaşinqton ştatının qubernatoru Bob Ferqyuson sosial şəbəkə hesabında yaydığı açıqlamada Ramazan ayının 18 fevral–19 mart 2026-cı il tarixlərini əhatə etdiyini və bu müddətin rəsmi olaraq Ramazan ayı kimi elan olunduğunu bildirib.