İslam və Tarix

İslam inancına görə, cinlərin və şeytanın varlığı danılmaz həqiqətdir və bu mövzu Qurani-Kərimdə bir sıra ayələrlə açıq şəkildə bəyan olunmuşdur. Müxtəlif surələrdə onların insanlarla münasibətləri, iman gətirənləri doğru yoldan azdırma cəhdləri və eyni zamanda haqqı qəbul edən cinlərin mövcudluğu qeyd edilir.

Qurani-Kərimin Məkkə dövründə nazil olduğu qəbul edilən, lakin bəzilərinə görə Mədinə dövrünə aid sayılan Ədiyat surəsi, mövzu və üslubu baxımından açıq şəkildə Məkkə surələrinin xüsusiyyətlərini daşıyır. On bir ayədən ibarət olan surə, adını ilk ayədə keçən “ədiyat” sözündən alır.

İslam cəmiyyəti hamıya bərabər hüquqların tanınması idealına digər bütün mədəniyyətlərdən daha çox yaxınlaşmışdır. Həzrət Peyğəmbərin dövründən etibarən hər bir fərdin ehtiyacları önəmli sayılırdı. Müsəlmanların özünəməxsus xüsusiyyətlərindən biri başqaları ilə maraqlanmaları və səxavətlə yardım göstərmələri idi. Kasıblara zəkatın məcburi ödənilməsi ciddi qaydada tətbiq edilirdi. Bununla yanaşı, könüllü şəkildə edilən müxtəlif yardımlar da geniş yayılmışdı.

Oxlar əsasən qamışdan hazırlanırdı və yayları çəkmək çətin idi. Onlar yalnız qısa məsafədə təsirli olur, əksər hallarda isə hədəfə dəqiq çatmırdı. Köhnə Krallıq əsgərləri zifek tipli, müxtəlif sümüklərdən hazırlanan, yalnız başın kiçik hissəsini qoruyan dəbilqələrdən istifadə edirdilər. Orduda dəridən hazırlanmış qalxanlar mövcud idi. Əsgərlərin çoxu ayaqyalın, sadə paltar geyinmiş və ya tamamilə çılpaq olurdu.

Ömər bin Əbdüləzizin xilafətinə qədərki Əməvilər dövründə cümə xütbələrində bəzi səhabələrə qarşı təhqiramiz ifadələr işlədildiyi məlumdur. Ancaq Ömər bin Əbdüləziz bu praktikaya son qoymuş, həmin ifadələri "tərraddî" (yəni "radıyallahu anh" – Allah ondan razı olsun) şəklində duaya çevirmişdir.