Orucluq ibadəti həm dini, həm də fiziki hazırlıq tələb edən müqəddəs bir vəzifədir. İslam dininin qaydalarına əsasən, oruc tutmaq hər bir müsəlman, ağıllı və büluğa (yetkinlik yaşına) çatmış şəxsə vacibdir. Yetkinlik yaşı isə fərdin bioloji inkişafından asılı olaraq dəyişə bilir. Orta hesabla qız uşaqlarında yetkinlik 9-12 yaş, oğlanlarda isə 12-15 yaş aralığında başlayır. Bu dövrdən etibarən şəxs artıq dini baxımdan "mükəlləf" sayılır və oruc tutmaq onun üzərinə bir vəzifə olaraq düşür.

Ramazan ayı təkcə bədənin deyil, ruhun da oruc tutduğu bir zaman dilimidir. Əgər qida orucu fiziki təmizlənmədirsə, söz və davranış orucu mənəvi saflaşmadır. Bəs ruhun “detoksu” nədir və bunu necə həyata keçirmək olar? Qəzəb insanın ən sürətli reaksiya mexanizmidir. Amma əksər hallarda ən çox peşmanlıq doğuran da məhz bu hiss olur. Ramazan ayı insanı səbrə çağırır. Səbr isə yalnız susmaq deyil – düşünərək reaksiya verməkdir.

Ramazan ayı müsəlmanlar üçün böyük mənəvi əhəmiyyətə malikdir, lakin bu müqəddəs ay ağız və diş sağlamlığı baxımından bəzi çətinliklər yarada bilər. Səhərdən axşama qədər yemək və içməkdən çəkinmək, ağız boşluğunda müəyyən dəyişikliklərə səbəb olur ki, bu da diş və diş əti sağlamlığına təsir edə bilər. Elmi tədqiqatlar orucluğun ağız sağlamlığına təsirini araşdıraraq, bu problemlərin qarşısını almaq üçün faydalı tövsiyələr təqdim edib.

Qış mövsümünə təsadüf edən Ramazan ayı sağlamlıq və qidalanma baxımından xüsusi planlama tələb edir. Mütəxəssislər bildirirlər ki, xüsusilə həzm sistemi həssas olan şəxslər, o cümlədən qıcıqlanmış bağırsaq sindromundan (İBS) əziyyət çəkənlər üçün mərhələli hazırlıq və düzgün qida seçimi böyük əhəmiyyət daşıyır. Klinik dietoloq Amal Althayed Ramazandan əvvəl “ağıllı və mərhələli hazırlığın” vacibliyini vurğulayır. O, oruc başlamazdan 1–10 gün əvvəl axşam yeməyini tədricən gecikdirməyi və gündüz porsiyalarını azaltmağı tövsiyə edir. Bu üsul orqanizmin bioloji saatının və həzm sisteminin yeni rejimə uyğunlaşmasına kömək edir.

ABŞ-də Ramazan və Qurban bayramlarını müsəlmanlar üçün rəsmi tətil kimi qəbul edən ilk ştat olan Vaşinqtonda Ramazan ayı da rəsmi şəkildə tanınıb. Vaşinqton ştatının qubernatoru Bob Ferqyuson sosial şəbəkə hesabında yaydığı açıqlamada Ramazan ayının 18 fevral–19 mart 2026-cı il tarixlərini əhatə etdiyini və bu müddətin rəsmi olaraq Ramazan ayı kimi elan olunduğunu bildirib.

Sahur etmək vacibdirmi? İslam alimlərinə görə sahur sünnətdir, lakin vacib deyil – Peyğəmbərimizin (s.ə.s.) hədislərinə əsasən, sahur bərəkətlidir və orucu asanlaşdırır.

Ramazan ayında oruc tutanlar üçün sahur yeməyi gün boyu enerji səviyyəsini qorumaq və susuzluğun qarşısını almaq baxımından çox önəmlidir. Lakin bəzi qidalar səhvən istehlak edildikdə aclıq və susuzluğu artıraraq oruc tutmağı çətinləşdirə bilər. Bu məqalədə sahurda yeməməli olduğumuz qidalar haqqında danışacağıq.

Qafqaz Müsəlmanları İdarəsi Qazılar Şurasının Fətvası. Qafqaz Müsəlmanları İdarəsinin Qazılar Şurası olaraq müqəddəs Ramazan ayının başlanması münasibətilə dünya və ölkə müsəlmanlarını təbrik edir, bu müqəddəs ayda dua və ibadətlərimizin qəbul olunmasını Rəhman və Rəhim Allahdan diləyirik. Ramazan ayının orucu İlahi əmrdir, bu barədə Allah-Təala öz bəndələrinə Qurani-Kərimdə belə buyurur: "Ey iman gətirənlər! Oruc tutmaq sizdən əvvəlki ümmətlərə vacib edildiyi kimi, sizə də vacib edildi ki, (bunun vasitəsilə) siz pis əməllərdən çəkinəsiniz!" (Bəqərə, 183).

Ramazan ayının fəzilətləri, orucun mənəvi və fiziki təsirləri, Quran, dualar və İslamda Ramazanın önəmi ayə və hədislərlə izah edilir.Möminlər Ramazan orucunu yalnız bir ibadət kimi deyil, həm də Uca Allahın bir haqqı və qulların vəzifəsi olaraq görürlər. Ramazan ayı insanın Allahla olan mənəvi bağını gücləndirən müqəddəs bir aydır. Qurani-Kərimdə bu haqda belə buyurulmuşdur

Bu gecəni ruhani saflaşma, dua və bağışlanma üçün fürsət bilmək, həm fərdi, həm də ümumi mənəviyyatımız üçün böyük qazanc olacaqdır.

Ayın son on günü bəzi müsəlmanların tam şəkildə ibadətə həsr etdiyi vaxt hesab olunur.

Ramazanın son on gecəsi, xüsusilə Qədr gecəsini axtarmaq və ibadəti artırmaq üçün Peyğəmbərimiz (s.ə.s) tərəfindən xüsusi vurğulanmış və müsəlmanlar üçün böyük fəzilət daşıyan bir zamandır.