Tarixdə bu gün

NATO ilə Aİ arasında “Avropa Təhlükəsizlik və Müdafiə Siyasəti üzrə NATO-Aİ Birgə Bəyannaməsi” ilə strateji əməkdaşlıq sazişi əldə edildi. Müqavilə Aİ-nin Avropa Təhlükəsizlik və Müdafiə Siyasəti (ESDP) çərçivəsində yaradacağı hərbi birləşmələrə NATO-nun imkanlarından logistika, strateji və kəşfiyyat sahələrində istifadə etmək imkanı verir.

2011-ci il dekabrın 15-də Bağdadda keçirilən mərasimdə 2003-cü ildə ABŞ-ın rəhbərlik etdiyi işğalla başlayan müharibənin rəsmi olaraq başa çatdığı elan edilir. Lakin zorakılıq davam etdi və sonrakı illərdə hətta daha da şiddətləndi. 11 sentyabr (9/11) hücumlarından beş gün sonra Prezident Corc U. Buş ABŞ ərazisinə yönələn terror təhlükəsini azaltmaq məqsədi daşıyan bir sıra qabaqlayıcı hərbi zərbələri nəzərdə tutan ümumi çərçivə kimi “Terrora qarşı müharibə”ni elan etdi. Bu çərçivədə ilk zərbə 2001-ci ilin oktyabrında Əfqanıstanın işğalı oldu və bu müharibə iki onillik davam etdi.

Amerika Birləşmiş Ştatlarının müstəqillik hərəkatının lideri və ölkənin ilk prezidenti Corc Vaşinqton 1799-cu il dekabrın 14-də Virciniya ştatındakı Mount Vernon malikanəsində 67 yaşında vəfat edib. O, ABŞ tarixində həm hərbi, həm də siyasi liderlik simvolu kimi yadda qalıb.

İqtisadi Əməkdaşlıq və İnkişaf Təşkilatı (OECD) yaradıldı. O, Ümumi Bazarın 9 üzvü və Avropa Azad Ticarət Assosiasiyasının 7 üzvü olan EFTA, ABŞ və Kanada tərəfindən təsis edilmişdir. Müqaviləni Türkiyə də imzaladı.

İraqın keçmiş prezidenti Səddam Hüseyn 2003-cü il dekabrın 13-də, doqquz ay davam edən axtarışdan sonra ABŞ hərbçiləri tərəfindən ələ keçirildi. Onun hakimiyyətinin süqutu 2003-cü il martın 20-də ABŞ-ın rəhbərlik etdiyi koalisiya qüvvələrinin İraqa müdaxiləsi ilə başlamışdı. Bu müdaxilə ölkəni 20 ildən artıq idarə etmiş prezdentin devrilməsi ilə nəticələndi.

1963-cü il dekabrın 12-də Keniya Britaniyadan müstəqilliyini elan edib. Şərqi Afrika ölkəsi kolonial zülmdən azad olub, amma onun demokratiya uğrunda mübarizəsi hələ də bitməyib. Bundan on il əvvəl, 1952-ci ildə Mau Mau Üsyanı kimi tanınan bir qiyam Britaniya koloniyasını sarsıdıb. Britaniyalılar üsyanı yatırmaq üçün təxminən 55 milyon funt sterlinq xərcləməklə yanaşı, mülki vətəndaşların qətliamlarını törədiblər, bir neçə yüz min keniyalını konsentrasiya düşərgələrinə salıblar və bəzi şəhərlərdə mülki azadlıqları dayandırıblar.

Bu gün, radio rabitəsi tarixində mühüm hadisənin ildönümüdür. Məhz bu gün — 1901-ci ilin 12 dekabrında — italyan fiziki və radio pioneri Quilyelmo Markoni Atlantik okeanı üzərindən ilk radio siqnalını göndərərək dünya elmini heyrətləndirmişdi. Elm adamlarının Yer kürəsinin əyriliyi səbəbilə radio siqnallarının 200 mildən artıq yayıla bilməyəcəyini iddia etməsinə baxmayaraq, Markoni Mors kodu ilə “S” siqnalını İngiltərənin Kornuol qraflığındakı Poldhu stansiyasından Kanadanın Nyufaundlend sahillərinə çatdırmağı bacardı. Siqnal 2 000 mildən çox məsafə qət etdi və radio rabitəsi tarixini dəyişdi.

Təxminən 1508-ci ildə yazılmış bu əlyazma Leonardo da Vinçinin müxtəlif elmi mövzularla bağlı tərtib etdiyi təxminən 30 dəftərdən biri idi. Dəftərdə 72 boş vərəq qalmışdı. Dəstərin üzərində suyun hərəkəti və su axınlarının təbiətinə dair 300-dən çox qeyd və detallı rəsmlər yer alırdı. Mütəxəssislər hesab edir ki, Leonardo bu qeydlərdən Mona Liza tablosunun fonunu işləyərkən istifadə edib.