BAKI, VOA

Sovet qoşunları, 1979-cu ildə Əfqanıstanda pro-kommunist hökuməti dəstəkləmək məqsədilə başlayan müdaxilələrini 1988-ci ildə başa çatdırdılar. Bu tarix, Sovet İttifaqının Əfqanıstandakı uzun və qanlı işğalının sonunun başlanğıcı oldu.

1979-cu ilin dekabrında Sovet qoşunları Əfqanıstana daxil olaraq kommunist hökuməti qorumaq məqsədilə minlərlə əsgər və təchizat göndərdi. Bu, SSRİ ilə Əfqanlar arasında 8 il davam edən bir müharibənin başlanğıcı oldu. Hər iki tərəf, nə Sovetlər, nə də Əfqanlar qəti bir qələbə qazana bildilər.

Bu müdaxilə Sovet İttifaqı üçün çox baha başa gəldi. ABŞ kəşfiyyat mənbələri, Sovet İttifaqı tərəfindən Əfqanıstanda 15,000-dən çox əsgərin itirildiyini və iqtisadi xərclərin milyardlarla dolları keçdiyini bildirdi. Bu müharibə, Sovet İttifaqı ilə ABŞ arasındakı münasibətləri daha da gərginləşdirdi. Prezident Cimmi Karter, Sovet İttifaqının müdaxiləsini kəskin tənqid etdi, iqtisadi sanksiyalar tətbiq etdi və 1980-ci il Moskva Olimpiya Oyunlarına boykot çağırışı etdi.

1988-ci ildə Sovet İttifaqı, iqtisadi və siyasi baxımdan daha da çətinləşən bu vəziyyətdən çıxma qərarı aldılar. Sovet lideri Mixail Qorbaçov, müharibənin Sovet iqtisadiyyatına və xalqına daha da çox ziyan vurduğunu gördü və bu səbəbdən çıxış yolunu seçdi. Lakin, Sovet qoşunlarının Əfqanıstandan çəkilməsi, ölkədəki döyüşlərin sona çatması demək deyildi. Müsəlman üsyançıları 1992-ci ildə ölkə üzərində tam nəzarət quraraq Sovet İttifaqının Əfqanıstandakı işğalına son qoydular.