BAKI,VOA,Filmoskop, Fərid Mikayılov
Filmoskop rubrikasında bu dəfə kino tarixinin ən sarsıdıcı, izlədikdən sonra uzun müddət təsirindən çıxa bilməyəcəyiniz bir dramı — rejissor Darren Aronofskinin "Requiem for a Dream" (Bir yuxu üçün rekviyem) filmini təhlil edirik. Hubert Selbinin eyniadlı romanı əsasında çəkilmiş bu ekran işi, asılılığın müxtəlif üzlərini və insan ruhunun ən qaranlıq künclərini vizual bir kabus kimi təqdim edir.
Filmin geniş süjet xətti
Film Bruklində yaşayan dörd fərqli personajın həyatından bəhs edir. Onların hamısının bir ortaq cəhəti var: daha yaxşı bir həyat üçün qurduqları xəyallar və bu xəyallara çatmaq üçün seçdikləri "qısa yollar".
Sara Qoldfarb (Ellen Burstyn): Televiziyadakı sevimli şousuna çıxmaq xəyalı ilə arıqlamaq üçün həkim nəzarəti olmadan amfetamin tərkibli həblər qəbul etməyə başlayan tənha dul qadın.
Harri Qoldfarb (Jared Leto): Saranın oğlu. O, sevgilisi Merion və dostu Tayron ilə birlikdə narkotik sataraq varlanmaq və öz biznesini qurmaq xəyalı qurur.
Merion Silver (Jennifer Connelly): Yaradıcı bir dizayner olmaq istəyən gənc qadın. Lakin narkotik asılılığı onu öz prinsiplərini və ləyaqətini satmağa məcbur edir.
Filmin gedişatı boyu biz bu dörd nəfərin ümidli başlanğıclardan dəhşətli və qaçılmaz sona doğru sürüklənməsinə şahidlik edirik. Mövsümlər (Yay, Payız, Qış) keçdikcə rənglər solar, atmosfer boğucu olar və personajların asılılıqları onları fiziki və mənəvi cəhətdən məhv edər. Saranın televizorun canlanması ilə bağlı hallüsinasiyaları, Harrinin qolunun infeksiyaya uğraması və Merionun mənəvi çöküşü filmin kulminasiya nöqtələrini təşkil edir. Finalda bütün personajların embrion vəziyyətində büzülərək çarəsiz qalmaları, "yuxu üçün rekviyem"in (ölüm duası) tamamlanmasıdır.
İstehsal və Vizual İnnovasiya
Baş rollarda: Ellen Burstyn Sara obrazı ilə kino tarixinin ən güclü və dəhşətli performanslarından birini sərgiləmişdir (Oskara namizədlik). Cared Leto və Cennifer Konnelli də asılılığın fiziki və emosional ağrılarını çox inandırıcı şəkildə canlandırıblar.
Rejissor işi: Darren Aronofski bu filmdə "hip-hop montaj" adlanan bir texnikadan (çox sayda qısa və sürətli kadrların ardıcıllığı) istifadə edərək asılılıq anındakı beyin fəaliyyətini vizuallaşdırıb. Həmçinin, Klint Mansellin bəstələdiyi "Lux Aeterna" musiqisi filmin qaranlıq ruhunu mükəmməl şəkildə tamamlayır.
Filmin vurğuladığı əsas məqamlar
Asılılığın Hər növü: Filmdə yalnız narkotik deyil, eyni zamanda televiziya, yemək və şöhrət asılılığının da eyni dərəcədə təhlükəli olduğu vurğulanır.
Xəyalın Qiyməti: İnsanların reallıqdan qaçmaq üçün yaratdıqları süni dünyaların onları necə həbsxanaya çevirməsi.
Yalnızlıq: Asılılığın kökündə dayanan mütləq yalnızlıq və sevgi aclığı hissi.