#İsrail və İran gərginliyi

İranın İslam İnqilabı Keşikçiləri Korpusunun (İİKK) yüksək rütbəli sözçüsü bildirib ki, İsrail rejimi hər hansı yeni təcavüz aktına daha “ciddi” cavab alacaq. İİKK sözçüsü və ictimaiyyətlə əlaqələr üzrə müavini briqada generalı Əli Məhəmməd Nəyini bu açıqlamaları İranın Tabarestan televiziya kanalında verib.“Düşmənin yeni məqsədi yoxdur və səhvlərini təkrarlamaq imkanına malik deyil”, – Nəyini deyib.

İran Xarici İşlər Nazirliyinin sözçüsü İsmayıl Bəqai İsrail rejiminin Suriya cənubundakı Beit Kinn bölgəsinə endirdiyi quru və hava hücumlarını pisləyib. Hücumlar nəticəsində bir neçə suriyalı vətəndaşın həlak olduğu bildirilib. Bəqai suriyalı gənclərin İsrail qüvvələrinə qarşı dirənişini davam edən təcavüzkar hərəkətlərə “təbii və legitim reaksiya” adlandırıb.

İranın Hava Hücumundan Müdafiə Qüvvələrinin əməliyyat üzrə müavini, briqada generalı Rza Xace, İran qüvvələrinin İsrail rejimi ilə 12 günlük müharibədə 196 düşmən təyyarəsi və dronunu vurduğunu açıqlayıb. O, bu müharibəni NATO və Qərb texnologiyası ilə birbaşa qarşıdurma kimi xarakterizə edib. Xace bildirib ki, hava müdafiəsi şəbəkəsi, həm Ordu, həm də İslam İnqilabı Keşikçiləri Korpusunun (İİKK) bölmələrini əhatə etməklə, heç dayanmadan fəaliyyət göstərib. O əlavə edib ki, müharibədə ən azı 33 ölkə İsrailə yardım edib.

İranın xarici işlər naziri Abbas Əraqçi Avropa İttifaqının xarici siyasət üzrə ali nümayəndəsi Kaya Kallasla cümə günü telefon danışığı aparıb. Danışıqlarda İran–Aİ münasibətləri, regional və beynəlxalq məsələlər, xüsusilə də İsrail rejiminin bölgədəki fəaliyyətləri müzakirə olunub. Əraqçi İsrail rejiminin işğal altındakı Fələstin ərazilərində və Livanda davam edən hərbi hücumlarını beynəlxalq hüququn açıq şəkildə pozulması kimi qiymətləndirib. O bildirib ki, bu cinayətkar fəaliyyətlərin miqyası və davamlılığı beynəlxalq ictimaiyyətin rejimin addımlarına qarşı təsirli tədbirlər görmək məsuliyyətini daha da artırır.

İran Ali Milli Təhlükəsizlik Şurasının katibi Əli Laricani bildirib ki, Tehran yalnız həqiqi və nəticəsi əvvəlcədən planlaşdırılmamış danışıqları qəbul edə bilər. Pakistanın paytaxtı İslamabadda, İran səfirliyində regional və beynəlxalq sülh və təhlükəsizlik sahəsində fəaliyyət göstərən beyin mərkəzlərinin rəhbərləri və mütəxəssislərlə görüşündə çıxış edən Laricani vurğulayıb ki, ABŞ özünü bütün qlobal proseslərin mərkəzi kimi təqdim etməyə çalışsa da, bu, “özünü aldatmaqdan” başqa bir şey deyil.

İranın Ali Milli Təhlükəsizlik Şurasının katibi Əli Laricanı bazar ertəsi, 24 noyabr tarixində “dost və qardaş” Pakistan ölkəsinə rəsmi səfər edəcək. Bu barədə o, X sosial şəbəkəsində paylaşım edib. Laricanı bildirib ki, İran xalqı heç vaxt Pakistan xalqının İrana dəstəyini unutmur. O, xüsusilə İsrail rejimi və ABŞ-ın iyun ayında İrana qarşı tətbiq etdiyi 12 günlük işğalçı müharibə zamanı Pakistanın göstərdiyi dəstəyi xatırladıb.

İsrail Baş Prokurorluğu Hayfa Mərkəzi Məhkəməsinə 27 yaşlı Şimon Azarzar adlı Hərbi Hava Qüvvələri zabitinə qarşı rəsmi ittiham aktı təqdim edib. Həyfa körfəzində yerləşən Kiryat Yam şəhərində yaşayır və İran kəşfiyyatınaİsrail hərbi obyektləri və məkanları haqqında məlumat və şəkillər ötürməkdə günahlandırılır. İsrail Polisi və Təhlükəsizlik Xidməti (ŞABAK) tərəfindən yayılan birgə açıqlamaya görə, Şimon Azarzar və həyat yoldaşı — hər ikisi də yəhudi və İsrail vətəndaşı — ötən ilin oktyabr ayında İrana casusluq şübhəsi ilə saxlanılıb. Onların birbaşa İran kəşfiyyatından təlimat aldıqları iddia olunur.

İran Xarici İşlər Nazirliyinin sözçüsü İsmail Baqai Kanadada keçirilən G7 xarici işlər nazirlərinin toplantısının yekun bəyanatında İran əleyhinə yer alan iddiaları əsassız, məsuliyyətsiz və qəbuledilməz adlandırıb. Bəqai bildirib ki, G7 üzv ölkələrinin məsuliyyətsiz mövqeyini təkrarlaması – üç Avropa ölkəsi və ABŞ-ın JCPOA-nın (Nüvə Razılaşması) mübahisələrin həlli mexanizmindən sui-istifadə edərək BMT Təhlükəsizlik Şurasının İranla bağlı daha əvvəl ləğv edilmiş qətnamələrini bərpa etməsi kimi qanunsuz və əsassız addımını dəstəkləmələri – beynəlxalq hüquqa zidd bir hərəkətin təsdiqlənməsi deməkdir.

İranın xarici işlər naziri Abbas Əraqçi Birləşmiş Millətlər Təşkilatının Baş katibinə və Təhlükəsizlik Şurasına müraciət edərək, ABŞ və İsrailin “beynəlxalq sülh və təhlükəsizliyə qarşı ciddi pozuntulara və cinayətlərə” görə məsuliyyətə cəlb olunması üçün tədbir görülməsini tələb edib. Əraqçi 2025-ci il noyabrın 11-də BMT Baş katibi Antoniu Quterreşə və Təhlükəsizlik Şurasına ünvanladığı məktubda BMT-ni həm ABŞ, həm də İsrail rejimi üçün cavabdehliyin təmin olunması istiqamətində lazımi addımlar atmağa çağırıb və bu cinayətləri törədənlərin ədalət qarşısına çıxarılmasının vacibliyini vurğulayıb.

İran Xarici İşlər Nazirliyi İsrail rejiminin Livanın müxtəlif bölgələrinə qarşı apardığı hərbi təcavüzü qətiyyətlə pisləyib. Cümə günü yayılan açıqlamada nazirlik Birləşmiş Millətlər Təşkilatı, beynəlxalq icma və regional ölkələrin işğalçı rejimin hərbi təcavüzünə qarşı durmaq və bu rejimi məsuliyyətə cəlb edib cəzalandırmaq öhdəliyini vurğulayıb. Nazirlik İsrail rejiminin toxunulmazlığı və genişlənmə siyasətinin regionda sülh və təhlükəsizlik üçün təhlükəli nəticələr doğuracağı barədə xəbərdarlıq edib.

Beynəlxalq Atom Enerjisi Agentliyinin (MAQATE) baş direktoru Rafael Qrossi bildirib ki, İran, Qərblə gərginliyin daha da artmaması üçün BMT müfəttişləri ilə əməkdaşlığını “ciddi şəkildə yaxşılaşdırmalıdır”. Qrossi açıqlamasında bildirib ki, MAQATE İyun ayında İranla İsrail arasında başlayan müharibədən bəri İranda 10-dan çox yoxlama həyata keçirib. Lakin müfəttişlərə ABŞ tərəfindən bombalanmış bəzi nüvə obyektlərinə – Fordo, Nətənz və İsfahana – daxil olmağa icazə verilməyib.

İran Prezidenti Məsud Pezeşkian bəyan edib ki, ölkəsi müharibə axtarışında deyil, lakin müdafiə qabiliyyətini gücləndirib və düşmən tərəfindən ediləcək hər hansı bir səhvə dərhal və dağıdıcı cavab veriləcək. Prezident bu sözləri bazar ertəsi Tehranda, Kirman vilayətinin qubernatoru və İran parlamentinin nümayəndələri ilə görüş zamanı deyib. Görüşdə ölkənin cənub vilayətindəki problemlər və onların həlli yolları, eləcə də sanksiyalar və xarici təhdidlər müzakirə olunub.